Tytuł oryginału:

EL VERANO DE LOS JUGUETES MUERTOS

Copyright © Toni Hill Gumbao 2011

All rights reserved

Published by arrangement with Random House Mondadori S.A., Barcelona

Polish edition copyright © Wydawnictwo Albatros A. Kuryłowicz 2012

Polish translation copyright © Elżbieta Sosnowska 2012

Redakcja: Barbara Nowak

Ilustracje na okładce:

Milos Luzanin/Fer Gregory/Lisa S./Shutterstock (front)

Jeff Thrower (tył)

Projekt graficzny okładki: Andrzej Kuryłowicz

Skład: Laguna

ISBN 978-83-7659-450-7

Wydawca

WYDAWNICTWO ALBATROS A. KURYŁOWICZ

Hlonda 2a/25, 02-972 Warszawa

www.wydawnictwoalbatros.com

2012. Wydanie elektroniczne

Niniejszy produkt jest objęty ochroną prawa autorskiego. Uzyskany dostęp upoważnia wyłącznie do prywatnego użytku osobę, która wykupiła prawo dostępu. Wydawca informuje, że publiczne udostępnianie osobom trzecim, nieokreślonym adresatom lub w jakikolwiek inny sposób upowszechnianie, kopiowanie oraz przetwarzanie w technikach cyfrowych lub podobnych – jest nielegalne i podlega właściwym sankcjom.

Skład wersji elektronicznej:

Virtualo Sp. z o. o.

Mojej matce, za wszystko

wczoraj

Od dawna nie myślę o Iris ani o lecie, kiedy umarła. Zapewne staram się zapomnieć o tym, tak jak udało mi się zapomnieć o koszmarach i strachach dzieciństwa. Teraz, kiedy chcę ją wspominać, w pamięci pojawia się tylko ostatni dzień, jakby to, co się wtedy stało, zatarło wszystko, co zdarzyło się wcześniej. Zamykam oczy i przenoszę się do wielkiego starego domu, do sypialni z pustymi łóżkami gotowymi na przybycie nowej grupy dzieci. Mam sześć lat, jestem na letnim obozie i nie mogę zasnąć, bo się boję. Nie, to nieprawda. Tamtego ranka zachowałem się bardzo odważnie: pokonałem strach i poszedłem w ciemność tylko po to, żeby zobaczyć Iris. Ale kiedy ją znalazłem, jej ciało unosiło się na powierzchni wody w basenie, otoczone orszakiem martwych lalek.

środa

1

Wyłączył budzik po pierwszym dzwonku. Ósma rano. Nie spał już od kilku godzin, ale nagle całym jego ciałem owładnął wielki ciężar i musiał dokonać olbrzymiego wysiłku, żeby podnieść się z łóżka i wejść pod prysznic. Strumień zimnej wody orzeźwił go i spłukał część efektów długiej podróży samolotem. Przyleciał poprzedniego popołudnia, po niekończącym się locie z Buenos Aires do Barcelony, wydłużonym jeszcze o reklamacje bagażu w biurze na lotnisku. Urzędniczka, w poprzednim życiu niewątpliwie jedna z tych znienawidzonych angielskich nauczycielek, wyczerpała resztki jego cierpliwości: patrzyła na niego tak, jakby ta walizka była istotą podejmującą własne decyzje i postanowiła wymienić właściciela na kogoś mniej rozdrażnionego.

Wytarł się szybko, lecz za chwilę zauważył z irytacją, że czoło znów miał pokryte potem. Takie było lato w Barcelonie, wilgotne i lepkie jak rozpuszczające się lody. Owinięty ręcznikiem w pasie spojrzał w lustro. Powinien się ogolić. Cholera. Wrócił do pokoju i z niemal pustej szafy wyjął krótkie kalesony. Na szczęście w zagubionej walizce było tylko zimowe ubranie, więc nie miał problemów ze znalezieniem koszuli z krótkimi rękawami i letnich spodni. Bosy usiadł na łóżku. Wciągnął głęboko powietrze. Długa podróż wyczerpała go; miał ochotę znowu się położyć, zamknąć oczy i zapomnieć o umówionym na godzinę dziesiątą spotkaniu, choć w głębi duszy wiedział, że na pewno tego nie zrobi. Héctor Salgado zawsze stawiał się na spotkania. Nawet gdybym był umówiony z katem, pomyślał i uśmiechnął się ironicznie. Prawą ręką sięgnął po komórkę leżącą na stoliku nocnym. Kończyła się bateria, a ładowarka była w nieszczęsnej walizce. Poprzedniego dnia był zbyt zmęczony, żeby z kimkolwiek rozmawiać, ale myślał, że być może ktoś przypomni sobie o jego istnieniu i sam zadzwoni. Wyszukał szybko numer Ruth i przez chwilę wpatrywał się w telefon, zanim nacisnął zielony przycisk. Zawsze dzwonił do niej na komórkę, pewnie dlatego, że nie chciał wiedzieć, iż jej stacjonarny numer jest teraz zupełnie inny. Inny dom. Inny ktoś, z kimś innym dzieli życie. Usłyszał jej głos, lekko zachrypnięty, trochę zaspany:

– Héctor.

– Obudziłem cię?

– Nie… no, tak. – W tle zabrzmiał stłumiony śmiech.

– I tak miałam wstawać. Kiedy wróciłeś?

– Przepraszam. Wczoraj po południu, ale te dupki zgubiły moją walizkę i pół dnia mnie trzymali na lotnisku. Zaraz mi się wyczerpie bateria. Chciałem tylko, żebyś wiedziała, że szczęśliwie doleciałem.

Nagle poczuł absurdalność sytuacji. Zupełnie jak dziecko, które za dużo mówi.

– Jak podróż?

– Spokojna – skłamał. – Słuchaj, czy Guillermo jeszcze śpi?

Ruth się roześmiała.

– Zawsze kiedy wracasz z Buenos Aires, akcent ci się zmienia. Guillerma nie ma, nie mówiłam ci? Pojechał na parę dni nad morze, do kolegi – odparła. – Ale o tej porze na pewno jeszcze śpi – dodała szybko.

– Tak. – Chwila ciszy; ostatnio takie chwile ciągle się zdarzały w ich rozmowach. – I co u niego?

– W porządku, ale przysięgam, że jeśli wiek dojrzewania dłużej potrwa, odeślę ci go z opłaconą dostawą. – Ruth znowu się roześmiała. Pamiętał ten śmiech i nagły błysk w oczach. Spoważniała nagle: – Héctor? Masz jakieś wiadomości w twojej sprawie?

– O dziesiątej mam być u Savalla.

– Dobrze. Później mi opowiesz.

Znowu cisza.

– Zjemy razem kolację? – Héctor zniżył głos. Pauza trwała dłużej, niż było konieczne.

– Jestem umówiona, przykro mi. – Wydało mu się, że bateria już się całkiem wyczerpała, ale po chwili usłyszał: – Porozmawiamy później. Moglibyśmy pójść gdzieś na kawę…

A więc tak. Zanim zdążył odpowiedzieć, telefon stał się kawałkiem metalu. Spojrzał na niego z nienawiścią. A potem na gołe nogi. I nagle, jakby ta krótka rozmowa dała mu potrzebną energię, poderwał się i jeszcze raz podszedł do szafy. W większości puste wieszaki były jak niemy wyrzut.

* * *

Héctor mieszkał na ostatnim piętrze trzykondygnacyjnego budynku. Nic nadzwyczajnego, ot, jeden z wielu typowych domów w dzielnicy Poblenou, w pobliżu metra i tylko kilka przecznic od spacerowej alei, która nie pojawiała się jednak w przewodnikach turystycznych. Tym, co wyróżniało jego mieszkanie, była wysokość czynszu, od lat niepodwyższonego, odkąd okolica – dzięki bliskości plaży – przyciągnęła nowych mieszkańców, oraz płaski dach będący jednocześnie tarasem do jego własnego użytku. Lokal na drugim piętrze od dawna stał pusty, a na pierwszym piętrze mieszkała właścicielka domu, kobieta niemal siedemdziesięcioletnia, zupełnie niezainteresowana wspinaniem się po schodach i korzystaniem z tarasu. Razem z Ruth uporządkowali dach, osłonili jego część i umieścili na nim kilka – teraz powiędłych – roślin, stół i krzesła, aby tam jadać kolacje w letnie wieczory. Odkąd Ruth odeszła, nigdy więcej tam nie poszedł.

Gdy schodził na dół, drzwi mieszkania na pierwszym piętrze otworzyły się i Carmen, właścicielka domu, wyszła go przywitać.

– Héctor. – Uśmiechnęła się. Często myślał, że kiedy się zestarzeje, chciałby być taki jak ona. A jeszcze lepiej byłoby mieć kogoś takiego u swego boku. Zatrzymał się i pocałował ją w policzek, trochę niezdarnie. Czułe gesty nigdy nie były jego mocną stroną. – Wczoraj usłyszałam hałas na górze, ale pomyślałam, że jesteś zmęczony. Napijesz się kawy? Dopiero zaparzyłam.

– Rozpieszcza mnie pani.

– Głupstwa opowiadasz – odparła. – Mężczyźni powinni wychodzić do pracy po dobrym śniadaniu. Chodź do kuchni.

Posłusznie poszedł za nią. Wszędzie roztaczał się zapach świeżej kawy.

– Brakowało mi pani kawy, Carmen.

Spojrzała na niego, zmarszczywszy czoło, nalała kawę do dużego kubka, dodała kilka kropel mleka i sporą łyżeczkę cukru.

– Po dobrym śniadaniu i… ogoleni – powiedziała znacząco.

– Niech pani mnie tak nie karci, Carmen, dopiero przyjechałem.

– A ty nie rób z siebie ofiary. Jak się czujesz? – spojrzała na niego z czułością. – Jak było w twojej ojczyźnie? A, i zapal sobie, bo widzę, że masz wielką ochotę.

– Jest pani aniołem. – Wyjął paczkę z kieszeni i zapalił papierosa. – Zupełnie nie rozumiem, dlaczego nie porwał pani jakiś bogaty dziadek.

– Może dlatego, że nie lubię dziadków! Kiedy skończyłam sześćdziesiąt pięć lat, rozejrzałam się dookoła i powiedziałam sobie: Carmen, ja n'hi ha prou… dosyć tego, zamykaj stołówkę. Poświęć czas na oglądanie filmów na DVD… A, tu są te, które mi pożyczyłeś. Wszystkie obejrzałam – oświadczyła z dumą.

Kolekcja Héctora wzbudziłaby zazdrość niejednego miłośnika kina: od hollywoodzkiej klasyki, ulubionych filmów Carmen, po najnowszą produkcję. Poustawiane były na pokrywających wszystkie ściany półkach bez żadnego planu. W bezsenne noce największą przyjemność sprawiało mu wyjąć jeden czy dwa na chybił trafił i oglądać je, wyciągnąwszy się na kanapie.

– Wspaniałe filmy – mówiła dalej Carmen. Była zdeklarowaną wielbicielką Grace Kelly, do której, jak mówiono jej kiedyś, bardzo była w młodości podobna. – Ale nie próbuj zmieniać tematu. Jak się czujesz?

Powoli wypuścił dym i napił się kawy. Nie spuszczała z niego wzroku: te niebieskie oczy musiały kiedyś powalać mężczyzn na kolana. Carmen nie należała do tych starszych pań, które lubiły wspominać przeszłość, ale dzięki Ruth Héctor wiedział, że miała przynajmniej dwóch mężów, „biedactwa, lepiej o nich zapomnieć”, jak mówiła sama Carmen, i jednego kochanka, „jednego z tych gagatków, o których trudno zapomnieć”. Ale ostatni mąż zabezpieczył jej starość, przekazując w spadku ten trzypiętrowy dom. Mogłaby mieć z niego większy dochód, gdyby nie zostawiła jednego mieszkania dla syna, który wyjechał gdzieś wiele lat temu i nigdy nie wrócił.

Héctor dolał sobie kawy.

– Nie będę pani oszukiwał, Carmen. – Chciał się uśmiechnąć, ale zmęczona twarz i smutne oczy nie świadczyły o radości. – Gówniane życie, jeśli pani wybaczy. Od dłuższego czasu wszystko idzie jak po grudzie.

* * *

Akta 1231-R.

H. Salgado.

Do rozpatrzenia.

Trzy krótkie zdania zapisane czarnym markerem na żółtej karteczce przyklejonej do tekturowej teczki tego samego koloru. Omijając je wzrokiem, komisarz Savall szybko otworzył teczkę i przejrzał jej zawartość. Tak jakby już jej na pamięć nie znał. Oświadczenia. Zeznania. Raporty medyczne. Brutalność policji. Fotografie obrażeń tego łajdaka. Fotografie nieszczęsnej młodziutkiej Nigeryjki. Fotografie mieszkania w dzielnicy Raval, gdzie wszystkie te dziewczyny były przetrzymywane. Nawet kilka wycinków z gazet, niektóre – na szczęście niewiele – dość agresywne, przedstawiające własną wersję wydarzeń i podkreślające takie kwestie, jak niesprawiedliwość, rasizm i nadużycie władzy. Zamknął teczkę jednym trzaśnięciem i sprawdził godzinę na stojącym na biurku zegarze. Dziewiąta dziesięć. Pięćdziesiąt minut. Odsunął krzesło, by wyprostować nogi, gdy ktoś zastukał do drzwi i natychmiast je otworzył.

– Już przyszedł? – spytał.

Kobieta, która weszła do biura, pokręciła głową, nie pytając nawet, o kogo mu chodzi, i położyła dłonie na oparciu krzesła, które stało przed biurkiem. Spojrzała mu w oczy.

– Co mu powiesz? – Pytanie zabrzmiało jak oskarżenie, jak seria strzałów w trzech słowach.

Savall niemal niezauważalnie wzruszył ramionami.

– To, co muszę. Co chcesz, żebym mu powiedział?

– No tak. Świetnie.

– Martína… – Chciał ostro zareagować, ale zbyt ją cenił, żeby poczuć do niej urazę. Zniżył głos. – Cholera, mam związane ręce.

Nie ustąpiła. Odsunęła krzesło, usiadła na nim i przysunęła do biurka.

– Czego jeszcze chcą? Facet już wyszedł ze szpitala. Jest w domu, tak samo bezczelny i na nowo ustawia ten swój biznes.

– Przestań pieprzyć, Martíno! – Pot wystąpił mu na czoło i zaczynał się wściekać. Kiedy wstał rano, obiecywał sobie, że zachowa spokój. Ale był tylko sobą, też ulegał emocjom. Otworzył żółtą teczkę, wyjął zdjęcia i układał je na stole, jakby to był pasjans. – Złamana szczęka. Dwa pęknięte żebra. Obtłuczenia głowy i brzucha. Twarz rozorana jak po spotkaniu z rottweilerem. Wszystko dlatego, że Héctor stracił głowę i poszedł do domu tego parszywca. I tak miał szczęście, że nie było żadnych wewnętrznych obrażeń. Przywalił mu, że nie daj panie Boże.

To wszystko wiedziała. Wiedziała też, że gdyby teraz była na miejscu komisarza, powiedziałaby to samo. Jednakże tym, co tak jasno określało Martínę Andreu, podinspektora policji, była bezgraniczna lojalność wobec swoich: rodziny, kolegów w pracy, przyjaciół. Dla niej świat dzielił się na dwie wyraźnie różniące się grupy: swoich i resztę, a Héctor Salgado bez wątpienia należał do pierwszej. I dlatego głosem mocnym i rozmyślnie pogardliwym, który bardziej zirytował jej szefa niż te zdjęcia, zaatakowała:

– Dlaczego nie wyjmiesz pozostałych? Zdjęć dziewczyny? Dlaczego nie zobaczymy, co ten przeklęty czarny szaman zrobił tej małej?

Savall westchnął.

– Uważaj z tym czarnym. – Martína zrobiła gest zniecierpliwienia. – Jeszcze tylko tego nam brakuje. A to, co stało się z dziewczyną, nie usprawiedliwia ataku. Ty o tym wiesz, ja wiem i Héctor też wie. A najgorsze jest to, że adwokat tej kanalii także o tym wie. – Znowu zniżył głos; wiele lat pracował z Andreu i ufał jej bardziej niż któremukolwiek ze swoich podwładnych. – Był tu przedwczoraj.

Martína uniosła brew.

– Tak, adwokat tego… jak on się nazywa. Postawiłem sprawę jasno: albo wycofa doniesienie przeciwko Salgadowi, albo jego klient będzie miał na karku policjanta, nawet jak pójdzie do kibla.

– I? – zapytała, patrząc na szefa z rosnącym uznaniem.

– Powiedział, że będzie musiał skonsultować to z klientem. Cisnąłem, ile mogłem. Off the record. Ma zadzwonić dzisiaj przed dziesiątą.

– A jeśli się zgodzi? Co mu obiecałeś w zamian?

Savall nie zdążył odpowiedzieć. Telefon na stole zabrzmiał jak alarm. Gestem dłoni poprosił o ciszę i podniósł słuchawkę.

– Tak? – Przez chwilę na twarzy widać było wyraz oczekiwania, lecz zaraz skrzywił się poirytowany. – Nie! Nie! Jestem zajęty. Zadzwonię do niej później. – Odłożył słuchawkę, odsunął telefon i zwracając się do swej zastępczyni, powiedział: – Joana Vidal.

– Znowu?

Komisarz wzruszył ramionami.

– Nic nowego się w tamtej sprawie nie zdarzyło?

– Nic. Czytałeś raport? Jasne jak dwa razy dwa. Chłopak się zagapił i wypadł przez okno. Zwykły pech.

Savall skinął głową.

– Raport jest doskonały, muszę przyznać. Bardzo dokładny. To tej nowej, prawda?

– Tak. Kazałam jej poprawiać, ale w końcu wyszedł dobrze. – Martína się uśmiechnęła. – Wydaje się, że bystra z niej dziewczyna.

W ustach Andreu każdą pochwałę należało traktować poważnie.

– CV ma doskonałe – powiedział komisarz. – Studia z wyróżnieniem, doskonałe referencje, kursy za granicą. Nawet Roca, który nie ma litości dla nowych, dał jej doskonałe referencje. O ile dobrze pamiętam, mówi, że ma wrodzony talent do prowadzenia dochodzeń.

Martína zamierzała rzucić którąś ze swoich sarkastycznych feministycznych uwag na temat talentów i ilorazu inteligencji mężczyzn i kobiet zatrudnionych w policji, kiedy znowu odezwał się telefon.

* * *

W tym właśnie momencie w komisariacie młoda funkcjonariuszka wydziału dochodzeniowego Leire Castro wykorzystywała ów wrodzony talent, aby zaspokoić jedną z bardziej znaczących cech swojego charakteru: ciekawość. Zaoferowała kawę młodemu policjantowi, który od kilku tygodni spoglądał na nią z dyskretnym, życzliwym uśmiechem. Wygląda na miłego faceta, pomyślała, i poczuła się winna, że tym gestem zachęca go do dalszych kontaktów. Ale odkąd zaczęła pracować w Głównym Komisariacie Policji Katalońskiej na placu Hiszpańskim, otaczająca Héctora Salgada aura tajemnicy była dla niej wyzwaniem i dzisiaj, gdy inspektor miał się lada moment pojawić, musiała czegoś się dowiedzieć.

Tak więc po krótkiej wymianie uprzejmości, z espresso w dłoni, tłumioną chęcią zapalenia papierosa i pięknym uśmiechem Leire przystąpiła do ataku. Nie miała zamiaru marnować czasu na plotki.

– Jaki on jest? Inspektor Salgado.

– Nie znasz go? A, rzeczywiście, przyszłaś do nas, kiedy wyjechał na urlop.

Przytaknęła.

– Nie wiem, co ci powiedzieć – mówił dalej policjant. – Normalny człowiek, przynajmniej na takiego wyglądał. – Uśmiechnął się. – Z Argentyńczykami nigdy nie wiadomo. Leire z trudem ukryła rozczarowanie. Nie znosiła ogólników i ten typ z życzliwym uśmiechem właśnie stracił w jej oczach kilka punktów. Chyba to zauważył, bo szybko dorzucił więcej informacji:

– Zanim to wszystko się stało, powiedziałbym, że to człowiek spokojny. Nigdy nie podnosił głosu. Kompetentny. Uparty, ale cierpliwy. Dobry policjant, to znaczy… z gatunku drobiazgowych detektywów. I nagle… coś mu się w głowie przestawia i wpada w furię. Szczerze ci powiem, patrzyliśmy na to jak oniemiali. I tak nie mamy dobrej prasy, więc tylko potrzeba nam było policjanta, któremu rozum odebrało.

Tu ma rację, pomyślała Leire. Jej towarzysz zamilkł na chwilę, więc szybko zapytała:

– Co się stało? Było coś w gazetach, ale…

– To się stało, że mu odbiło. Ni mniej, ni więcej. – Młody człowiek był ewidentnie przekonany o swojej racji. – Nikt tego nie powie głośno, bo jest inspektorem, komisarz go bardzo ceni, ale taka jest prawda. Omal nie zabił tego gościa. Podobno złożył dymisję, ale mówią, że komisarz podarł ją na kawałki. Dał mu miesiąc urlopu, żeby tu się trochę wyciszyło. I zauważ, że prasa nie utuczyła się na tej sprawie. Mogło być dużo gorzej.

Leire wypiła łyk kawy. Dziwny miała smak. Wiele by dała za papierosa, ale obiecała sobie, że pierwszego wypali dopiero po obiedzie, za jakieś cztery godziny. Odetchnęła głęboko, chcąc sprawdzić, czy wypełniając płuca powietrzem, zabije pragnienie nikotyny. Trochę pomogło. Jej towarzysz wrzucił plastikowy kubek do kosza na śmiecie.

– Zaprzeczę wszystkiemu, o czym ci powiedziałem, jeśli będzie trzeba – rzekł z uśmiechem. – Rozumiesz: jeden za wszystkich, wszyscy za jednego, jak muszkieterowie. Ale są sprawy, które należałoby rozwiązać. Idę już, obowiązki mnie wzywają.

– W porządku – odparła zamyślona. – Cześć.

Została jeszcze przez chwilę w biurze, starając się przypomnieć sobie, co czytała na temat inspektora Salgada. Przed czterema miesiącami, w marcu, Héctor Salgado koordynował akcję przeciwko handlarzom kobiet. Od niemal roku jego grupa szła tropem mafii sprowadzającej młode Afrykanki, głównie Nigeryjki, do burdeli w prowincjach del Vallès i Garraf. Im młodsze, tym lepsze. Dziewczyny z Europy Wschodniej i z Ameryki Południowej wyszły z mody: za bystre i zbyt wymagające. Dla zaspokojenia najniższych instynktów klienci domagali się młodziutkich przerażonych Afrykanek, a handlarzom łatwiej przychodziło mieć kontrolę nad analfabetkami przeniesionymi w nieznane miejsca, wyrwanymi z absolutnej nędzy mętną obietnicą przyszłości, która nie mogła być gorsza od tej, w której żyły. Ale była. Leire czasem zastanawiała się, jak mogły być tak ślepe. Czy widziały może, że któraś z ich poprzedniczek wróciła z wielkimi pieniędzmi i wyciągnęła rodzinę z nędzy? Nie, to była ucieczka do przodu, rozpaczliwa droga, na którą popychali je rodzice i mężowie, droga bez wyboru. Podróż, z pewnością zabarwiona mieszaniną nadziei i nieufności kończącej się w obskurnym pokoju, gdzie odkrywały, że nadzieja jest tym, na co nie mogą sobie pozwolić. Nie mogły myśleć o lepszym życiu, lecz o przeżyciu. Łajdacy mający nad nimi władzę, sieć kryminalistów i dawnych prostytutek, którym udało się wspiąć na wyższy szczebel, stosowali wszelkie możliwe środki, aby te młode dziewczyny zrozumiały, dlaczego się tam znalazły i jakie były teraz ich nowe odrażające obowiązki.

Poczuła w kieszeni wibracje komórki. Czerwone migające światełko oznaczało nową wiadomość. Uśmiechnęła się, widząc imię nadawcy. Javier. Metr osiemdziesiąt, ciemne oczy, nie zanadto obfite i nie za mizerne owłosienie na opalonej piersi i puma w skoku wytatuowana na brzuchu. I na dodatek bardzo sympatyczny, pomyślała Leire, naciskając białą kopertkę. „Hej, otworzylem oczy, a ciebie nie ma. Dlaczego zawsze znikasz bez slowa? Morze spotkamy się wieczorem i rano zrobisz mi sniadanie? Tesknie. Caluje”.

Leire przez chwilę wpatrywała się w komórkę. Ten Javier.

Naprawdę fajny chłopak, chociaż z ortografią na bakier. Wcześnie też nie lubi wstawać, pomyślała, patrząc na zegarek. Było też w tej wiadomości coś, co zabrzmiało jak dzwonek alarmowy. Sygnał dobrze jej znany, którego nauczyła się nigdy nie lekceważyć, nagły błysk pojawiający się, kiedy partnerzy po kilku nocach dobrego seksu zaczynali domagać się wyjaśnień i dawali do zrozumienia, że chcieliby, aby im przynosić cola-cao do łóżka. Na szczęście nie było takich wielu. Jej partnerzy na ogół bez żadnych problemów akceptowali reguły, o których otwarcie ich informowała – zdrowy seks bez żadnych pytań, bez komplikacji. Ale zawsze znalazł się taki jak Javier, kto nie do końca ją rozumiał. Szkoda, pomyślała, szybko wystukując odpowiedź, że należy do tej niewielkiej grupy żądnych śniadań na tacy: „Dzisiaj nie moge. Zadzwonie. Przy okazji, moRZe wieczorem jest piekne, moZe sie warto zobaczyc. Na razie!”. Przeczytała jeszcze raz i w przypływie litości przed wysłaniem skasowała przedostatnie zdanie. Niepotrzebnie się nad nim pastwię, zganiła sama siebie. Zamknięta kopertka pofrunęła w przestrzeń, a ona pomyślała, że dobrze by było, aby Javier umiał czytać między wierszami, ale na wszelki wypadek wyciszyła dzwonek w telefonie i dokończyła kawę. Ostatni łyk kawy, już zimnej, wywołał skurcz żołądka. Na czole wystąpiły krople potu. Znowu nabrała powietrza do płuc, myśląc, że dłużej już nie może zwlekać. Poranne mdłości musiały mieć jakieś wytłumaczenie. Dzisiaj pójdziesz do apteki, zadecydowała, chociaż wiedziała, że właściwie takiej potrzeby nie było. Że odpowiedź na jej pytanie była w zakończeniu cudownego weekendu przed miesiącem.

Powoli odzyskiwała spokój ducha. Po paru minutach wróciła do swojego biurka. Kiedy siadała przed komputerem, gotowa zająć się swoimi obowiązkami, drzwi do gabinetu komisarza Savalla właśnie się zamykały.

* * *

Trzeci mężczyzna w gabinecie komisarza uważał zapewne, że zawód adwokata jest dla niego sposobem zarabiania na życie, ale gdyby sądzić po jego umiejętności wysławiania się, czekała go raczej niewesoła przyszłość. Usprawiedliwić go mogło tylko to, że znajdował się w wyjątkowo niezręcznej sytuacji. W dodatku ani komisarz, ani Héctor Salgado wcale mu jej nie ułatwiali.

Po raz czwarty w ciągu dziesięciu minut Damián Fernández wytarł pot z czoła chusteczką higieniczną, zanim odpowiedział na pytanie.

– Powiedziałem mu. Przedwczoraj wieczorem około dziewiątej poszedłem zobaczyć się z doktorem Omarem.

– I przedstawił mu pan moją propozycję?

Héctor nie miał pojęcia, o jaką propozycję chodzi, chociaż bez trudu mógł ją sobie wyobrazić. Szybkim spojrzeniem docenił wysiłki swojego szefa, niemniej oczy płonęły mu z gniewu. Myśl o jakiejkolwiek ugodzie z tym łajdakiem, nawet za cenę uratowania głowy, wywołała skurcz żołądka.

Fernández skinął głową. Rozluźnił krawat, jakby się dusił.

– Bardzo dokładnie. – Odchrząknął. – Powiedziałem mu… powiedziałem, że nie musi się zgadzać. Że i tak niewiele macie przeciwko niemu. – Zauważył chyba gniew na twarzy komisarza, bo zaczął się usprawiedliwiać. – Przecież to prawda. Po śmierci tej dziewczyny nic go z handlem kobietami nie łączy… Nawet nie możecie go oskarżyć o błąd lekarski, bo nie jest lekarzem. Jeśli go za to zamkniecie, będziecie musieli zamknąć wszystkie wróżki, szarlatanów i cwaniaków w Barcelonie… W więzieniach się wam nie pomieszczą. Ale – dodał zaraz – powiedziałem mu też, że policja może naciskać i że, skoro już wrócił do zdrowia po ataku agresji – spojrzał nerwowo na inspektora Salgada, któremu żaden mięsień na twarzy nie drgnął – lepiej byłoby o całej sprawie zapomnieć…

Komisarz odetchnął głęboko.

– Przekonał go pan?

– Myślałem, że tak… To znaczy… prawdę mówiąc, powiedział mi tylko, że się zastanowi. I że zadzwoni do mnie następnego dnia i powie, co zdecydował…

– Ale nie zrobił tego.

– Nie. Zadzwoniłem wczoraj do jego gabinetu, nawet kilka razy, ale nikt nie odebrał telefonu. Nie zdziwiłem się wcale. Doktor nie ma w zwyczaju odbierać telefonów, kiedy pracuje.

– Więc dzisiaj z samego rana poszedł pan się z nim zobaczyć?

– Tak. Byłem tylko z panem umówiony i… – zawahał się – ostatnio nie mam wiele spraw do załatwiania.

Ani w przyszłości, pomyśleli jednocześnie Savall i Salgado, ale zatrzymali to dla siebie.

– I poszedł pan. Około dziewiątej.

Fernández przytaknął. Przełknął ślinę. „Bladość” była chyba zbyt poetyckim określeniem koloru jego twarzy.

– Czy mogę poprosić o wodę?

Komisarz westchnął.

– Tutaj nie. Zresztą już kończymy. Proszę mówić dalej, panie Fernández.

– Jeszcze nie było dziewiątej. Autobus zaraz przyjechał i…

– Do sedna, proszę!

– Tak, tak. Więc mówiłem, że chociaż było jeszcze wcześnie, wszedłem na górę i kiedy miałem zamiar zadzwonić, zobaczyłem, że drzwi były uchylone. – Zatrzymał się. – Pomyślałem, że chyba wejdę, bo może mu się coś stało. – Znowu przełknął ślinę; chusteczka higieniczna rozlazła mu się w palcach, kiedy chciał jej na nowo użyć. – Pachniało… pachniało dziwnie. Zepsutym jedzeniem. Zawołałem go, idąc do jego gabinetu na końcu korytarza… Te drzwi też były uchylone… więc je popchnąłem. Boże wielki!

Dalszą część już wcześniej, z przerażeniem w oczach i głosie, opowiedział komisarzowi przed przybyciem Héctora. Łeb świni na biurku. Krew dookoła. I ani śladu doktora.

* * *

– Tylko tego nam brakowało – mruknął komisarz, kiedy zdenerwowany adwokat wyszedł z jego biura. – Prasa znowu nas będzie gryźć jak sępy.

Héctor pomyślał, że sępom trudno byłoby kogoś pogryźć, powstrzymał się jednak od komentarza. Zresztą i tak nie miałby kiedy cokolwiek powiedzieć, bo Savall natychmiast chwycił za telefon i wystukał wewnętrzny numer. Pół minuty później podkomisarz Andreu weszła do biura.

Martína nie wiedziała, co się stało, ale spojrzawszy na szefa, wyczuła, że nie było to nic dobrego, więc mrugnąwszy na powitanie okiem do Héctora, usiadła i czekała na wyjaśnienia. Jeśli to, co usłyszała od Savalla, zdumiało ją tak jak ich, dobrze to ukryła. Słuchała uważnie, zadała kilka konkretnych pytań i wyszła wykonać zadania. Héctor wiódł za nią wzrokiem. Niemal podskoczył, słysząc swoje imię.

– Posłuchaj mnie dobrze, Héctorze, bo więcej tego nie powtórzę. Nadstawiłem za ciebie karku. Broniłem cię przed prasą i przed tymi nad nami. Pociągnąłem za wszystkie sznurki, za jakie mogłem pociągnąć, żeby sprawę zamknąć. I niemal spowodowałem, że ten typ wycofa doniesienie. Ale jeśli pójdziesz do tego mieszkania, jeśli wtrącisz się do dochodzenia choćby przez chwilę, nie będę mógł nic dla ciebie zrobić. Jasne?

Héctor założył nogę na nogę. Twarz wyrażała pełną koncentrację.

– To moja głowa tkwi w gilotynie – powiedział w końcu. – Nie sądzisz, że mam prawo zadecydować, za co chcą mi ją ściąć?

– Podłożyłeś się, Héctorze. Kiedy zaatakowałeś tego typa, skończyły się twoje prawa. Palnąłeś głupstwo i dobrze o tym wiesz. To, co mamy teraz, to konsekwencje.

Wiedział o tym oczywiście, lecz nie miało to dla niego już żadnego znaczenia. Nawet nie czuł wyrzutów sumienia: uważał, że postąpił słusznie, że ciosy zadane tamtemu osobnikowi były zasłużone. To tak, jakby dojrzały inspektor Salgado cofnął się do czasów młodości w dzielnicy Buenos Aires, gdzie porachunki załatwiało się pięściami po wyjściu ze szkoły. Wracałeś do domu z rozbitą wargą, ale wiedziałeś, że dowaliłeś przeciwnikowi za strzał piłką prosto w twarz. W piersiach poczuł iskierkę buntu, coś absurdalnego i szczeniackiego u policjanta, który niedawno skończył czterdzieści trzy lata.

– A o dziewczynie nikt już nie pamięta? – spytał Héctor z goryczą. Słaba broń, ale jedyna, jaką miał.

– Wbij to sobie wreszcie do głowy, Salgado. – Savall wbrew sobie podniósł głos. – Nie mogliśmy z tym nic zrobić. O ile nam wiadomo, nie było najmniejszego kontaktu między doktorem Omarem i dziewczyną po tym, kiedy przeszukaliśmy mieszkanie, gdzie je przetrzymywano. A nawet nie możemy udowodnić, że wcześniej był jakiś związek między nimi bez zeznania dziewczyny. Zawieziono ją do ośrodka dla niepełnoletnich. I jakoś znalazła sposób, żeby… to zrobić.

Héctor przytaknął.

– Znam fakty, szefie.

Ale fakty nie mogły przesłonić horroru. Twarz młodziutkiej dziewczyny nawet po śmierci wyrażała potworne przerażenie. Kira nie miała jeszcze piętnastu lat, nie znała ani słowa po hiszpańsku ani w żadnym innym lepiej lub gorzej znanym w okolicy języku, a jednak sprawiła, że usłyszano jej głos. Była drobna, bardzo szczupła, a w twarzy gładkiej jak u lalki błyszczały wielkie oczy koloru bursztynowego brązu, jakiego Héctor nigdy przedtem nie widział. Przed wyjazdem z kraju w poszukiwaniu lepszej przyszłości Kira – tak jak i inne – brała udział w rodzaju pożegnalnej ceremonii. Nazywano ten rytuał obrzędem ju-ju, w czasie którego po wypiciu wody użytej do mycia zmarłego dziewczyny oddawały włosy łonowe lub krew menstruacyjną, składane następnie na ołtarzu. Zobowiązywała się w ten sposób nie występować przeciwko tym, którzy ją kupili, spłacać rzekome długi za podróż i być we wszystkim ślepo posłuszna. Karą za niepodporządkowanie się żądaniom była straszna śmierć jej albo członków rodziny w kraju. Kira za nieposłuszeństwo zapłaciła własną krwią: aż trudno było uwierzyć, że w tak drobnym ciele mogło jej być aż tyle.

Héctor starał się wyrugować ten obraz z pamięci, obraz, który sprawił, że przestał myśleć logicznie i ruszył na poszukiwanie doktora Omara z jedynym celem: rozszarpać go na kawałki. Nazwisko tego osobnika pojawiło się w czasie śledztwa. Teoretycznie jego jedynym zadaniem było troszczyć się o zdrowie dziewczyn. Ale strach w ich oczach na dźwięk tego nazwiska świadczył, że jego obowiązki obejmowały więcej niż tylko czysto medyczną opiekę. Żadna nie odważyła się o nim mówić, a on nie zamierzał ryzykować wyjścia poza swoją rolę: dziewczyny przyprowadzane były do jego gabinetu pojedynczo lub parami. Co najwyżej Héctor mógł go oskarżyć o to, że nie zadawał pytań, a to był zarzut zbyt słaby wobec szarlatana, który w niechlujnym gabinecie przyjmował nielegalnych imigrantów.

Nie mógł jednak na tym poprzestać; wybrał najmłodszą z nich, najbardziej przerażoną, i przy pomocy tłumacza chciał zmusić do zeznań. Zyskał tylko tyle, że Kira cichym głosem powiedziała mu, iż doktor zbadał, czy jest dziewicą, i przypomniał, że ma robić to, co ci panowie każą jej robić. Nic więcej. Następnego dnia jej drobna ręka chwyciła nożyczki i zamieniła swoje ciało w jeden wielki potok krwi. W ciągu osiemnastu lat, jakie Héctor przepracował w policji, nigdy czegoś takiego nie widział, chociaż zdarzało mu się mieć do czynienia z ćpunami bez jednego skrawka zdrowej skóry na wbicie kolejnej igły, z ofiarami wszelkiego rodzaju przemocy. Nic równie przerażającego. Okaleczone ciało Kiry ukazywało perwersję i horror nie do opisania. Coś, co mieścić się mogło tylko w świecie koszmarów.

– Jeszcze jedna sprawa. – Savall uznał, że poprzednia kwestia została już uzgodniona. – Zanim wrócisz do pracy, będziesz miał kilka sesji z policyjnym psychologiem. To konieczność. Pierwsze spotkanie jutro o jedenastej. Zrób wszystko, żeby wyglądać jak trzeba. Zacznij od ogolenia się.

Héctor nie sprzeciwił się, już o tym wiedział. I nagle, chociaż w czasie długiej podróży planował po powrocie powziąć kilka szlachetnych zamiarów, pomyślał, że wszystko to gówno go obchodzi. Wszystko z wyjątkiem zakrwawionego świńskiego łba.

– Mogę już iść?

– Chwileczkę. Nie chcę żadnych deklaracji dla prasy, nawet jednego słowa. W twojej sprawie oczekuje się podjęcia decyzji i nie masz nic do powiedzenia. Jasno się wyrażam?

Héctor skinął głową, a Sagall odetchnął i uśmiechnął się. Salgado wstał, gotów się pożegnać, lecz komisarz nie zamierzał go jeszcze wypuścić.

– Jak tam Buenos Aires?

– No cóż… jest jak ten lodowiec… Perito Moreno, czasem sprawia wrażenie, że się rozsypie na kawałki, ale podstawa się trzyma.

– Wspaniałe miasto. A ty chyba utyłeś!

– Za dużo pieczonej wołowiny, co niedziela suty obiad u różnych przyjaciół. Nie sposób się oprzeć.

Telefon na biurku Savalla znowu zadzwonił. Héctor chciał ten moment wykorzystać i w końcu wyjść z biura.

– Poczekaj, zostań jeszcze. Tak…? Cholera…! Powiedz jej, że zaraz zadzwonię… No to powtórz jeszcze raz! – Savall rzucił słuchawkę.

– Problemy? – spytał Héctor.

– Czym byłoby życie bez problemów? – Komisarz zamilkł. Wpadł mu do głowy pomysł i potrzebował chwili, aby go ubrać w słowa. – Posłuchaj – powiedział – wydaje się, że jest coś, co możesz dla mnie zrobić. Nieoficjalnie.

– Chcesz, żebym komuś przyłożył? Nieźle mi wychodzi.

– Co? – Savall zaabsorbowany myślami nie usłyszał. – Siadaj! – zawołał. Kiwał głową i uśmiechał się zadowolony, jakby sam siebie przekonywał, że pomysł jest nadzwyczajny. – Ta osoba, która dzwoniła, to Joana Vidal.

– Bardzo mi przykro, ale nie wiem, kto to jest.

– No tak, nie było cię tutaj, kiedy to się stało. To było w wieczór świętego Jana. – Savall odszukał teczkę spośród kilku leżących na biurku. – Marc Castells Vidal, dziewiętnaście lat. Zaprosił dwoje przyjaciół na małą imprezę u siebie w domu. W pewnym momencie wypadł przez okno na poddaszu. Zginął na miejscu.

– Syndrom Supermana po kilku działkach?

– We krwi nie znaleźli narkotyków. Alkohol, tak, ale w niewielkich ilościach. Podobno miał zwyczaj palić papierosa, siedząc na parapecie okna. Być może stracił równowagę i spadł; może skoczył… To był dziwny chłopiec.

– Każdy w tym wieku jest dziwny.

– Ale nie wszyscy wypadają przez okna – odparł Savall. – Chodzi o to, że Marc Castells to syn Enrica Castellsa. Wiesz, o kim mówię, prawda?

Héctor zastanowił się chwilę.

– Jak przez mgłę… Interesy, polityka?

– I jedno, i drugie. Kiedyś miał firmę zatrudniającą ponad stu pracowników. Potem zainwestował w nieruchomości i był jednym z nielicznych, którzy wiedzieli, kiedy się wycofać, zanim bańka pękła. A ostatnio coraz częściej mówi się o nim jako o numerze dwa którejś partii. Ciągle są jakieś zmiany na listach wyborczych do władz autonomicznych, bo wielu jest zdania, że potrzebne są nowe twarze. Nic jeszcze nie wiadomo na pewno, ale kilka partii prawicowych chciałoby mieć go w swoich szeregach.

– Ludzie interesu są w cenie.

– Zwłaszcza w czasie kryzysu. Wracając do rzeczy, chłopak wypadł albo skoczył z okna. Kropka. Nic więcej nie mamy.

– Ale?

– Ale jego matka odrzuca taką wersję. To ona właśnie dzwoniła. – Savall rzucił na Héctora przyjazne spojrzenie, jakim lubił czasem zaskakiwać. – To eksżona Castellsa… Dość zagmatwana historia. Joana porzuciła męża i syna, kiedy ten miał zaledwie dwa lata. A ponownie zobaczyła go w kostnicy.

– Cholera!

– No tak. Ja ją znałem. Znaczy Joanę. Zanim odeszła. Przyjaźniliśmy się.

– Rozumiem. Stara barcelońska gwardia. Koledzy z klubu polo? Ciągle zapominam, że bardzo ich wspomagaliście.

Savall machnął lekceważąco ręką.

– Jak wszędzie. Więc, jak ci powiedziałem, nie mamy nic. Nie mogę nikogo wyznaczyć, bo nie mam aż tylu ludzi, żeby zajmować się czymś, co z pewnością nie jest sprawą kryminalną. Ale…

– Ale ja nie mam nic do roboty.

– No właśnie. Przyjrzyj się temu tylko: porozmawiaj z rodzicami, z tymi młodymi, którzy przyszli wtedy na fiestę. Będę mógł przekazać Joanie ostateczny werdykt. – Savall opuścił wzrok. – Ty też masz syna. A Joana jedynie chce, aby ktoś poświęcił więcej czasu śmierci chłopaka. Bardzo cię proszę.

Héctor nie wiedział, czy szef rzeczywiście prosi go tylko o przysługę, czy, odgadując, że inspektor nie będzie trzymał się z daleka od sprawy Omara, chce mu dać jakieś pracochłonne zajęcie.

Savall podał mu teczkę ze smutnym uśmiechem.

– Siądziemy nad tym z Andreu jutro rano. Ona otworzyła sprawę, z tą nową policjantką.

– Mamy kogoś nowego?

– Tak. Oddałem ją pod skrzydła Andreu. Trochę jeszcze zielona, ale chyba bardzo bystra. Najlepsza we wszystkich testach, błyskawiczna kariera. Wiesz przecież, jak młodzież prze do przodu.

Héctor wziął teczkę i podniósł się z krzesła.

– Cieszę się, że jesteś znowu z nami. – Nadszedł moment uroczysty. Rejestr reakcji mimicznych Savalla był imponujący. Teraz jego twarz przypominała twarz Roberta Duvalla: ojcowską, surową, wielkoduszną… – Chciałbym, żebyś mnie na bieżąco informował, jak ci idzie z tym psycho…

Jeszcze tylko brakowało: „zachowuj się dobrze” i „mam nadzieję, że nie będę musiał żałować”.

Podali sobie dłonie.

– I pamiętaj. – Savall lekko uścisnął rękę podwładnego. – Sprawę Castellsa prowadzimy nieoficjalnie.

Héctor wyszedł, lecz te słowa powracały jak echo, tłoczyły się w głowie niczym uderzające o szyby muchy.

2

Po raz pierwszy od kilku dni Joana Vidal odczuwała coś w rodzaju spokoju. Może nawet satysfakcji, a przynajmniej ulgi. Znalazł się jednak ktoś, kto odebrał jej telefon, kto powiedział, że dochodzenie będzie prowadzone dopóty, dopóki nie zostaną sformułowane ostateczne wnioski. Dotrzemy do samego sedna, Joana, obiecuję ci, powiedział Sagall. To było jedyne, czego pragnęła, powód, dla którego zatrzymała się w Barcelonie, w mieście, z którego uciekła i do którego wróciła na pogrzeb syna. Syna, którego w ogóle nie znała.

Teraz pozostało jej tylko czekać, pomyślała, wędrując po mieszkaniu z wysokimi sufitami, będącym kiedyś własnością jej babki i od lat niezamieszkanym. Antyczne meble, a raczej zwykłe starocia, przykryte kiedyś białymi prześcieradłami wyglądały jak widma. Zdjęła te w sypialni i jadalni, ale wzdłuż wąskiego korytarza były inne pokoje, pełne wypłowiałych nieruchomych kształtów. Doszła do balkonu, gdzie zielona, mocno zniszczona żaluzja chroniła przed słońcem kilka donic z wysuszoną ziemią. Wychyliła się i zaraz cofnęła, bo silne południowe słońce raziło ją w oczy. Ten balkon rozgraniczał dwa światy: po jednej stronie ulica Asturies, serce dzielnicy Gracia, zamieniona w pasaż dla pieszych, którym przechadzały się rozbawione grupki w kolorowych strojach, czerwonych, zielonych, niebieskich; po drugiej mieszkanie od lat opuszczone, ze ścianami kiedyś w kolorze kości słoniowej, a teraz ponuro szarym. Wystarczyłoby tylko podnieść żaluzje, wpuścić do środka światło, połączyć żywych i umarłych. Ale to jeszcze nie ten czas. Jeszcze nie. Przedtem musiała zdecydować, gdzie jest jej miejsce. Słońce paliło, więc weszła do środka i udała się do kuchni w poszukiwaniu czegoś do picia. Nigdy nie była głęboko religijna, lecz w mieszkaniu babci znajdowała atmosferę duchowego spokoju. Było jej własnym kościołem. Tak naprawdę to jedyna rzecz, którą ona, kobieta pięćdziesięcioletnia, mogła nazwać swoją własną. Babcia zostawiła je Joanie w spadku wbrew woli pozostałej rodziny, być może dlatego, że pamięć jej szwankowała i przed śmiercią już nie pamiętała, że Joana popełniła straszny grzech, za który spotkało ją potępienie całej rodziny. Wyjęła z lodówki plastikowy dzbanek i nalała wody do szklanki. Może mieli rację, pomyślała, siadając na krześle z formiki; może jest w niej jakieś okrucieństwo, jakieś odchylenie od normy. „Nawet zwierzęta nie porzucają swoich małych – powiedziała, nie hamując oburzenia, jej matka. – Zostaw męża, jeśli chcesz. Ale dziecko?”.

Dziecko. Marc. Ostatni raz widziała go śpiącego w łóżeczku, a po raz drugi kilka dni temu, spoczywającego w dębowej skrzyni. I wtedy, i teraz jedynym uczuciem było przerażenie wobec braku jakiejkolwiek emocji z jej strony. Dziecko, które poczęła i urodziła, znaczyło dla niej równie mało jak ten krótko ostrzyżony chłopak w absurdalnym czarnym garniturze za szybą w kostnicy.

* * *

– A jednak przyjechałaś. – Natychmiast rozpoznała głos, ale dopiero po chwili odważyła się odwrócić.

– Fèlix mnie zawiadomił – odparła, tym zapewne chcąc wytłumaczyć swoją obecność.

W sali domu przedpogrzebowego zapadło kłopotliwe milczenie niemal natychmiast przerwane szmerem rozmów. Kiedy weszła, nikt nie zwrócił na nią szczególnej uwagi – jeszcze jedna kobieta w średnim wieku, w dyskretnym ciemnoszarym kostiumie, ale teraz czuła na plecach dziesiątki oczu. Zdziwionych, zaciekawionych, pełnych wyrzutu. Niespodziewanie główna postać na pogrzebie, który nie był jej pogrzebem.

– Enric… – Inny głos męski, głos Fèlixa, dodał jej dosyć siły, aby spojrzeć na stojącego przed nią mężczyznę. Stojącego o krok za blisko, zajmującego przestrzeń, jaką każdy chce tylko dla siebie zachować.

– Chciałam go zobaczyć – powiedziała po prostu.

– I już wychodzę.

Enric patrzył na nią zdziwiony, ale odsunął się, jakby zachęcał ją do wyjścia. To samo spojrzenie widziała u niego, kiedy spotkali się po raz ostatni, sześć miesięcy po jej odejściu. Przyjechał wtedy do Paryża, aby prosić ją o powrót do domu. Więcej miał teraz zmarszczek wokół oczu, ale była w nich taka sama mieszanina niedowierzania i pogardy. Pomyślała, jak schludny był i wtedy, i teraz: dokładnie ogolony, garnitur bez jednej zmarszczki, perfekcyjnie zawiązany krawat, błyszczące buty. Wygląd absolutnie nienaganny, co wywołało u niej instynktowną niechęć.

– Chodźmy, Joana – wtrącił Fèlix. – Odprowadzę cię.

Kątem oka zauważyła ironiczny uśmiech na ustach swego byłego męża i niemal niewidocznie wzruszyła ramionami. Zupełnie jakby czas się zatrzymał. Enric milczał, gdy odchodzili, i dopiero po chwili nieco głośniej powiedział:

– Pogrzeb jest jutro o jedenastej. Jeśli masz czas i ochotę przyjść. Ale nie musisz, wiesz o tym.

Wyczuła spojrzenie, jakie Fèlix rzucił swemu bratu, i szła dalej w stronę drzwi: kilka kroków ciągnęło się bez końca, a wokół wzmagający się szmer głosów. Na progu zatrzymała się nagle i odwróciła. Raptowna cisza sprawiła jej wielką satysfakcję.

* * *

Mocno uderzyła w drzwi lodówki, żeby uciszyć wyjątkowo denerwujące jęki starego grata, lecz tym razem sukces był połowiczny. Cisza trwała bardzo krótko i po chwili lodówka znowu zajęczała. Powoli podeszła do laptopa, zadowolona, że bezprzewodowe połączenie nie pozbawia jej kontaktu ze swoim światem. Usiadła przy stole i otworzyła pocztę. Cztery wiadomości, dwie od kolegów z uniwersytetu, gdzie prowadziła zajęcia z literatury katalońskiej, trzecia od Phillipe’a, a czwarta od nieznanego nadawcy: siempreiris@gmail.com. Gdy otwierała tę ostatnią, usłyszała dzwonek u drzwi. Melodyjny dźwięk z innej epoki.

– Fèlix! – Stał oparty ręką o framugę i oddychał ciężko. Wspinanie się po schodach do mieszkania Joany zmęczyłoby każdego. Nagle zdała sobie sprawę, że ma na sobie tylko szlafrok, i poczuła się niezręcznie. – Co tu robisz?

Nie odpowiedział, odzyskiwał siły po pokonaniu pięciu pięter.

– Wejdź, proszę. Nieczęsto mam gości – przeprosiła go z cieniem uśmiechu. – Pójdę się ubrać, znajdź sobie jakieś krzesło… Mieszkanie jest zamknięte, jak wiesz.

Kiedy wróciła, stał przed drzwiami balkonowymi, twarzą do ulicy. Zawsze był mężczyzną dobrze zbudowanym, a przez lata przybyło mu sporo kilogramów, widocznych wokół pasa. Wyjął z kieszeni chusteczkę, by wytrzeć pot z czoła. Pomyślała, że jest chyba ostatnim mężczyzną, który używa chusteczek z materiału.

– Napijesz się czegoś?

Odwrócił się uśmiechnięty.

– Będę wdzięczny, jeśli dasz mi szklankę wody.

– Naturalnie.

Poszedł za nią do kuchni.

– Dobrze ci się tu mieszka? – zapytał.

Skinęła głową. Wyjęła szklankę z szafki, przepłukała ją i nalała wody z dzbanka.

– Mieszkanie jest zapuszczone, ale wygodne – powiedziała, podając mu szklankę. Opróżnił ją jednym haustem. Wyraźnie nie był w dobrej formie. Księża nie uprawiają dużo sportów, pomyślała.

– Po co przyszedłeś? – Nie postarała się, by pytanie zabrzmiało mniej szorstko.

– Chciałem zobaczyć, jak sobie radzisz. – Uśmiechnął się niezbyt przekonująco. – Staram się troszczyć o ludzi.

Oparła się o ścianę. Małe białe kafelki bardziej szpitalne niż kuchenne były zimne.

– Bardzo dobrze sobie radzę. – I jakby uprzedzając, dodała: – Możesz powiedzieć Enricowi, że zostanę dopóty, dopóki będzie to konieczne.

– Nie przyszedłem w jego imieniu. Już ci powiedziałem: martwię się o ludzi, martwię się o ciebie.

Wiedziała, że to prawda. Zawsze, nawet w najgorszych momentach mogła liczyć na Fèlixa. Dziwić mogło to, że mimo kapłańskiego powołania, mimo sutanny, której wprawdzie nie nosił, ale wisiała w jego szafie, był jedyną osobą, która ją rozumiała.

– Chciałem też cię o coś zapytać. Czy Marc się z tobą kontaktował? Ostatniego roku?

Zamknęła oczy i skinęła głową. Odetchnęła głęboko, utkwiła wzrok w rogu sufitu. Lodówka znowu zajęczała.

– Przysłał mi kilka e-maili. Chryste! – Uderzyła w białe drzwi. Łoskot ustał natychmiast. – Przepraszam cię. Do szału mnie doprowadza.

Fèlix usiadł na krzesełku, a Joana zaniepokoiła się, że stary mebel nie wytrzyma ciężaru.

– Dałem mu twój adres – powiedział. – Poprosił mnie jeszcze z Irlandii. Miałem pewne wątpliwości, ale doszedłem do wniosku, że nie mogę mu odmówić. Marc nie był już dzieckiem i miał prawo wiedzieć o pewnych sprawach.

Milczała. Była pewna, że Fèlix jeszcze nie skończył.

– Tydzień później znowu do mnie napisał, informując, że nie odpowiedziałaś. To prawda?

Joana starała się powstrzymać łzy.

– Co miałam mu napisać? – spytała łamiącym się głosem. – Jego wiadomość przyszła z próżni, znikąd… Początkowo nie wiedziałam, co odpowiedzieć. – Otarła dłonią upartą łzę. – Myślałam o tym. Napisałam kilka e-maili, ale żadnego nie wysłałam. Ale on nalegał. W końcu odpowiedziałam i utrzymywaliśmy coś w rodzaju korespondencji. W jednym liście zaproponował przyjazd do Paryża.

– I spotkałaś się z nim?

Zaprzeczyła ruchem głowy.

– Wiesz, że zawsze byłam tchórzem – powiedziała z gorzkim uśmiechem. – Pewnie znowu go zawiodłam.

Fèlix opuścił głowę.

– I dlatego tu jesteś? Zadasz sobie tylko rany. Musisz życie zacząć od nowa. Wrócić do Paryża.

– Nie mów mi, proszę, co mam robić. – Nie poruszyła się, ale po raz pierwszy spojrzała mu prosto w oczy. – Zostanę tutaj, dopóki się nie dowiem, co stało się tamtej nocy. Nie poprzestanę na tym niejasnym tłumaczeniu: może wypadł, może skoczył. Może ktoś go wypchnął…

– To był wypadek, Joano. Nie zadręczaj się.

Nie słuchała go, mówiła dalej, szukając ujścia dla swoich myśli.

– I nie rozumiem, jak Enric godzi się z tym. Czy nie chce wiedzieć, co się stało?

– On wie. To tragedia, ale życie idzie naprzód. Pławienie się w bólu to choroba.

– Ale prawda nie jest znakiem choroby, Fèlixie! To jest konieczność… Przynajmniej ja ją muszę znać.

– Po co? – Czuł, że doszli do sedna sprawy. Podniósł się i podszedł do Joany.

Kolana się pod nią ugięły i upadłaby, gdyby jej nie podtrzymał.

– Po to, by wiedzieć, gdzie zawiniłam – powiedziała cicho. – I jaką cenę muszę zapłacić.