Katarzyna Jędrys - Siuda

Profilaktyka logopedyczna w przedszkolu

wydanie drugie poprawione

Redaktor Katarzyna Krella

Korektor Katarzyna Patalan

Fotograf Piotr Siuda

Korektor Piotr Siuda

Projektant okładki Katarzyna Jędrys - Siuda

© Katarzyna Jędrys - Siuda, 2018

© Piotr Siuda, fotografie, 2018

© Katarzyna Jędrys - Siuda, projekt okładki, 2018

Świadoma profilaktyka to przede wszystkim wiedza i odpowiedzialność za dziecko. Nie zapominajmy, że dzięki rozumieniu mowy dziecko poznaje otaczający go świat, a dzięki umiejętności mówienia i precyzyjnej komunikacji jest ono w stanie zdobyć potrzebne mu informacje, wyrazić własne sądy, uczucia i upodobania.

ISBN 978-83-8126-603-1

Książka powstała w inteligentnym systemie wydawniczym Ridero

Spis treści

Profilaktyka logopedyczna w przedszkolu

Przedmowa

Krótko o rozwoju mowy

Rozwój mowy dziecka

Trudności związane z zaburzeniami mowy

Charakterystyka niektórych zaburzeń artykulacji i wad wymowy

Zestawy ćwiczeń

Ćwiczenia

Wskazówka

Ćwiczenia oddechowe

Ćwiczenia w formie zabawy

Ćwiczenia dwufazowe

Ćwiczenia narządów artykulacyjnych

Ćwiczenia usprawniające wargi i policzki

Ćwiczenia usprawniające język

Ćwiczenia usprawniające podniebienie miękkie

Ćwiczenia żuchwy

Ćwiczenia słuchu

Ćwiczenia wrażliwości słuchowej

Ćwiczenia rytmiczne

Ćwiczenia słuchu fonemowego

Ćwiczenia wspomagające rozwój mowy

Warsztat pracy Rodzica, Nauczyciela i Terapeuty

Wierszowane opowiastki

Część pierwsza: wyciszanie

Papcio z kapcia

O Bazgrocie — strażniku snów

Za górami…

Która godzina?

W czarnym gaju

Część druga: wspomaganie pracy korekcyjnej poszczególnych głosek

Różnicowanie szeregów: / ś, ć, ź, dź; s, c, z, dz; sz, cz, ż, dż /

Myszka

Lisek

A jak żuczek spotkał żubra…

Trzy kółeczka…

Przyszła wiosna

głoski / k /, /g/

Kap, kap, kap…

Głoski /l/, /r/

Ćwiczenia pionizacji języka / l /

Wibracje języka/r/

Latanie

Ptasia orkiestra

Materiał dodatkowy

Przykładowy scenariusz zajęć logopedycznych

Przykładowy scenariusz zajęć terapeutycznych dla dzieci z niepłynnością mowy i jąkających się

Głoska /r/

Głoska /k/

Głoska /g/

Podsumowanie

Bibliografia

O Autorze

Przedmowa

Książka przeznaczona jest dla studentów, nauczycieli wychowania przedszkolnego, logopedów oraz rodziców i zawiera materiały do ćwiczeń usprawniające narządy artykulacyjne oraz rozwijające mowę dziecka na wielu płaszczyznach. Materiały zamieszczone w książce są zbiorem wypracowanym dzięki kilkunastoletnim doświadczeniom pedagogicznym i logopedycznym zdobytym w trakcie pracy naukowej, terapeutycznej oraz wychowawczej.

Życzę przyjemnej lektury i wytrwałości w pracy nad rozwojem mowy najmłodszych.

Katarzyna Jędrys — Siuda

**

Krótko o rozwoju mowy

Współcześnie w literaturze wyróżnia się dwa stanowiska dotyczące komunikowania się dziecka z otoczeniem. Pierwsze podejście zakłada, że dziecko uczy się języka przez naśladowanie wzorców dostarczanych przez dorosłych. Drugie stanowisko stawia dziecko w roli badacza i konstruktora, gdyż dzięki wrodzonej zdolności człowieka do rozumienia i produkowania wypowiedzi (kompetencja językowa), odkrywa ono reguły języka. Podczas gdy język definiuje się jako abstrakcyjny system znaków dźwiękowych i reguł posługiwania się nimi, mowa jest konkretnym aktem porozumiewania się ludzi za pomocą dźwięków przy wykorzystaniu znaków i reguł językowych. Do składników tego aktu zalicza się również takie niejęzykowe elementy jak: intonację, gest i mimikę. [Lipowska M., 2001, s. 7, 10]

Nikogo nie dziwi widok ludzi pochłoniętych rozmową, wymieniających spojrzenia, gesty, uśmiechy. Nie dziwi nas również gwar gromadki dzieci objaśniających sobie nawzajem reguły gry. Nie jesteśmy też zaskoczeni sytuacją, w której malec próbuje powiedzieć mamie coś niezwykle ważnego, gestykulując przy tym i marszcząc nosek. Mówimy dużo i na ogół bez trudu. Dzieci mówią jeszcze więcej niż dorośli i dodatkowo zadają mnóstwo pytań, na które dorosłym często trudno jest znaleźć odpowiedź.

Za pomocą mowy komunikujemy się z otoczeniem, a jakość tej komunikacji wpływa na nasze stosunki z nim.

Podstawowym środowiskiem, w którym kształtują się myślenie i mowa dziecka jest rodzina. [Demel G., 1978, s.17] Nienarodzone dziecko styka się z mową już w łonie matki (okres prenatalny). Następnie doskonali ją i rozwija ucząc się jej od najbliższych mu osób. Otoczenie dziecka poszerza się z chwilą pójścia do przedszkola, a potem do szkoły. Dzięki rozumieniu mowy dziecko poznaje otaczający je świat, a dzięki umiejętności mówienia i precyzyjnej komunikacji jest w stanie zdobyć potrzebne mu informacje, wyrazić własne sądy, uczucia i upodobania.

W okresie wczesnego dzieciństwa dziecko powinno osiągnąć dojrzałość do podjęcia nauki szkolnej. Na tę dojrzałość składają się między innymi: poprawne myślenie, prawidłowy rozwój społeczny oraz właściwy poziom rozwoju mowy. Przygotowanie dziecka w tych zakresach powinno nastąpić w okresie przedszkolnym bez względu na to, czy chodzi ono do przedszkola, czy nie.

Koniec darmowego fragmentu książki.

Zachęcamy do zakupu pełnej wersji.