Dostępne w sprzedaży:

Tożsamość nieznana, NN

Matylda

Dom pełen kłamstw

Nigdy nie wygrasz

Wyrok

To będzie nasza tajemnica

Seria „Powrót” – tom I: Bruno

W przygotowaniu:

Seria „Powrót” – tom III: Gaja

Korekta: Katarzyna Wróbel

Projekt okładki: Karolina Wójciak

Zdjęcie z okładki: Shutterstock

Łamanie i skład: Mateusz Cichosz | Poskładane Studio DTP

Copyright © by Karolina Wójciak, 2020

West Vancouver, wrzesień 2020

All rights reserved.

ISBN MOBI: 978-83-958587-0-3

ISBN EPUB: 978-83-958587-1-0

ISBN PDF: 978-83-89994

Wszelkie prawa zastrzeżone. Reprodukowanie, kodowanie w urządzeniach przetwarzania danych, odtwarzanie w jakiejkolwiek formie oraz wykorzystywanie w wystąpieniach publicznych w całości lub w części tylko za wyłącznym zezwoleniem właściciela praw autorskich.

I am light, I am light

I am not the things my family did

I am not the voices in my head

I am not the pieces of the brokenness inside

I am light, I am light

I'm not the mistakes that I have made

or any of the things that caused me pain

I am not the pieces of the dream I left behind

India Arie, I am light

Jestem światłem, jestem światłem

Nie jestem tym, co robiła moja rodzina

nie jestem głosami w mojej głowie

nie jestem fragmentami rozbitymi w środku

Jestem światłem, jestem światłem

Nie definiują mnie błędy, które popełniłam

ani żadne rzeczy, które sprawiły mi ból

nie jestem fragmentami marzenia, które porzuciłam

Wszystkim tym, którzy nie mieli zbyt różowo w domu.

Ernest

Nie było czasu do zmarnowania. Henio ruszył spod komendy jako pierwszy, a biorąc pod uwagę jego pośpiech i spojrzenie, którym chciał mnie zatrzymać, wiedziałem, że musiałem się uwijać, chcąc go prześcignąć. Czas pędził nieubłaganie i działał na moją niekorzyść.

– Chodź – rzuciłem do Gai. – Wsiadaj!

Sam, mało nie zabijając się o własne nogi, wskoczyłem na fotel kierowcy. Czekałem, aż ona usiądzie, trzymając dłoń na kluczyku. Przekręcając go, znów pomyślałem o prującym przez miasto Heniu. Wyobrażałem go sobie, jak ścina zakręty, jak pędzi, szykując sobie po drodze przemówienie mające zastraszyć mojego ojca. Nie po to tyle lat męczyliśmy się z ukrywaniem przeszłości, żeby teraz, w tak mało istotnym dla sprawy momencie, prawda wypłynęła na wierzch. Nie mogłem pozwolić, by ojca zatrzymali, musiałem go chronić. Pomóc mu żyć normalnie, bo zdążył już zapłacić za swoją zbrodnię. Zniszczyło mu to całe życie, a bez niego mój wyjazd na misję i zostawienie mamy samej nie wchodziły w grę. On teraz był jej potrzebny jak nigdy wcześniej.

Zerknąłem na Gaję, walczyła z pasem. Nie poganiałem jej, bo już i tak ręce trzęsły jej się ze stresu. Zapewne widząc moje nastawienie, czuła presję. Była zdenerwowana tak samo jak ja, więc krzyk czy strofowanie jej pogorszyłyby tylko jej stan. Nawet gdyby miała jechać bez pasów, nic by się nie stało. Od magazynów dzieliło mnie raptem kilka kilometrów, a ja musiałem jak najszybciej jechać do ojca. Porozmawiać z nim. Ostrzec go, żeby niczego nie wypaplał, żeby nie dał się zastraszyć temu staremu pijakowi. Ruszyłem w milczeniu. Wybrałem więc drogę na skróty – przez osiedle i prywatną dojazdówkę do domów. Nawet gdy mnie ktoś będzie próbował przegonić, bo przecież stał tam znak informujący o zakazie wjazdu dla osób postronnych, ucieknę. Będę szedł w zaparte i nawet gdyby ktoś miał stanąć mi na drodze, będę trąbił i nie zwolnię. Henio na bank będzie jechał przez miasto, a to pozwoli mi go wyprzedzić, zwłaszcza że wyruszyłem zaraz po nim. Jeśli ja dopadnę ojca, zanim on to zrobi, szanse na wyciągnięcie jego przeszłości na jaw będą niewielkie. Ojciec nie wie, jak niewiele udało się Heniowi ustawić i że ma za mało, żeby czegokolwiek od niego żądać. Jedyne, na co mógł liczyć, to spowiedź.

– Myślisz, że on aresztuje twojego tatę? – zapytała Gaja, a chrzęst metalu potwierdził, że zapięła w końcu pas.

– Nie pozwolę na to.

– Jeśli to zrobił, jeśli uniknął kary…

– Nie – wszedłem jej w słowo. – On karę to ma każdego dnia. Żyje z moją matką i walczy o normalny dom w tym całym pierdolniku.

– Przykro mi.

– Kiedyś mi się wydawało, że problem jest jak zepsute mięso. Śmierdzi, drażni cię, pozbywasz się go i koniec. Tak jednak nie jest. Teraz sądzę, że bliżej mu do rany. Niby się zagoił, niby go nie widać, ale nadal siedzi. Widzisz bliznę i wiesz, po czym jest, przypomina ci o bólu, jaki kiedyś przeszłaś.

– Nie wiem, o czym ty mówisz… – Przyglądała mi się uważnie. – Wysadzisz mnie po drodze?

– Nie mogę. Zaczekasz w aucie? – Zerknąłem na nią przelotnie, ale ten niewielki kontakt pozwolił, bym dostrzegł, jak skinęła głową.

Pędziłem więc, ile fabryka dała. Auto podskakiwało na dołkach, chrzęszcząc metalem, jakby miało się zaraz rozsypać na środku drogi. W ogóle nie myślałem o tym, czy przyjdzie mi za to zapłacić, jeśli się w jakiś sposób uszkodzi. Koszty w tej chwili nie miały żadnego znaczenia. Jedyne, co miałem w głowie, to obraz swojej rodziny. Gdyby ojciec poszedł siedzieć, dom całkowicie by się rozpadł. On był swego rodzaju klejem, który trzymał wszystko w kupie. Bez niego matka poszłaby w tango i zapiłaby się na śmierć. O ile kiedyś, po tym, jak oboje zniknęliby z mojego życia, po prostu zamknąłbym dom, teraz, gdy pojawił się ten przebieraniec, nie mogłem pozwolić na to, by to on został tam sam i żył za nasze pieniądze. Z pewnością byłoby mu to na rękę, ale niedoczekanie.

Parkując pod magazynem, przeskanowałem parking. Gęba mi się uśmiechnęła od ucha do ucha, bo gdziekolwiek bym nie patrzył, nie było radiowozu Henia, co dawało mi nadzieję, że jednak udało mi się go przechytrzyć. Nie sądziłem, żeby się schował i by chciał sprawdzić moją reakcję. Owszem, spieszył się, wychodząc, ale zupełnie o mnie zapomniał. Wyskoczyłem z auta i rzuciłem się biegiem do wejścia. Tam wyhamowałem. Nie chciałem skupiać na sobie uwagi pracowników magazynu, choć czułem tak ogromną adrenalinę, że najchętniej przeskoczyłbym ogrodzenie. Cieć pozwolił mi wejść, chciał mi wytłumaczyć, gdzie znajdę ojca, ale nie potrzebowałem pomocy. Od dziesięciu lat wykonywał tę samą pracę, na tym samym stanowisku, za te same psie pieniądze. Wszystko po to, by podtrzymać tę samą, marną historię zapracowanego człowieka zarabiającego uczciwie na utrzymanie rodziny, co z kolei w oczach ludzi wygląda jak poświęcanie się i miłość. Nie wiedzieli, że nie wychylał się, o nic nie prosił, ponieważ bał się, że w jakiś sposób jego niecny czyn wyjdzie na jaw. Postrzeganie jego osoby przez ludzi zmieniłoby się w sekundę, gdyby uświadomili sobie, że ich małe dzieci kręcą się po okolicy bez żadnej opieki. Przestaliby w nim widzieć dobrego sąsiada, ciężko pracującego na to, co ma, a przykleiliby mu łatkę pedofila. Od tylu lat nie popełnił błędu, zrozumiał, co zrobił źle, więc nie zasługiwał, by właśnie teraz to małe miasteczko usłyszało prawdziwą przyczynę naszego sprowadzenia się tutaj. Nawet jeśli Henio nie zdobędzie dowodów, nawet jeśli mu się nie uda ojca wsadzić, to i tak wystarczy puścić wieści, by cała okolica huczała. Nie dość, że straciłby pracę i dobre imię, ludzie by się go bali, prześladowali i dbali o to, żeby mu się nie żyło tutaj zbyt dobrze. Musiałby uciekać, bo nikt w tym małym miasteczku nie wybaczyłby pedofilowi ani tym bardziej by go nie zatrudnił.

Znalazłem go ubranego w biały kombinezon. W pierwszej chwili mnie nie widział, a jego skupiona mina sugerowała, jak oddany był zajęciu, które mu powierzono. Dopiero po chwili podniósł wzrok. Gdy tylko mnie zobaczył, zmarszczył czoło. W tej jednej minie dostrzegłem tak wiele: trwogę i strach. Jeśli się bał, to pewnie o matkę albo o mnie i nawet nie przyszło mu do głowy, że po tylu latach znów musi myśleć o sobie. Skinąłem na niego, żeby zostawił miejsce pracy. Nie musiałem mu tłumaczyć, co mnie do niego sprowadza, ani przekonywać, że zabieram go tylko na chwilę. Nie przepędzał mnie ani nie lekceważył. Zrozumiał od razu, że przyjechałem z ważnego powodu. Podszedł do jednego z kolegów, prosząc go o zastępstwo, a sam wyszedł ze mną.

– Coś się stało? Coś z matką? – dopytywał, ale ja nie chciałem jeszcze mówić. Nie, kiedy tyle uszu mogło słyszeć nasze słowa. Zaprzeczyłem jedynie ruchem głowy i nadal szedłem przed siebie.

Ojciec jednak się zatrzymał.

– Gdzie idziesz? O co tu chodzi? Ja nie mogę tak wychodzić. Mogą mnie zwolnić, jak zobaczą, że sobie spacery urządzam.

– Chodź – syknąłem do niego, nachylając się blisko, żeby tylko słyszał mój ton. Tak, by wywnioskował z niego, że sprawa jest pilna.

Zmierzyliśmy się wzrokiem, a potem skinął i ruszył. Odeszliśmy w krzaki. Niektórzy wiedzieli, że w tych krzakach biegła ścieżka, którą pracownicy przychodzili do magazynu. Ścinali sobie zakręt, bo nie chcieli obchodzić ogrodzenia dookoła. W siatce wycięli dziurę, którą zamykali na druciany haczyk. Szefostwo musiało o tym wiedzieć, ale skoro nikt się nie włamywał, poza dzieciakami, nikt też nie robił problemów o dziurę w siatce. Obecnie, po tylu latach marszu na skróty, wydeptano ścieżkę na dobre pół metra szerokości. Najwyraźniej ludzie już nie chodzili nią gęsiego, a parami.

Dotarliśmy na sam koniec, do dziury, i tam się zatrzymaliśmy.

– Henio wie – zacząłem, a ojca źrenice w mig rozszerzyły się, pokazując, jak bardzo się przestraszył. – Ale spokojnie. Nie ma dowodu. Był w naszym starym bloku, gadał z kimś. Oferował mi układ, żeby cię przyskrzynić, ale nie ma to znaczenia, bo jeśli to robił, to wie, że beze mnie, czyli bez pomocy, nie znajdzie na ciebie haka.

– Jaki układ?

– Bo mi zależy na tym, żeby zdemaskować tego przebierańca.

– Nie rób tego – rzucił ostro.

– Czego? – Przyglądałem mu się uważnie. – Zresztą nieważne. Przyjechałem tu, żeby cię ostrzec, żebyś się do niczego nie przyznawał, żebyś mu powiedział, że nie wiesz, o czym on pierdoli, i nic takiego nie miało miejsca. On ci niczego nie udowodni. Niczego.

– Wiem, bo tamci obiecali, że nie będą gadać – powiedział spokojnie. – Jeśli Henio nie ma dowodu innego niż informacje od ludzi, nic mi nie zrobi, ale… – Urwał na chwilę, a jego spojrzenie złagodniało. – Ja nie o tym mówiłem.

– A o czym? – Ściągnąłem brwi, zupełnie go nie rozumiejąc.

– Nie zabieraj matce Bruna.

– To nie Bruno! – warknąłem poirytowany, że i on łyka tę ściemę.

– Wiem, synu, przecież głupi nie jestem.

– Jak to? Skoro wiesz, to czemu… po co to?

Ojciec odszedł na chwilę, a potem odwrócił się do mnie i spojrzał mi przenikliwie w oczy. Ani on, ani matka nie lubili rozmawiać o naszej przeszłości. Każde pytanie zbywali, nie starając się nawet niczego wytłumaczyć. Zdradzili nam tylko tyle, ile musieli, a resztę trzymali w tajemnicy. Co więcej, o strzępach, które nam rzucili jak ochłap, zabraniali nam mówić komukolwiek z zewnątrz. Skąd jesteśmy, gdzie się urodziliśmy, co robiliśmy przed przyjazdem tutaj. Tak, jakbyśmy zostali tajnymi agentami, którzy musieli maskować swoją prawdziwą tożsamość. W rozumieniu mojego ojca świat dzielił się na to, co się dzieje na zewnątrz naszej rodziny, i to, co dzieje się wewnątrz.

– Dla matki – wyjaśnił. – Ona umiera. Nie zostało jej już dużo czasu. Pije od kiedy się urodziłeś. Wyobrażasz sobie, co to jest dla organizmu? Tyle lat nadużywania alkoholu? Nie odżywia się, jak powinna, nie dba o zdrowie. Jedyne, co daje jej radość, to wódka. Sądziłem, że gdy pojawi się Bruno, ona przestanie pić. Weźmie się za siebie, bo skoro się odnalazł, ma powód, by zachować trzeźwość – wyjaśnił, podchodząc bliżej. Położył mi dłoń na ramieniu. – Jest coś, o czym nie wiesz… nie widzę jednak sensu, żeby to nadal ciągnąć. Czas, żebyś poznał prawdę.

– Jaką prawdę? – zainteresowałem się świadomy, jak wiele przede mną ukrywali.

– Kiedy byłeś na misji, pojechaliśmy do lekarza, bo matka miała wodobrzusze. Ściągnęli jej to z brzucha litrami. Była na silnych prochach, miała nawet okres trzeźwości, bo lekarz ją nastraszył. Kazał jej całkowicie odstawić alkohol, ale się nie udało. Wybrała wódkę mimo żylaków przełyku i marskości wątroby. Jakiś czas potem byliśmy znów w szpitalu, bo zaczęła załatwiać się krwią. Zrobili badania, podejrzewają raka.

– Co?! – Oddychałem z trudem, bo z każdym słowem, które wymawiał, traciłem grunt pod nogami. – Czemu mi nie mówiliście?! Czemu nikt mi nie powiedział o szpitalu?! O chorobach!?

– A co byś zrobił? – Przyglądał mi się z żalem w oczach. – Jesteś na misji, daleko stąd. Musisz mieć w akcji dobrą głowę, a nie zamartwiać się, co z matką alkoholiczką. Jej nie da się już pomóc. Nawet jakbyś ją błagał na kolanach. To silniejsze od niej. W takich chwilach jak ta, kiedy nie ma już nadziei, jedyne, co możesz dla niej zrobić, to walczyć o siebie.

Odwróciłem się od niego, czując ucisk w piersi, walcząc ze łzami, z tym podłym uczuciem, które mogłem spokojnie nazwać wyrzutami sumienia. Wyjechałem, zapomniałem o niej i o tym, jaki miała problem. Nigdy nie zadałem sobie trudu, by jej pomóc, by zmusić ją do leczenia. Wybrałem wygodę, ucieczkę od odpowiedzialności i od troski, od zwykłego ludzkiego niesienia pomocy bliskiemu. Olałem własną matkę.

Byłem zły na siebie, ale także na ojca za to, że mnie nigdy nie poinformował. Nie dał mi szansy, żebym sam zdecydował, co chcę z tym zrobić. Wybrał zachowanie w tajemnicy jej choroby i stanu, w jakim się znalazła, tak, jak wszystkiego, co się wydarzyło w moim życiu. Był mistrzem trzymania bolesnych wydarzeń w sekrecie.

Jedyne, w czym miał rację, to w tym, że mogłem się tego spodziewać, skoro piła od lat, bo przecież nieraz widziałem ją nieprzytomną, nieraz leżała na łóżku bez znaku życia, nieraz sięgała przy mnie po alkohol, nieraz piła prosto z butelki na moich oczach. Dlaczego mając tyle wyraźnych oznak jej poważnego problemu, zlekceważyłem go mimo wszystko? Dlaczego nigdy nie przyszło mi do głowy, że ktoś pijący tak często i tak dużo któregoś dnia wykończy się sam? Czemu nie stanąłem obok niej i nie spojrzałem na nią krytycznie? Dlaczego uważałem, że ktoś taki słaby, ledwo funkcjonujący, ma nieskończoną liczbę żyć?

– Jesteś pewien, że już za późno? – Odwróciłem się do niego ponownie. – Może da się ją wysłać na terapię? Nie wiem… do jakiegoś ośrodka? Jakiś odwyk? Leczenie?

– Była już dwa razy. – Pokiwał przecząco głową. – Ona już tego nie zmieni, bo nawet odwyku nie chciała kończyć. Dzwoniła, żebym ją odebrał. Najdłużej wytrzymała prawie cały miesiąc. Brakowało jej dwóch dni do zakończenia leczenia. Uwierzyła, że jest już silna, że da sobie radę sama. Za szybko. Poległa następnego dnia. Znalazłem ją tak pijaną, że przelewała mi się przez ręce…

W jego słowach wyczuwałem silny ból, który rozlewał się między nami, wypełniając tę niewielką dzielącą nas przestrzeń, i wpływał na mnie samego. Instynktownie chciałem się przed nim bronić, a jedynym sposobem było poproszenie ojca, by zamilkł. Tak, jakby cisza stanowiła swego rodzaju zaprzeczenie, dawała możliwość ucieczki choćby myślami od tej przerażającej wizji krótkiego i marnego życia, jakie czekało moją matkę. Gdybym mógł, uciekłbym tam, gdzie by mnie tylko nogi zaniosły, ale wiedziałem, że właśnie teraz ojciec jest ze mną szczery. Może sobie na to pozwolić, bo już niczego nie da się zmienić. To właśnie dzięki temu, że w końcu odkrył karty, mam szansę, by z nim porozmawiać tak, jak zawsze chciałem – od serca, pozwalając sobie na emocje, strach i na ból, od którego do tej pory udawało mu się mnie izolować.

– Dlatego chcę, żeby umarła w spokoju – powiedział, a mnie znów te słowa zraniły jak ostrze wbite prosto w ciało. – Już nie walczę o to, żeby się wyleczyła, żeby chociaż przestała pić. Oświeciło mnie całkiem niedawno, że ona nie jest już w stanie zwalczyć tego nałogu. Jest zbyt słaba i nawet to, że Bruno się znalazł, jej nie uleczy. Wcześniej wydawało mi się oczywiste, że tak się właśnie stanie. Był problem, jest rozwiązanie, nie ma problemu i żyjemy, jakby nigdy nic. – Wymawiając to zdanie, uśmiechnął się nieznacznie. – Bo widzisz… od czasu jego zniknięcia piła jeszcze więcej. Wyrzucała sobie, że się nim nie zajmowała tak, jak powinna. Co chwilę porównywała się do Koterowej, która dla dziecka robiła wszystko, i w kółko powtarzała, że ona nigdy nie powinna mieć dzieci, że tylko was krzywdzi.

Poczułem gulę, która formowała się w moim gardle i odbierała mi zdolność przełykania i oddychania. Chciałbym powiedzieć, że brakowało mi miłości matki, ale człowiek nie wie, że czegoś mu brakuje, jeśli tego wcześniej nie zaznał. Tęskni się za czymś, czego się doświadczyło i czego wspomnienie gnębi. Owszem, czułem pustkę, ale nie do końca potrafiłem określić, gdzie miała swoje źródło. Traktowałem picie matki jako stały element naszego życia. Nie pamiętałem czasów, gdy zachowywała trzeźwość. Nauczyłem się życia w takim domu i nie oczekiwałem zmiany. Zaakceptowałem ich wybory, tak jak to, że ojca nigdy nie można było zostawiać z Gają. Raz, kiedy Bruno przebywał poza domem, na leczeniu, matka przypomniała mi, by pilnować ojca w domu Koterów non stop. Nie kwestionowałem jej polecenia, nie pytałem o nic ojca. Po prostu poszedłem tam i wykonałem zadanie. Być może dlatego tak dobrze odnajduję się wojsku. Nie pytam o powody, nie podważam żadnego rozkazu, wykonuję go. Życie pod dachem z moimi rodzicami fantastycznie mnie wytrenowało.

– Jak ona umrze, będziesz mógł go wywalić – kontynuował po chwili temat przebierańca. – Do tego czasu, proszę, pozwól jej wierzyć, że jej dziecko wróciło. Zrobisz to dla mnie?

– Ile… ona ma… czasu?

– Tego nikt nie wie, ale piciem sobie nie pomaga.

– To czemu, skoro wierzy, że to jej dziecko, nie przestaje pić?

– Bo nie potrafi. Wcześniej piła z wyrzutów sumienia, teraz po prostu pije. Ma spokój w sercu i w głowie. Nie widzisz tego? – Przerwał na chwilę, a potem wyjaśnił: – Ja też się na nią złoszczę. Jak widzę, że jest zalana w trupa, to się we mnie gotuje. Błagam ją, żeby mniej piła, po trochu. Czyż to nie szalone? Pozwalam jej pić, kupuję jej alkohol, ale nie zgadzam się, żeby zabiła się tą wódką już teraz.

Ból w klatce piersiowej się nasilał. Jadąc tutaj, spodziewałem się wszystkiego, ale nie tego. Dałem się zaskoczyć, bo o niczym nie miałem pojęcia. Owszem, słyszałem ich kłócących się, ale nie zdawałem sobie sprawy z powagi sytuacji.

– Mogłeś mi powiedzieć – wyrzuciłem mu w końcu, czując ogarniającą mnie bezsilność.

– Ernest – objął mnie i zamknął ciasno w ramionach – czego się spodziewałeś po alkoholiczce, która pije dzień w dzień od prawie trzydziestu lat?

– Ty nie chcesz jej pomóc! – Wyrwałem się z jego objęcia. – Czekasz, aż ona umrze! W końcu się uwolnisz od tego małżeństwa, które zawarłeś na siłę!

– Nie, dzieciaku. – Chciał do mnie podejść, ale wycofałem się, odbierając mu możliwość zbliżenia się do mnie. – Ja ją kochałem i będę kochał. Obiecałem, że się nią zajmę, i nie zostawię jej, nieważne, jak będzie źle. Możesz ją zapytać, ile razy prosiłem, ile razy woziłem do lekarzy. Przez całe twoje studia i służbę, do tej pory robiłem wszystko, żeby tylko jej pomóc. Ona się załamała po tym, jak musiała wracać ze Stanów i już nie dała sobie szansy na szczęście.

– Dlaczego – stanąłem naprzeciw niego, unosząc dumnie brodę – tyle lat ukrywasz przede mną prawdę? Powiedz mi. Co takiego stało się w Stanach, że musieliście uciekać?

– Nie mogę…

– I to jest, kurwa, to! – krzyknąłem, tracąc nad sobą panowanie.

Nie chciałem z nim dłużej rozmawiać. Wiedziałem, że nic więcej już mi nie powie. Do tej pory, gdy pytałem, dlaczego zdecydowali się mieszkać w zapyziałej Polsce zamiast w kraju spełnienia marzeń, odpowiadali wymijająco. Niby się tam matce nie podobało, niby nie miała tam możliwości rozwoju, ale cokolwiek nie powiedziała, nie trzymało się kupy. Kłamali jak z nut. Oboje. To właśnie powodowało, że nigdy z żadnym z nich nie miałem dobrych relacji. Nie mogłem im zaufać i traktować ich jako autorytetów, a tym bardziej jako przyjaciół. Wyniosłem się stąd, by się od nich uwolnić. Od tego całego zakłamania. Tego kombinowania w życiu.

Dopiero teraz, po tym, jak ojciec wyznał mi, dlaczego zataił chorobę matki, coś we mnie pękło. Dostrzegłem w jego działaniu coś więcej, jakiś ukryty powód, którego trzymanie w tajemnicy miało mi pomóc. Choć nadal irytowała mnie ta jego powściągliwość w dzieleniu się informacjami, teraz po raz pierwszy starałem się znaleźć wytłumaczenie inne niż to, do którego uciekałem się do tej pory.

Jak trudna musi być ich przeszłość, coś, z czym przyszło im się zmierzyć, skoro teraz, po tylu latach, ojciec nadal nie chce się zwierzyć. Będąc dorosłym, zaakceptowałbym wszystko, nieważne, co zrobili, nieważne, jak poważna byłaby ich wina. Tak jak zresztą to molestowanie. Żaden dzieciak nie chce słyszeć, że jego stary ma skłonność do młodych dziewczyn. Żaden nie chce uciekać, porzucać domu, szkoły i kolegów, by potem zamieszkać w małym miasteczku z nieprzychylnymi ludźmi. Z młodzieżą, która miała już od dawna ustalone relacje i przyjaźnie i pozostawała zamknięta na nowych. Zresztą nawet gdyby ktoś chciał się ze mną zaprzyjaźnić, od razu dopytywał o szczegóły, a ja musiałem ukrywać przed znajomymi tak wiele, co z kolei wyglądało, jakbym kłamał im w żywe oczy. Jednak koledzy to jeszcze nic. Nie mogłem zaprosić żadnej dziewczyny do domu z obawy, że ojciec mógłby coś powiedzieć lub zrobić. Bałem się nawet tego, że któregoś dnia wszedłby do klatki za jakąś dziewczynką, a ta byłaby córką kogoś ze szkoły lub znała mnie osobiście. To wszystko mocno mnie ograniczało, ale nigdy nie powiedziałem mu złego słowa, nigdy nie zadawałem niewygodnych pytań i akceptowałem ich wybory i warunki. Szanowałem ojca mimo wszystko. Choć nie wtajemniczyli mnie w szczegóły jego zbrodni, dowiedziałem się tego od znajomych, od życzliwych sąsiadów, kolegów ze szkoły i przypadkowych ludzi, chętnie donoszących mi o pikantnych szczegółach, by tylko sprawdzić moją reakcję. Pewnie gdyby nie „życzliwe” otoczenie, dzisiaj nadal zastanawiałbym się, dlaczego tak szybko się spakowaliśmy i uciekliśmy z dawnego miejsca zamieszkania.

Zostawiłem ojca na środku ścieżki, ucinając naszą rozmowę. Nawet gdyby próbował mnie zatrzymać i tak niczym by się ze mną nie podzielił. Przygnębiony szurałem nogami, wracając na parking. Jak zawsze w moim życiu poszukiwałem sensu, jakbym przeczuwał, że prędzej czy później coś mnie jeszcze bardziej zaskoczy. Przewidywanie czyjegoś zachowania to najtrudniejsze zadanie, jeśli tak naprawdę nie zna się tej osoby. Ze smutkiem stwierdziłem, jak niewiele wiedziałem o własnych rodzicach i jak nikłe szanse mam, żeby zdobyć więcej informacji. Wróciłem do samochodu, rozmyślając o tym, co powinienem dalej robić. Zerknąłem w kierunku auta: Gaja klikała coś w telefonie, więc początkowo mnie nie zauważyła. Gdy chwyciłem za klamkę, podskoczyła przestraszona. Złapała się nawet dłonią za piersi, ale zaraz potem posłała mi uśmiech. Starałem się odwzajemnić go, jednak nie potrafiłem. Nie po takiej rozmowie z ojcem.

– Wszystko w porządku? – zapytała, gdy usiadłem za kierownicą.

– Wiesz – odwróciłem się do niej – kiedyś rozumiałem, że ojciec traktuje mnie jak gówniarza, bo nim byłem. Nie można mi było powierzyć tajemnicy, nie można było poprosić o pomoc, bo pewnie nie zdałbym egzaminu z odpowiedzialności właśnie przez to, że byłem gówniarzem. Teraz, kiedy jestem na służbie, dostaję do wykonania zadania nieco większej rangi niż wysłuchanie starego pedofila, a mimo to dla swojego ojca nadal jestem niewystarczająco godny jego zaufania.

– A może się wstydzi? – Przyglądała mi się tym ufnym spojrzeniem.

Znałem je bardzo dobrze. Właśnie ono mnie do niej ciągnęło. Te emocje, które tak łatwo dawało się z niej wyczytać. Gołym okiem widziałem, że poruszyły ją moje słowa i bardzo chciała mi pomóc. Nie wiedziała tylko jak. Gdybym ja sam wiedział, tobym sobie pomógł, ale pozostawałem w wielkiej niewiadomej, poirytowany, załamany i zawiedziony tym, jak łatwo ojciec mnie skreślił. Choć wolałbym, żeby przyznała, jakim sukinkotem był mój stary, nadal traktując mnie jak gówniarza, dopuszczałem myśl, że Gaja mogła mieć rację. Ojciec faktycznie mógł zachować pokerową twarz ze względu na przepełniający go wstyd. Tyle że ja w to nie do końca wierzyłem.

– Nie wiem, co on myśli ani co czuje – zacząłem. – Nie chce zdemaskować tego przebierańca, bo twierdzi, że moja matka umiera. Ma kilka chorób…

– O Boże! – Gaja dotknęła teraz dłonią ust. – Tak mi przykro… Jejku… Ernest…

– Trudno mi powiedzieć, co mnie bardziej boli: czy to, że ukrywał przede mną stan matki, czy też to, że woli utrzymywać w domu jakiegoś przypadkowego człowieka, który ma być dla matki jak jakaś pieprzona lalka do zabawy. Nie może jej go odebrać, bo według niego ona się załamie. Chce, żeby miała radosne ostatnie chwile.

– To straszne… – westchnęła ciężko. – Ale rozumiem go.

– Też go rozumiem – prychnąłem. – I chyba wkurwia mnie też niesamowicie to, że sam będę musiał zaakceptować tego gościa, bo takie jest ich życzenie, a raczej ojca.

– Myślisz, że ona też wie?

– Nie sądzę, bo inaczej ta szopka nie miałaby sensu. Poza tym jest non stop pijana. Nie wie, jaki jest dzień tygodnia, co ostatnio jadła i kiedy, gdzie przebywają domownicy i co jest grane wokół niej. Jest jak beton, więc jak ma czaić, że ten gość to nie Bruno. – Wypuściłem powietrze zrezygnowany. – Ale wiesz, co mnie dziwi? – zapytałem, a Gaja milczała w oczekiwaniu na odpowiedź. – Skoro pije, skoro jest nieprzytomna, skoro nic nie czuje, to po co jej ten chłopak? Co on zmienia? Przecież nie spędza z nim czasu, nie siedzi z nim, trzymając go za rękę. Nie robią nic razem, ba… nawet nie rozmawiają ze sobą – żaliłem się, czując w środku pustkę. – I wiesz, co mnie jeszcze dobija? Że ja matce nie wystarczam do szczęścia. Musi być jakiś przebieraniec. Rozumiem, że tu chodzi o to zaginięcie, o zagłuszenie wyrzutów sumienia, ale kurwa mać, mają przecież dwoje dzieci.

Gaja pogłaskała mnie po ramieniu, starając się pocieszyć mnie w ten sposób. Oparłem się w fotelu i odchyliłem głowę. Najgorsza w życiu jest świadomość bycia niewystarczającym dla własnej rodziny, zbyt mało ważnym, by odnotowali moją obecność. Równie dobrze mogłoby mnie wcale nie być, a i tak żadne z nich by nie uroniło łzy.

– Nic tu po mnie – rzuciłem.

– Słucham?

– Wrócę chyba wcześniej na misję…

– Nie, nie rób tego! – powiedziała od razu, a ja spojrzałem na nią zaciekawiony jej żywiołową reakcją. – Wykorzystaj ten czas, żeby spędzić go jak najlepiej ze swoją mamą. Masz coś, co wspominasz z uśmiechem? Wspólną aktywność? Coś, co zrobiliście, kiedy byłeś mały lub po prostu młodszy?

Zaskoczyła mnie, więc odwróciłem się do niej. Czasami powiedziała lub zrobiła coś, co świadczyło o jej ogromnej dojrzałości i wrażliwości. O tym, że rozumiała ten popieprzony świat i starała się czerpać z niego coś dobrego, mimo że cały czas los serwował jej jedno wielkie gówno. Powtarzałem sobie, jak była młoda i jak niedoświadczona, żeby właśnie w ten sposób przekonywać siebie do niemyślenia o niej inaczej jak o dziewczynce z sąsiedztwa. Takiej, którą trzeba się zaopiekować i jej pomóc, bo nie ma nikogo. W takich jednak chwilach jak ta widziałem w niej partnerkę do rozmów, kogoś, kto poza braniem potrafił też dawać wsparcie. Kogoś, kto jest w stanie zrozumieć moje uczucia.

Musiałem jednak zareagować, by nie sądziła, że odebrałem ją źle, więc zdecydowałem się odpowiedzieć na jej pytania.

– Ona zawsze była pijana. Piła, od kiedy się urodziłem, więc te wspomnienia nie są jakieś wyjątkowe. Więcej wspólnych chwil wygrzebałbym ze starym, bo to on się nami zajmował, gdy ona leżała nieprzytomna. Podobno do czasu, gdy miałem pół roku, matkowała mi tak, jak powinna, dopiero potem coś się zmieniło. Ale wiesz… wtedy to ja byłem za mały, żeby cokolwiek pamiętać.

– Poświęć jej te dwa tygodnie. Jak tego nie zrobisz, będziesz żałował. – Zdziwiła mnie ogromnie stanowczość jej głosu.

– Skąd w tobie przekonanie, że będę żałował?

– Bo nie zostanie ci już nic. Do tej pory przystanią, do której wracałeś, był dom. Miałeś coś, przynależałeś do czegoś i kogoś. Gdy ona umrze, stracisz to. Będziesz sobie potem zadawał pytania, czy faktycznie włożyłeś wysiłek w tę relację, a wtedy jej odejście zrani cię jeszcze mocniej. Pozostawi ból, który będziesz nosił w sobie długo – mówiła z przejęciem, a potem spuściła wzrok. – Kiedyś, na jednym ze spotkań z psychologami od przemocy domowej – mówiła do swoich dłoni splecionych na kolanach – kobieta zajmująca się terapią powiedziała, że ludziom, którzy nas krzywdzą, trzeba powiedzieć trzy zdania: wybaczam ci, kocham cię i przepraszam.

Po raz kolejny przyglądałem się jej zdumiony słowami, jakie do mnie wypowiadała. Ich trafność, mądrość i znaczenie budziły mój podziw. Tak, jakbym słuchał jakiegoś guru od motywacji czy psychologii. Imponowała mi swoim spojrzeniem na świat.

– A czemu przepraszać? – zapytałem zainteresowany. – Przecież jako ofierze to tobie należą się przeprosiny. Jesteś pewna, że to tak właśnie leciało?

– Przepraszasz za to, co zrobiłeś i czego nie zrobiłeś – wyjaśniła. – Za to, że odszedłeś, nie oglądając się za siebie, za to, że nie dałeś kolejnej szansy. Tak naprawdę powodów może być wiele. Chodzi jednak o to, jak się czujesz w środku. Kobieta mówiła, że to jest potrzebne zarówno oprawcy, jak i ofierze. Tak, wiem – dodała szybko – pomyślisz, że to rady na przemoc domową, ale jeśli się dobrze zastanowić, to pasuje to do życia jak ulał, bo czasami ludzie krzywdzą dzieci lub małżonków i to wcale nie musi być przemoc. Owszem, ty masz rację, owszem, matka zawiodła, ale wolisz mieć rację, czy wolisz przeprosić i żyć w pokoju z samym sobą? Wolisz, żeby po śmierci mamy została ci racja, czy choć trochę odbudowana relacja, choć odrobina wspomnień i poczucie, że dałeś jej coś od siebie.

Pewnie Gaja miała rację – to złość nie pozwalała mi teraz spojrzeć obiektywnie na moje życie, relacje z matką czy w ogóle z rodzicami. Do tej pory skupiałem się na tym, czego nie dostałem, a nie na tym, co mogłem dać. Ja też mogłem wypełnić braki, jakie powstały po tym, jak moi rodzice dali ciała, lecz zamiast podjąć jakiekolwiek działanie, schowałem głowę w piasek, bo przecież łatwiej wymagać od kogoś niż od siebie.

Zapadła chwila ciszy. Jedyne odgłosy, jakie nas otaczały, to chrzęst maszyn z silosów oraz pokrzykiwania pracowników, ale znaczenie słów już do nas nie docierało. Oboje przetwarzaliśmy naszą rozmowę, zdając sobie sprawę, że te dwa położone tak blisko siebie domy kryły wyjątkowo wiele tajemnic, ale chyba jeszcze więcej rozczarowań, bólu i łez.

– Pogadasz z Brunem? – Gaja w końcu odważyła się zabrać głos.

– Nie wiem, co miałbym mu powiedzieć? Że co? Że mam go na oku? Że zakapuję na niego policji? Co z tego, jeśli Henio nic nie zrobi? Jakie ja mam teraz wyjście, no powiedz mi…

– Nie bądź na mnie zły. – Ściągnęła brwi zmartwiona. – Nie chciałam cię zdenerwować. Po prostu zapytałam.

– Wiem. – Posłałem jej uśmiech. – Nie przejmuj się tym, co teraz mówię. Jestem po prostu wściekły i jestem w potrzasku. Nie mogę teraz wykonać żadnego ruchu. Wiesz, jakie to męczące wiedzieć, co powinienem zrobić, a mimo to siedzieć cicho? – Pokręciłem głową, by wyrazić swoje poirytowanie. – Muszę po prostu czekać.

– Na rozwój wydarzeń – dokończyła za mnie.

– Tak, bo jak nigdy mam związane ręce i żeby było śmieszniej, mój własny ojciec mi je związał. Czuję taką pierdoloną niemoc, jak nigdy…

– Chcesz, żebym cię przytuliła? – zapytała nadal z tą samą miną współczującej mi dziewczyny.

Była bardzo przejęta moją frustracją. Nie zdawała sobie sprawy, że ja byłem facetem – myślącym zupełnie inaczej. Zawsze kiedy coś mnie dręczyło, szukałem szybkich rozwiązań, więc w takim zawieszeniu czułem się po prostu źle. Nie oznaczało to jednak, że nie radziłem sobie z emocjami albo że potrzebowałem fizycznego kontaktu, by mieć w kimś oparcie.

– Nie, nie trzeba – uśmiechnąłem się, ale jej musiało to sprawić zawód.

Poczułem się jak drań. Chciała mi pomóc, a ja zamiast to docenić, warczałem. Wbrew temu, co powiedziałem, nachyliłem się i sam ją przytuliłem. Po tym, jak do mnie przylgnęła, jak zwróciła twarz w kierunku mojego policzka, wiedziałem, że nie robiła tego tak jak w relacji z przyjacielem, co więcej, to ona potrzebowała być blisko mnie. Jej zaangażowanie budziło we mnie niepokój, bo odbierała to inaczej niż przyjacielski uścisk, ale ja nie mogłem na nic pozwolić. Po pierwsze misja, tysiące kilometrów od domu, a po drugie – jej młody wiek. Gdyby była choć kilka lat starsza, bardziej stabilna emocjonalnie, pewnie sięgnąłbym po nią. Zawsze mi się podobała, co więcej, przez to, że wychowała się w domu obok, żywiłem do niej zupełnie inne uczucia niż do kobiet, które pojawiły się do tej pory w moim życiu. Czułem potrzebę opiekowania się nią, jakbym miał się stać tarczą, która blokuje wszystko, co złe, i nie pozwala zrobić jej krzywdy. Po tym, jak ją pocałowałem, jak nagle moim ciałem zawładnęło pożądanie, zrozumiałem, że bycie z nią byłoby naturalne, proste, oczywiste i takie piękne. Niewinne, a zarazem tajemnicze. Podstawa naszego związku sięgałaby wielu lat wstecz, do czasów, w których poznawałem ją podczas wspólnego odrabiania lekcji, kiedy z pełnym zaufaniem patrzyła na mnie jak na ideał. Od tego czasu przybyło jej kilka lat, ale nadal była dzieciakiem. Wiedziałem, że mi ufała, wierzyła, i tego też nie chciałem zepsuć. Gdybym się z nią przespał, gdybym ją całował, a potem moje życie potoczyłoby się inaczej, straciłaby zaufanie i szacunek do kolejnej osoby w swoim otoczeniu. Poklepałem ją więc po plecach jak przyjaciela i odsunąłem się od niej. Uruchomiłem silnik, wrzuciłem bieg i zacząłem cofać z parkingu. Gdy zmieniałem bieg, miałem wrażenie, że Gaja chciała dotknąć mojej dłoni. Zabrałem ją więc na swoje kolano. Uważałem, by nie wysyłać jej fałszywych znaków. Pilnowałem się jak nigdy, a wszystko dlatego, że bardzo mi na niej zależało. Chyba uczuć żadnej kobiety dotąd nie miałem tak mocno na uwadze.

Gaja

Ernest miał to do siebie, że cierpiał, ale nie pozwalał sobie pomóc. Krył swoje emocje, a to, co zdradził, stanowiło zapewne jedynie strzępek tego, co siedziało mu w głowie. Chciałam mu pomóc, ale nie wiedziałam jak. Pewnie niesłusznie mierzyłam go własną miarą, zakładając, że potrzebuje tego samego co ja. Takiego samego analizowania uczuć oraz wsparcia. Z pewnością on, jako żołnierz, jako mężczyzna, traktował moje pocieszanie jako coś zbędnego. Tak przynajmniej dawał mi to odczuć. Ewidentnie stracił zainteresowanie moją osobą w momencie, kiedy wyciągnęłam do niego dłoń. Wolał rozmawiać, niż nawiązywać kontakt, jakby przytulenie odbierało mu możliwość kontrolowania tej złości, jakby nieświadomie się poddawał, a to budziło w nim sprzeciw. Być może też przestał się mną interesować, ponieważ dostał to, na czym mu zależało. Pocałował mnie i więcej bliskości nie chciał. Gdzieś w środku było mi przykro, że jego zainteresowanie mną sprowadziło się do jednego pocałunku. Zastanawiałam się, czy to nasze chwilowe zbliżenie go rozczarowało. Może doszedł do wniosku, że za mało potrafiłam, i zdecydował się w to nie wchodzić? Każdy inny facet skorzystałby z takiej okazji, gdyby miał młodą dziewczynę na wyciągnięcie ręki. Co więcej, każdemu innemu schlebiałoby, że szaleje za nim nastolatka. On przeciwnie, sprawiał wrażenie, jakby mu to przeszkadzało. Musiałam się zatem wycofać.

Resztę drogi pokonaliśmy w milczeniu, a gdy Ernest zaparkował na podjeździe swojego domu, rzucił mi krótkie „dzięki”, jakbyśmy wcale nie poruszali poważnych tematów, tylko wyszli razem na lody. Potem oboje, nawet nie oglądając się za siebie, weszliśmy do swoich domów.

W moim panowała grobowa cisza. Zawołałam mamę, bo skoro auto stało na podjeździe, ona musiała być w środku. Jednak nie zareagowała. Sprawdziłam więc kuchnię, a potem weszłam do sypialni. W pierwszej chwili chciałam wyjść. Odruchowo wykonałam krok w tył, widząc ich na łóżku – w objęciach. Nie uprawiali jednak seksu, nic z tych rzeczy. Mama płakała, trzęsła się i wyglądała tak, jakby straciła rozum, a tata trzymał ją ciasno w ramionach i szeptał jej coś prosto do ucha. Głaskał ją przy tym w dziwny sposób, bo gdybym to ja kogoś pocieszała, nigdy nie dotknęłabym miejsc uważanych za intymne. Mamie to jednak nie przeszkadzało – jej jedyną reakcją było kiwanie głową, jakby była zepsutą lalką. Patrzyła przy tym na mnie.

– Wszystko w porządku? – zapytałam.

– Tak, idź do siebie – polecił tato.

– Mama wygląda bardzo źle – stwierdziłam, podchodząc bliżej. – Coś musiało się stać.

– Idź do siebie – powtórzył ostrzej tato. Tym razem każde słowo wypowiedział tak wyraźnie, jakby chciał ich użyć jako broni przeciwko mnie.

– Okej – zgodziłam się i wycofałam, nie chcąc budzić w nim bardziej negatywnych uczuć. Z lekką irytacją potrafiłam sobie poradzić.

Kiedy weszłam na górę, zobaczyłam, że w pokoju Bruna paliło się światło. Tym razem nie ukrywałam, że go obserwuję. Stałam naprzeciwko jego okna, śledząc każdy ruch tego chłopaka. Za którymś razem uniósł wzrok w moją stronę i pomachał mi zadowolony z siebie. Moje ciało było sztywne, nie współpracowało ze mną, mimo to zmusiłam się i uniosłam dłoń w geście pozdrowienia. W głowie jednak tkwiła jedna myśl: czy on naprawdę nic nie pamięta, czy też udaje, że nic nie pamięta ze swojego prawdziwego dzieciństwa? W pierwszym przypadku powinno się go żałować, współczuć mu i starać się mu pomóc. W drugim odtrącić i zadbać o to, by poniósł karę. Biorąc pod uwagę, jak sprytnie wykorzystał zapiski z mojego pamiętnika, podświadomie czułam, że kpi z nas w żywe oczy. Być może uciekał przed czymś, sam bowiem mówił, że gdy rozpoznał go policjant, wziął nogi za pas. Niewinny człowiek nie ucieka na widok gliniarza, tylko normalnie z nim rozmawia. On się bał, a boi się jedynie ktoś, kto ma coś na sumieniu. Pytanie: co to było? Jak bardzo złamał prawo? Czy kogoś skrzywdził? Czy tylko kradł? A może ciążył na nim jakiś wyrok? Teraz zaś, jak w prezencie, dostał nową tożsamość i mógł dzięki temu uniknąć kary. W takim przypadku nic dziwnego, że zdecydował się grać Bruna, który miał czyste konto, żył w małym miasteczku i miał zapewniony dom, bez konieczności martwienia się o to, co przyniesie jutro. Trapiło mnie bezpieczeństwo w domu Sianeckich, bo jeśli ten człowiek był przestępcą, wszystko mogło się zdarzyć, a teraz, po tym, jak Ernest złożył ojcu obietnicę, mieliśmy związane ręce. Jednak ja obiecałam sobie, że dowiem się prawdy. Dla Bruna, tego prawdziwego. Tego, którego straciłam dziesięć lat temu.

Usłyszałam dzwonek do drzwi, więc odruchowo ruszyłam do korytarza. Ostatnio ten dźwięk zamiast budzić we mnie radość na myśl o gościu, jeżył mi włosy na głowie. Słysząc poruszenie, zainteresowałam się na tyle, że zeszłam w dół po schodach. Usiadłam na stopniu, z którego mogłam obserwować drzwi wejściowe. W progu stała sąsiadka. Machała nerwowo rękami, podczas gdy tata włożył swoje w kieszenie i robił wszystko, by ją spławić.

– Dobrze, proszę nie panikować – mówił spokojnie, ale z irytacją w głosie – to nic potwierdzonego…

– To zabójstwo! – krzyknęła, a ja wypuściłam powietrze ze świstem, przejęta do szpiku kości.

Od razu zeszłam na dół, a sąsiadka, widząc mnie, podeszła krok bliżej, delikatnie odpychając tatę na bok.

– Henio nie żyje! – zapłakała.

Nogi się pode mną ugięły.

– Jak to? Co się stało? – dociekałam, czując, jak w ustach robi mi się sucho. – Ja się z nim dziś widziałam… byłam na komendzie…

– Po co? – Zmarszczył brwi tata. – Zresztą to nieistotne. Pani Czarnecka… niech pani idzie do domu. Nie ma co lamentować. Ludzie umierają każdego dnia. To żadna nowość.

– No tak, ale to było morderstwo!

– Morderstwo?! – powtórzyłam.

– Tak! – Przerzuciła wzrok na mnie. – Henio podobno leżał w piwnicy, a ze zgięcia w łokciu z żyły wypłynęła mu krew. Caluśka krew! – dopowiedziała, by wywrzeć na mnie odpowiednie wrażenie. Nie musiała, bo i bez tego byłam przerażona. – Ktoś chciał upozorować samobójstwo albo zapicie się… takie zwyczajne… nałogowe… kiedy ktoś pije na umór i któregoś razu wypija za dużo…

– To niemożliwe… – wyjąkałam. – Widziałam go niedawno… nie wiem o której… ale mogę zapytać… jest pani pewna, że to on? Że on nie żyje?

– Tak jak tego, że po nocy przychodzi dzień. – Podeszła i złapała mnie za oba ramiona. – Kochanieńka, mój mąż pracuje dla trumniarza i mówił, że już mają ciało Henia. Jego żona, Halina, zadzwoniła i poprosiła, żeby go od razu zabrali. Widok podobno był straszny, a on leżał tak we własnej krwi…

Zerknęłam na tatę. Jego zaciśnięte usta jasno mówiły, jakie miał nastawienie do sprawy. Irytowało go gadanie sąsiadki, ale wydawał się zupełnie nieporuszony. Tak, jakby się tego spodziewał. Jakby jej obrazowe opisy wcale go nie ruszały, nie budziły przerażenia. Biorąc pod uwagę, jak wiele razy uciekał od rzeczywistości, postanowiłam sama dopytywać panią Czarnecką o resztę istotnych informacji.

– Ale kto chciałby go zabić? – zdążyłam zapytać, gdy tata chwycił sąsiadkę pod rękę i skierował ją do drzwi.

Kobiecie jednak nie spieszyło się do domu, bo odwróciła się na progu. Wyglądało to nadzwyczaj dziwnie: tato ciągnący ją za ramię poza próg, ona zaś z wykręconą głową w moją stronę jak dziecko, które nie chce opuścić sklepu z zabawkami. Tyle że tutaj, w tej sytuacji nie było niczego wesołego. Jedynie przerażające fakty dotyczące śmierci kogoś, kogo znałam osobiście i kogo, żywego, widziałam dosłownie chwilę temu.

– Ktoś, komu Henio zagrażał. Ktoś, kogo chciał przyskrzynić, więc postanowił go ten ktoś uciszyć. Trzeba sprawdzić, co odkrył jako ostatnie przed śmiercią…

Tato nie wytrzymał i trzasnął jej drzwiami przed nosem. Dla pewności podeszłam do judasza, by zerknąć na zewnątrz. Chciałam się upewnić, czy sąsiadka nie oberwała nimi w twarz i czy nie stała się jej krzywda. Ona jednak, ze złością w oczach, patrzyła prosto na mnie, pokręciła głową z dezaprobatą i odeszła. Nie umiałam stwierdzić, czy mnie widziała, jednak wiedziałam, że ta złość skierowana była do taty, nie do mnie. Przyszła tu przekazać nam tak poruszające wieści, a została potraktowana gorzej niż domokrążca. W pewien sposób zachowanie taty mogło wydawać się nieadekwatne do sytuacji. Tyle że ja go znałam i wiedziałam, jak alergicznie reagował na plotki. Informacja nie została jeszcze potwierdzona. Co, jeśli to nieprawda… ale co, jeśli to jednak prawda?

Pomyślałam o Erneście, o panu Sianeckim, o tym, że obaj mieli motyw, bo Henio zagroził wyciągnięciem na jaw sprawy molestowania sprzed lat. O ile Ernest był cały czas ze mną i miał alibi, jego tato mógł po tej rozmowie z synem odszukać Henia i… Nie dopuszczałam jednak na poważnie tego scenariusza do głowy. Nie, to niemożliwe. Sianecki nigdy nie przejawiał agresji, wręcz przeciwnie, cechowało go niesamowite opanowanie. Tylko że do tej pory nikt nie deptał mu po piętach, nikt nie wyciągał jego sekretów na wierzch, nikt nie chciał go wsadzić do więzienia za zbrodnię sprzed lat, a skoro raz dopuścił się czegoś złego, czyż nie można się było po nim spodziewać, że zrobi to ponownie?

– Tato – zwróciłam się do niego, chcąc omówić zachowanie sąsiadki, ale też możliwe scenariusze.

– Idź na górę – polecił typowo dla siebie.

– Czy za każdym razem, gdy pojawi się niewygodny temat, będziesz odsyłał mnie na górę? Czy masz zamiar mnie tak traktować do usranej śmierci?

– Jesteś dzieckiem, a to są sprawy dorosłych – przedstawił twardo swój sposób myślenia jak zawsze tym samym, nieznoszącym sprzeciwu tonem.

– Ale ja byłam ostatnią, z którą Henio się widział, ostatnią, z którą rozmawiał. Jeśli Czarnecka…

– To stara baba, na dodatek plotkara, jakich mało. To, co ona mówi, trzeba dzielić przez sześć, a i tak większość z tego okaże się stekiem bzdur.

– A jeśli wezwą mnie na świadka?

Pokręcił głową i wszedł do sypialni, zamykając za sobą drzwi, co miało stanowić dla mnie sygnał, żebym sobie odpuściła nękanie go. Dziwiło mnie, jak łatwo przeszedł do porządku dziennego nad taką wiadomością. Mnie aż nosiło. Czułam potrzebę zrobienia czegoś, a przynajmniej potwierdzenia słów Czarneckiej. Nie mogłam ot tak wrócić do siebie, siedzieć na tyłku i czekać na rozwój wydarzeń. Chciałam porozmawiać z Ernestem, ale najpierw musiałam rozmówić się z rodzicami. Weszłam więc do środka.

– Słyszałam wszystko – powiedziała mama do taty, a dopiero potem zerknęła na mnie. – Idź do siebie – rzuciła równie oschle.

– Mamo, ja byłam ostatnią, z którą Henio rozmawiał. Byliśmy na komendzie w sprawie Bruna… to znaczy tego chłopaka. To nie jest Bruno, mamy dowody…

W tym momencie tato zmienił się w potwora. Podszedł do mnie, chwycił mnie za bluzkę i popchnął w kierunku ściany tak mocno, że oparłam się o nią plecami. W sekundę trzęsłam się ze strachu. Ten jeden ruch, którego nadejścia nie przewidziałam, odebrał mi całą pewność siebie, a mamę postawił na nogi. Błyskawicznie pojawiła się obok i błagała tatę, by mnie puścił. Głaskała jego dłoń tak, jakby chciała w ten sposób wyrazić czułość, nie dać mu reprymendę.

– Tyle razy ci mówiłem! – ryczał mi prosto w twarz. – Ja jedno, ty drugie! Masz w dupie moje polecenia! Co mam zrobić, żebyś mnie w końcu posłuchała i przestała biegać za tym gówniarzem?!

– Policjant… – wyjąkałam – on… mnie wezwał…

– Zbyszek – tym razem mama zabrała głos – no puść ją. Komendant ją wezwał na zeznania, musiała iść, bo inaczej złamałaby prawo. Nie miała wyboru. Musiała. Nawet pismo przyszło. Ja o tym wszystkim wiedziałam.

Mama nie miała pojęcia, co ustalałam z Heniem i po co mnie do siebie zaprosił. Kłamała jak zawsze, żeby mi pomóc w uspokojeniu taty. Podziwiałam, jak łatwo jej to przychodziło. Jak szybko wyszukiwała wiarygodne wytłumaczenia. Znajdowała alibi tak solidne, że przekonałaby nim każdego. Nawet mnie, chociaż tam byłam i wiedziałam, że kłamie. Mimo to zastanawiałam się, czy gdybym faktycznie nie poszła na policję, poniosłabym jakieś konsekwencje. Zdałam sobie wtedy sprawę, że moja matka potrafi tak lawirować słowami jak mój ojciec. Ciekawiło mnie, czy zawsze taka była, czy nauczyła się tego od niego.

– Mamy większe kłopoty na głowie – przypomniała mu spokojnie.

– Idź do siebie – polecił, puszczając moją bluzkę, jednocześnie odpuszczając z emocjami. Opadły z niego jak kurz po starciu się wojsk.

Nie dał mi nawet szansy odpowiedzieć, bo wypchnął mnie za drzwi i zamknął je za mną. Mogłam podsłuchiwać albo przynajmniej nadstawić ucha w nadziei, że dobiegnie mnie ich rozmowa. Zamiast tego odwróciłam się i odeszłam.

Ernest

Wchodząc do domu, nigdy nie spodziewałem się zapachu obiadu ani powitania. Nauczyłem się przez lata, że moja rodzina funkcjonowała inaczej. Nikt z rodziców nie zwracał uwagi na to, co się działo z nami. Drzwi zawsze stały otwarte, a matka leżała gdzieś pijana. Ojciec po powrocie z pracy gotował dla nas, jadł, a potem zalegał przed telewizorem, często obok nieprzytomnej matki. Tak, jakby jej już nawet nie dostrzegał, choć bywały momenty, że przypominał sobie o nas i opierdalał matkę za to, że nic nie zrobiła i nas nie nakarmiła. W większości przypadków jednak nawet nie chciało mu się strzępić na nią języka. Bywały takie dni, kiedy jego krzyki nie dałyby żadnego rezultatu, bo matka kompletnie traciła kontakt z rzeczywistością.

Dzisiaj zaległa na kanapie. Jedna noga wisiała jej bezwładnie, dotykając podłogi, a drugą ułożyła na siedziskach – tak, jakby nie starczyło jej siły, by ją podciągnąć, albo jakby planowała gdzieś iść, ale nie mogła się podnieść i w połowie ruchu opadła z sił. Szturchnąłem ją.

– Mamo… – Kucnąłem obok jej głowy.

Wydobyło się z niej jedynie jęknięcie, coś jakby słowo „co”, ale brzmiące bardziej jak „ha”.

– Mamo! – podniosłem głos. – Spójrz na mnie.

Z wysiłkiem otworzyła oczy. Potarła dłonią twarz, ale nie mogła się podnieść. Chwyciłem ją pod pachy. Ważyła tyle co nic. Jakbym trzymał na rękach dziecko. Pomogłem jej się oprzeć o oparcie kanapy, a następnie kilka razy potrząsnąłem nią, bo miałem wrażenie, że zasypiała na siedząco. Równie dobrze mogła tracić przytomność i odzyskiwać ją po szturchnięciu – trudno było ocenić.

– Mamo! – zawołałem po raz kolejny.

– Co? – Tym razem udało jej się wydobyć z siebie głos.

– Wiem o chorobie, wiem o szpitalu, o tym, że umierasz.

Uniosła dłoń, chwiejnym ruchem udało jej się dotknąć mojego policzka. Przez kilka sekund utrzymywała kontakt, a potem ręka opadła bezwładnie na jej kolana.

– Zrobić ci kawy? Jadłaś coś dzisiaj?

Pokręciła przecząco głową, co nie dawało odpowiedzi na moje pytania. Ogarniała mnie złość i niemoc, bo nie mogłem jej pomóc. Zrobiła to sobie sama. Chciałbym wierzyć, że pojawienie się tego przebierańca załatwi sprawę i ona przestanie pić, ale też widząc ją taką nieprzytomną, czułem, jak ogarniała mnie złość, że nic nie działało. Mógłbym wywalić tego gościa, ale gdyby zaraz po tym zapiła się na śmierć, nigdy bym sobie nie wybaczył. Proszenie jej, by przestała, by wzięła się w garść, mijało się z celem. Przecież mogła przestać. Mogła wziąć się w garść. Nie chciała.

Siedziałem tak z nią, czekając, aż dojdzie do siebie. Nic jednak nie wskazywało, że strawiła alkohol choć w małym stopniu. Pewnie zapiła się na pusty żołądek, więc kompletnie zwaliło ją z nóg. Zamiast marnować czas na gapienie się na nią, postanowiłem zadziałać. Zostawiłem ją i poszedłem do lodówki. Ojciec często unikał gotowania i korzystał z produktów już gotowych do użytku, które wystarczyło jedynie podgrzać. Wyciągnąłem z zamrażarki pierogi. Najpierw je ugotowałem, a następnie odsmażyłem na patelni. Zrobiłem też herbatę. Położyłem talerze na stole, ale kiedy poszedłem po mamę, znów osunęła się na kanapie i spała. Tym razem częściowo na siedząco, a częściowo na leżąco. Znów szarpiąc, obudziłem ją, ale o przejściu do pokoju obok mogłem zapomnieć. Gdybym wziął ją na ręce i zaniósł do kuchni, nie protestowałaby, ale też nie byłaby w stanie utrzymać się na krześle.

Przyniosłem jej więc jedzenie. Postawiłem talerz obok. Chciałem jej dać, by zjadła sama. Daremnie. Nie potrafiła utrzymać widelca, a kiedy wkładałem jej jedzenie do ust, karmiąc ją jak małe dziecko, wypluwała je od razu. Musiałem dać jej czas, żeby choć trochę wytrzeźwiała. Usiadłem obok niej, zjadłem swoje jedzenie, napiłem się i wpatrywałem się w nią. Minęła może godzina, ale jej wcale nie mijało. Nadal zasypiała i nadal wypluwała zimne już jedzenie, gdy tylko włożyłem jej porcję do ust. Zdesperowany poszedłem do kuchni. Wygrzebałem z szafki mikser. Wrzuciłem do środka pierogi i zmieliłem je na papkę. Takie coś będzie jej łatwiej przełknąć. Zadowolony z siebie usiadłem obok z papką i łyżką. Wpakowałem jej to do buzi, ale rezultat był ten sam. Wpadłem na myśl, by włożyć jej porcję do ust, a następnie zamknąć jej buzię tak, żeby nie mogła wypluć. Choć to nieludzkie traktować kogoś w taki sposób, robiłem wszystko, by przełknęła, by zjadła, by pozostała przy życiu. Ona jednak zaczęła się dusić. Tak, jakby dławiła się jedzeniem, nie mogąc przepchnąć go dalej przez gardło. Instynktownie chwyciła mnie rękami za dłonie, bym pozwolił jej wypluć jedzenie, ale nie miała siły ze mną walczyć. Przytrzymując dłonie, zmusiłbym ją w końcu do przełknięcia, tylko jakim kosztem. Wolała się dusić, niż przełykać. Na ten widok czułem ucisk w środku, wszechogarniający mnie ból, jakbym ją faktycznie krzywdził. Chciałem jej tylko pomóc, ale nie potrafiłem. Poddałem się, odsuwając od niej i zabierając dłoń z jej ust. Obserwowałem, jak językiem wypchnęła szarą papkę. Nie przeszkadzało jej, że miała to na brodzie i na ubraniu. Leżała jak trup. Patrzyłem na nią tak, jakbym widział ją po raz pierwszy. Sam pozostałem bierny i ignorowałem problem aż do dzisiaj. Przepełniała mnie wściekłość, jak bezbronny się przez to stałem, jak czekanie przez lata odebrało mi teraz możliwość naprawienia jej losu. Musiałem patrzeć na nią, czując złość na siebie, pustkę w głowie i potworne wyrzuty sumienia.

W tym momencie zszedł Bruno.

– Co robisz? – zapytał, przerzucając wzrokiem pomiędzy matką a mną.

– Nic – warknąłem, choć nie powinienem być na niego zły. No bo za co? – Chciałem, żeby coś zjadła, ale się nie udało.

Spojrzał na papkę, potem na nią, na wyplute jedzenie, by na końcu wrócić spojrzeniem do mnie.

– Poczekaj ze trzy godziny i wtedy może ci się uda – poradził, co jeszcze bardziej mnie poirytowało, sugerował mi bowiem, że zna ją lepiej niż ja.

– Daj sobie na wstrzymanie, okej? To nie twoja matka i nie twój problem.

– Okej – wycofał się z rozmowy.

Odprowadziłem go wzrokiem, ale nie potrafiłem nie poruszyć tematu DNA. Siedziało to we mnie i nie dawało mi spokoju. Wcześniej wydawało mi się, że odbędziemy tę rozmowę w obecności Henia, który od razu zabierze go z domu i odwiezie tam, skąd go przywiózł. Tymczasem wszystko się zmieniło, a raczej nic się nie zmieniło, bo on zostawał w domu i, za pozwoleniem mojego ojca, grał nadal rolę Bruna.

– Hej! – Ruszyłem za nim do kuchni.

Podnosił pokrywki, sprawdzając, co ugotowałem.

– Jest coś do jedzenia? – zapytał, jakby nigdy nic.

– Zrobiłem ci badanie DNA – powiedziałem spokojnie, stając naprzeciw niego.

– I? – Uniósł brwi wyraźnie zainteresowany, ale nie przestraszony, na co bardzo liczyłem.

– Nie jesteś ze mną spokrewniony. Miałem twoją i swoją próbkę.

– I? – powtórzył ponownie.

– Co i? – wściekłem się, widząc, jak bardzo go to bawiło. W ogóle się nie bał. Nic.

– Po co mi to mówisz? Czego ode mnie chcesz?

– Chcę uczciwości. Tylko tyle. Odbyłem rozmowę ze starym, który mnie poprosił, żebym udawał, że ty to Bruno, ze względu na stan matki, żeby umarła w przekonaniu, że jej zaginione wieki temu dziecko wróciło do domu, że wcale nie dała ciała.

– Twoja decyzja – rzucił nieporuszony, a następnie uchylił drzwi lodówki i zawisł na nich, wpatrując się w jej wnętrze jak w ciekawy kanał telewizyjny.

Podszedłem, popchnąłem drzwi, żeby zamknęły się tuż przed jego nosem.

– Ja z tym nic nie zrobię, ale chcę, żebyś się przyznał, żebyś powiedział, że wiesz, kim jesteś i gdzie jest twój dom.

– Nie wiem – brnął nadal w kłamstwo, ale jego uśmiech na ustach zdradził mi coś, co on przegapił. Wiedziałem już, że nie mówił prawdy. Wydawało mu się, że potrafił mnie oszukać. Nie tym razem. Właśnie mi to udowodnił swoim zachowaniem.

– Jak mówili na ciebie na ulicy, bo nie mam zamiaru wołać cię imieniem swojego brata. Chociaż tyle możesz dla mnie zrobić, co?

Tym razem patrzyłem na niego bez złości. Musiał to wyczuć, bo wyraźnie zastanawiał się, co odpowiedzieć.

– Wołali na mnie Cichy – przyznał.

– Oszczędźmy sobie zatem tych ceregieli. Od dzisiaj będę wołał cię tak samo, a ty z moim i ojca błogosławieństwem możesz udawać Bruna.

– Okej – zgodził się bez chwili zastanowienia.

– Mam jeszcze jedną prośbę.

– No.

– Pomóż matce, jak mnie już nie będzie, i trzymaj się z daleka od Gai.

– To dwie prośby – wypomniał mi.

– Jedna – uparłem się. – Zadbaj o ludzi, których kocham.

– Czujesz miętę do Gai – zaśmiał się przy tym, co z kolei zadziałało na mnie jak płachta na byka.

– Nie, nie czuję. Traktuję ją jak członka rodziny.

Wyjaśniłem nam obu. Sobie też potrzebowałem powtórzyć, że opiekuję się nią dlatego, że widziałem, jak wiele musiała przejść i jak często ludzie ją zawodzili. Tak samo jak kiedyś opiekowałem się również Brunem. On także nie miał łatwo. Byłem najstarszy, więc to naturalne, że w momencie kiedy zarówno moi, jak i jej rodzice dali ciała, wkroczyłem, by ich zastąpić. Po tylu latach nie mogłem po prostu przestać o nią dbać, powiedzieć: „okej, jest dorosła i niech sobie radzi sama” albo: „jak się sparzy, trudno”, albo: „jak jest jej źle, to niech się nauczy poprawić sobie sytuację na własną rękę”. Wymazując ją ze swoich myśli, czułbym się tak, jakbym wymazywał Bruna. Stała mi się taka bliska jak rodzina.

– Spoko – rzucił zadowolony z siebie. – I tak mnie olała.

Zadzwonił dzwonek do drzwi. Dla mnie oznaczało to kogoś, kto czegoś chciał. Zakładałem, że gliniarz przyjechał, by pogadać z którymś z nas. Nie wiedziałem tylko z którym. W grę wchodził ojciec, Cichy i ja. Pewnie już zdążył zamienić kilka nieznaczących zdań z ojcem, zorientował się, że go uprzedziłem, i właśnie stał wkurwiony pod drzwiami. Pewnie nawet mnie będzie straszył konsekwencjami, jakimś utrudnianiem śledztwa czy innym wygodnym dla niego paragrafem. Podszedłem pewnym krokiem do drzwi, przekonany, jak to zaraz stawię czoła Heniowi. Otworzyłem je szybkim ruchem z miną, którą chciałem wyrazić, żeby spierdalał stąd szybciej, niż przyjechał. Stanąłem jednak jak wryty, widząc Gaję.

– Co tu robisz? – Wyjrzałem przed dom, spodziewając się kogoś jeszcze. Przecież dopiero co się rozstaliśmy. Co się wydarzyło w tym krótkim czasie, że do mnie przyszła?

– Możesz wyjść na chwilę? – zapytała szybko, jakby się jej spieszyło.

Włożyłem buty i stanąłem obok niej na ganku.

– Musimy pogadać – zaczęła tajemniczo. – Ale nie tu.

– Chodź do auta – poprosiłem, a ona poszła za mną.

Usiedliśmy, a ja wyjechałem z ulicy i cofnąłem kilka metrów dalej, żeby znaleźć się z dala od naszych domów i potencjalnych uszu, które mogłyby usłyszeć naszą rozmowę.

– Co jest? – zgasiłem silnik.

– Henio nie żyje…

– Co?! – krzyknąłem zaskoczony. – Jak to? Co mu się stało? Jesteś pewna, że to on?

Kiedy ja krzyczałem, ona zachowała spokój. Skinęła jedynie głową.

– To niemożliwe – upierałem się, choć nie miałem powodu, by jej nie wierzyć.

– Mówią, że morderstwo…

– To nie mój ojciec – rzuciłem pośpiesznie, przewidując w lot, dlaczego przybiegła z tym akurat do mnie. – Jeśli to ci przyszło do głowy. On nie miał powodu, bo się nie bał, nie kombinował, nie szukał rozwiązania. On wiedział, że Henio nic mu nie jest w stanie udowodnić, bo kiedyś zapłacili za milczenie. To go kryło, więc choćby Henio go przyciskał, on planował wszystkiemu zaprzeczać. Bez ojca dziewczynki i ewentualnego potwierdzenia z ich strony śledztwo by ugrzęzło.

– Nie powiedziałam, że to on.

– Ale pomyślałaś, a to wystarczy – syknąłem. – Jak jeszcze powiesz komuś o naszej rozmowie, o tym, jak mnie Henio szantażował, to masz gotowy motyw. Zamkną go raz-dwa. Trzeba uważać na to, co się mówi do ludzi, bo kłamstwo powtarzane wielokrotnie staje się prawdą.

W tym momencie stary Gai wyskoczył z domu w pośpiechu i jeszcze szybciej zapakował się do samochodu. Wycofał z podjazdu z piskiem opon, zupełnie nie zwracając uwagi na to, jak jego auto podskoczyło na krawężniku. Ten widok nie należał do normalnych, więc od razu zainteresował mnie jego pośpiech. Uruchomiłem silnik, czując narastającą adrenalinę, i ruszyłem za nim niczym tajny gliniarz śledzący podejrzanego. Gaja, choć o nic nie pytała, rozumiała moje zachowanie i nie protestowała. Zamilkła, wyczekując, co się stanie dalej. Co zrobi jej stary. Gdzie pojedzie, bo ewidentnie pędził gdzieś jak szalony, a takie tempo mogło zwiastować tylko jedno: kłopoty.

– Wiesz – odezwała się po chwili Gaja – mnie się zawsze wydawało, że to miasto jest takie nudne, że tylko w moim i twoim domu dzieją się tragedie. A teraz ktoś zabił Henia. W biały dzień. Jak to w ogóle możliwe?

Milczałem skupiony na działaniu. Starałem się przewidzieć jego trasę, ale zdałem sobie sprawę, jak trudne jest jednoczesne śledzenie kogoś przy tak małym natężeniu ruchu i niezgubienie podejrzanego. Robiłem wszystko, żeby mnie nie zauważył. Siedziałem mu na ogonie, aż podjechał na parking tuż obok parku, w miejsce, gdzie zwykle młodzi ludzie palili wieczorem fajki. Tam, ku naszemu zdziwieniu, zatrzymał się koło kosza, zostawił auto na chodzie i wysiadł. Nawet nie rozejrzał się na boki, bo gdyby to zrobił, z pewnością by nas dostrzegł. Był taki zaaferowany sobą, że w ogóle nie podejrzewał śledzącego go towarzystwa. Wręcz zuchwale schylił się przy koszu, by grzebać w nim dosłownie przez chwilę, a potem wyciągnął z niego jakieś siatki. Nawet nie sprawdził ich zawartości. Jakby wiedział, co tam będzie. Schował się z nimi do środka.

– Co on robi? – zapytała Gaja.

– Nie wiem, ale wygląda to dziwnie. Tak, jakby odbierał jakaś tajną i ukrytą wcześniej paczkę…

– Myślisz, że to narkotyki?

– Nie! – zaśmiałem się rozbawiony, a potem spoważniałem. – Zresztą… nie wiem. To może być wszystko i nic. Może zapomniał, że coś niechcący zostawił w tej siatce, a może faktycznie… – Urwałem, patrząc, jak znów wykręcał w pośpiechu, co jednoznacznie potwierdziło, że ten kosz nie jest jego miejscem docelowym. – Musimy to sprawdzić.

Miałem plan, by podjechać do kosza, gdy ojciec Gai odjedzie, ale widząc jego auto przyspieszające jak na wyścigach, nie mogłem pozwolić mu teraz odjechać. Nadal zachowując odpowiedni dystans, jechałem za nim, aż dotarliśmy w okolicę domków jednorodzinnych. Gość zaparkował, wziął siatkę, a potem wyszedł z nią na ulicę.

– Zostań tu – poleciłem Gai.

– Nie, chcę iść z tobą! – upierała się, chwytając za klamkę.

– Jeśli pójdziesz, zobaczy nas! Sam mam większe szanse. Mam za sobą szkolenie, doświadczenie i jestem przygotowany na robienie podejścia. Ty nie. Mnie nie zauważy.

– Ale powiesz mi potem…

– Tak, wszystko – obiecałem i wyskoczyłem z samochodu.

Najpierw udałem, że idę w inną stronę, tak by nie skupić na sobie jego uwagi. Za jednym z domów zmieniłem kurs, przeszedłem na drugą stronę i szedłem równolegle do niego, choć trzymałem się ciut za nim. Jego nastawienie tutaj, w kontraście z tym, jak wyciągnął siaty ze śmieci, uległo zupełnej zmianie. Stał się czujny jak zwierzę na polowaniu, które oprócz podchodzenia do ofiary pilnuje otoczenia. Gdy się oglądał, unikałem jego wzroku i albo zatrzymywałem się w pół kroku, tak, by jako nieruchomy obiekt zlać się z otoczeniem, albo chowałem się za czymś, żeby mnie nie zauważył. Choć nadal byłem przekonany, że mnie nie widział, zachowywałem ostrożność. Tymi nerwowymi ruchami, tym pośpiechem jednocześnie potwierdzał, że dobrze zrobiłem, idąc za nim, ale też zdradzał strach i przerażenie. Owszem, przemieszczał się z pewnością siebie, ale robił coś, czego nie powinien, i doskonale zdawał sobie z tego sprawę, zależało mu bowiem na czasie, a przede wszystkim na ukrywaniu się. Nie umiałem jednak stwierdzić dlaczego. Ani tym bardziej dokąd tak się skradał – no i z jakim zamiarem.

On szedł jedną uliczką, a ja drugą. Bałem się, że w którymś momencie przyjdzie mi skakać przez płoty. Nie obawiałem się wyzwania, bo to dla mnie żaden problem. Martwiłem się o reakcję ludzi, którzy mogli mnie zauważyć. O ewentualną uwagę, którą skupiłbym na sobie, włażąc na teren prywatny mieszkańców tego osiedla. Ludzie widzą wszystko i wszystkich. Zawsze znajdzie się ktoś, kto zupełnie przypadkiem stanie koło okna albo wyjdzie na balkon, albo pójdzie do śmietnika wynieść jeden, mały, nic nieznaczący worek, ale przypadkowo stanie się świadkiem, który podniesie raban. Postanowiłem jednak nie martwić się na zapas. Zamierzałem reagować na bieżąco.

Kotera zatrzymał się przy jednym z domów. Patrzył na niego długo, a potem, ku mojemu zaskoczeniu, podszedł pod okna. Nasłuchiwał. Przykładał ucho do szyb i drzwi. Sztywniał, czekając na mogący dobiegać ze środka hałas. Za którymś razem uderzył kilka razy we framugę. Grzebał czymś przy oknie, aż odskoczyło. Rozejrzał się nerwowo na boki, a potem wszedł do środka. Zastanawiałem się, co zrobić: czy dzwonić na policję, czy też czekać? Dla pewności wyjąłem telefon. Wyrzucałem sobie, że nie zrobiłem tego wcześniej, gdy się włamywał do środka. Wycelowałem jednak urządzenie, trzymając je sztywno w dłoni. Nagrywałem dom w oczekiwaniu, aż Kotera wyjdzie przez okno. Kiedy to zrobił, zzoomowałem do tego stopnia, by było go dobrze widać. Zauważyłem, że wypukłość marynarki, którą widać było po tym, jak włożył tam zawartość wyciągniętą z kosza, zmalała. Musiał to tutaj podrzucić. Nagrywałem go, jak zamontował z powrotem okno, jak przetarł framugę ubraniami, a potem wrócił do auta. Towarzyszyłem mu niczym cień. Podświadomie czułem, że coś tu śmierdzi. Nie wiedziałem tylko, dlaczego tutaj przyjechał, dlaczego wybrał akurat to okno spośród wszystkich na osiedlu. Najważniejsze jednak z pytań dotyczyło mieszkańca tego domu. Najchętniej wróciłbym tam i sprawdził, do kogo należy, tak by połączyć jakoś dziwne zachowanie Kotery z paczką. Może ojciec Gai był w coś zamieszany? Może handlował czymś niedozwolonym, dorabiając sobie na boku? W sumie nigdy nie zastanawiałem się, jak to możliwe, że w takim zapyziałym i spokojnym mieście gość od ubezpieczeń mieszka w najlepszym domu w okolicy, stać go na bezrobotną żonę i dobre życie. Przecież mój ojciec w magazynie wyrabiał więcej niż Kotera na swoich umowach ubezpieczeniowych. Co, jeśli związał się z jakąś grupą przestępczą? Tylko jaką, skoro tu każdy każdego znał… Gdy ktoś coś przeskrobał, od razu matka, babka, cała rodzina, wszyscy wiedzieli, zanim delikwent zdążył wrócić do domu. To niemożliwe. Wyjaśnienie musiało być inne. Może nawet prostsze. Może jednak sprawa wcale nie sięgała tak daleko? Co, jeśli w jakiś dziwny i pokrętny sposób dotyczyła naszego podwórka, by z kolei powiązać działanie Kotery z Heniem?

Po całej tej akcji wróciłem do samochodu. Gaja dopytywała mnie o ojca, ale prosiłem, by dała mi jeszcze chwilę, żebym zamiast opowiadania mógł się skupić na rejestrowaniu ruchów jej ojca. Ku mojemu zaskoczeniu gość spokojnie, jakby wracał z pracy, skierował się do domu. Prowadził, przestrzegając już wszystkich ograniczeń i bez szaleństw. Zaparkował na swoim podjeździe, jakby nigdy nic, i wszedł do środka, zostawiając mnie w ogromnym szoku. Przez moją głowę przewijało się tysiąc pytań, a najważniejsze było jedno: czemu Kotera tak się skradał? Przed czym chciał się ukryć?

Biorąc pod uwagę, jaka atmosfera panowała w domu Gai i jaka u mnie, nie mieliśmy się gdzie podziać, by porozmawiać w ciszy i spokoju. Choć nawet nie umiałem stwierdzić, dlaczego bałem się też siedzenia w aucie. Obawiałem się nawet nie o siebie, a o nią, o to, jak jej stary mógłby odebrać nasze zachowanie. Sam miał dużo za uszami, więc pewnie na każdego patrzył spod oka. To już takie myślenie winnego i kombinującego. Widzą oni to samo w działaniu ludzi z otoczenia mimo braku jakichkolwiek podstaw. Najchętniej uniknąłbym opowiadania o tym, co widziałem, i odesłałbym Gaję do domu, ale już ją roznosiło. Rozumiałem jej niepokój i byłem jej to winny. Mogłem skłamać, udać, że Kotera mnie zgubił albo ściemnić coś o spotkaniu kogoś bez znaczenia, ale nie chciałem tego robić. Będąc świadomym, jak dużo mnie to może kosztować, zabrałem Gaję na boisko. Tam zatrzymałem samochód. Nikt tutaj nie przychodził za dnia, więc mieliśmy wyśmienitą kryjówkę.

– I co? – zapytała, gdy dałem jej sygnał, że możemy rozmawiać.

– Podrzucił paczkę komuś do domu – rzuciłem.

Nie pokazywałem jej nagrania, bo nic ono nie wnosiło do sprawy. Zarejestrowałem to, co jej zrelacjonowałem. Nie potrzebowała dowodu, by mi uwierzyć. Wiedziała, że nigdy bym jej nie okłamał.

– Zapytam go – zaoferowała – choć wydaje mi się, że prędzej się na mnie rzuci, niż mi cokolwiek wyjaśni.

– O nic nie pytaj. Nie warto. Poczekamy na rozwój wydarzeń.

– Ernest – zwróciła się do mnie, ale jej głos brzmiał dziwnie.

– No… – Posłałem jej uśmiech w nadziei, że się rozpogodzi.

– Wiesz, że jesteś jedynym dorosłym, który zachowuje ze mną szczerość, prawda? – Patrzyła na mnie przejmująco, więc skinąłem głową, zapewniając ją, jak dużo dla mnie znaczyła. – Jeśli mój ojciec coś zrobił…

– Na razie nie zrobił nic. Podrzucił komuś paczkę – powiedziałem. – Tylko tyle. Nie myśl o tym bardziej, niż to jest tego warte. Jesteśmy napięci, czujni i podekscytowani, a to może odbijać się na naszej zdolności oceny sytuacji. Trzeba poczekać, a nuż, widelec rozwiązanie przyjdzie samo.

– I nie wiesz, czyj to jest dom?

– Nie wiem, muszę się dowiedzieć, kto tam mieszka.

Gaja

– Nie kryj przede mną prawdy, dobrze? – poprosiłam go.

– Nie mam zamiaru.

Czułam jednak, że chciał mnie ochronić i przez to nie mówił mi wszystkiego. Walczyłam ze sobą, bo tylko chwila dzieliła mnie od błagania go, by opowiedział, sekunda po sekundzie, co się wydarzyło. Brakowało mi takiego przekonania, że tego, co zrobił mój ojciec, nie da się wyjaśnić, ale też pewności siebie, by przycisnąć mocniej Ernesta pytaniami o szczegóły. Ten jego nagły chłód po tym ognistym pocałunku sprawiał, że już nie czułam się z nim tak swobodnie jak kiedyś. Trzymał mnie na dystans, co bolało tak samo, jakby faktycznie poprosił mnie, żebym się od niego odsunęła.

– Nie martw się. – Ernest wyciągnął dłoń i dotknął mojego ramienia.

Ten gest należał do takich, które nie kryły w sobie żadnych uczuć. Ot, poklepanie po neutralnej części ciała. Nic więcej. Wolałabym, żeby mnie przytulił. Pocałował. Porwał mnie w ramiona i sprawił, żeby świat przestał istnieć. Bym zapomniała o ojcu, Heniu i swojej własnej przeszłości.

On jednak, uznając rozmowę za skończoną, odwiózł mnie do domu, a podczas drogi powrotnej zachowywał kompletną ciszę. Siedząc obok, chciałam choć drobnej czułości, ale daremnie. Skupił się na ojcu, śledzeniu i zadaniu. Z jednej strony podziwiałam go za oddanie w pracy, a z drugiej irytowało mnie, że w ogóle mnie nie dostrzegał. Wysiadł jako pierwszy.

– Dzięki za pomoc – rzucił, choć ja nie zrobiłam nic.

– To ja dziękuję.

– Dobranoc.

Tym jednym słowem pożegnał mnie i ruszył w stronę ganku. Chciałam krzyczeć, bo nie tak sobie wyobrażałam to spotkanie. Byłam pewna, że razem będziemy szukać odpowiedzi na pytanie, co mogło się wydarzyć w czasie pomiędzy naszą wizytą na komendzie a momentem, w którym sąsiadka poinformowała nas o śmierci Henia. On jednak schował głowę pod piasek, jakby ta sprawa go aż tak nie interesowała. Jednak jego skupiona mina mówiła coś innego. Nie wiedziałam tylko co… Czyżby naprawdę bał się, że jego ojciec mógł się dopuścić takiej zbrodni i wolał niczego nie tropić w obawie o finał tego śledztwa? Skoro Henio wiedział o molestowaniu, dowiedziałoby się całe miasteczko, a wtedy być może musieliby uciekać gdzieś indziej. Teraz, po śmierci Henia, mogli nadal żyć spokojnie, bo ich tajemnica nie wyjdzie na jaw. Co, jeśli mój ojciec w żaden sposób nie jest powiązany z Heniem, a Ernest zobaczył coś, co mogłoby obciążyć Sianeckiego? Biorąc pod uwagę, jak sam pędził do magazynu, by go uchronić przed Heniem – czy teraz nie postąpiłby tak samo?

Nie miałam innego wyjścia, jak wrócić do domu, a następnie do siebie. Zdążyłam wejść do kuchni, by zrobić sobie coś do jedzenia, gdy ponownie rozległ się dźwięk domofonu. Odłożyłam od razu chleb i pobiegłam do korytarza, zdając sobie sprawę, jak niezwykle często odwiedzają nas teraz ludzie. Tato stał już przy drzwiach.

– Słucham? – Otworzył je szeroko.

Dwóch policjantów przedstawiło się, a następnie zapytali, czy mogą wejść. Tato niechętnie zaprosił ich do środka, jednocześnie udostępniając im zaledwie fragment korytarza. Wyglądało to tak, jakby własnym ciałem blokował ich przed wejściem dalej.

– Gdzie pańska żona? – zapytał jeden z nich.

Rozglądał się po pomieszczeniu, jakby spodziewał się, że mama schowała się gdzieś za firanką czy komodą.

– Leży z migreną w łóżku.

– Może ją pan poprosić? – zwrócił się do niego, a potem skinął do mnie. – Dobry wieczór. Niech pani też do nas dołączy.

Tato przeszedł przez korytarz, a następnie zniknął za drzwiami sypialni. W milczeniu czekaliśmy, aż wrócą. Wyrzucałam sobie, że nie zapytałam Ernesta, co będziemy mówić na wypadek, gdyby ktoś nas zapytał o Henia i naszą ostatnią rozmowę. Czy policja węszyła już w ich sprawie? No i najważniejsze: czy jeśli pan Sianecki faktycznie zrobił coś Heniowi, to nie powinien pójść siedzieć jak każdy przestępca? Dlaczego zatem wewnętrzny głos nakazywał mi, by go kryć? Dla dobra Ernesta? Przecież nie dlatego, że kiedyś nam pomagał…

Gdy mama wyszła, miała na sobie szlafrok. Zmieniła też ton głosu na taki, który sugerował potworny ból. Wcześniej tak nie mówiła. Wręcz przeciwnie, wyglądała jakby jej nic nie dolegało. Zastanawiałam się, czy w takim krótkim czasie tak bardzo rozbolała ją głowa, czy też udawała, licząc na litość ze strony mundurowych. Zaczynałam analizować zachowanie każdego w moim otoczeniu, badając ich reakcje i najmniejsze szczegóły zachowania.

– Proszę się ubrać – polecił jej policjant, zupełnie nieporuszony jej słanianiem się. – Jedziemy na komendę. Wszyscy.

– W jakim celu? – Słaby głos mamy ledwo przebijał się w tej ciszy.

– W celu wyjaśnienia pewnych okoliczności.

– Na jakiej podstawie mnie pan ściąga na komendę? – dociekała mama.

– Proszę pani, komendant policji nie żyje, a państwo byliście ostatnimi, z którym go widziano. Może pani teraz odmówić pojechania z nami na wyjaśnienia, ale ja wrócę już z nakazem, a wtedy zostanie pani wyprowadzona w kajdankach, jako podejrzana. Zatem proszę się zastanowić. Dwa razy. Teraz przyjechałem do państwa, by wyjaśnić okoliczności. Nic więcej. Mają państwo, w roli świadków, jedynie pomóc w zrekonstruowaniu tego, co robił komendant w ostatnich godzinach swojego życia.

– Dobrze – zgodziła się.

Wróciła do sypialni, a ja i tata wyszliśmy na zewnątrz. Zerknęłam w bok, na dom Sianeckich. Ernest z ojcem wsiadali do drugiego radiowozu. Wszyscy sąsiedzi wyszli na ulicę lub tkwili w oknach. Robiliśmy przedstawienie i jak zwykle show odbywało się w dwóch tych samych domach w okolicy. Zawsze my lub Sianeccy. Nikt inny.

Patrzyłam na Ernesta, a kiedy nasze spojrzenia się spotkały, skinął do mnie głową. Nie miałam pojęcia, co oznaczał ten gest i co chciał mi nim przekazać. Czy to było potwierdzenie, że mam relacjonować naszą rozmowę z Heniem tak, jak naprawdę przebiegała, czy też mam zadbać o to, żeby nikt nie dowiedział się o molestowaniu? Przypomniałam sobie ten moment, gdy staliśmy w korytarzu, a Ernest prosił mnie, bym wymazała z pamięci jego słowa. Najpewniej oczekiwał, że faktycznie tak zrobię. Stojąc zatem na ganku, wymyśliłam, że powiem policji tylko o DNA, o tym, jak Henio odmówił pomocy, i o tym, jak mnie przeprosił. Resztę pominę. Miałam nadzieję, że Ernest wybierze taką samą wersję. Co ja bym teraz dała, żeby móc z nim choć przez chwilę porozmawiać… On sam nie przewidział pewnie, że tak szybko nas zgarną, bo znając jego przezorność, zadbałby o to, by mnie przeszkolić na taką właśnie okoliczność. Wsiadając teraz do radiowozu, pewnie żałował, że tak chłodno mnie potraktował, bo ta jego obojętność i pośpiech w pozbyciu się mnie miały odbić mu się czkawką.

Kiedy dołączyła do nas mama, tata, jak w zwolnionym tempie, zamknął drzwi. W jego działaniu mogłam dostrzec przekaz, jaki chciał wysłać sąsiadom: to policja czekała na niego, aż zamknie dom na klucz. W ten sposób to on robił im łaskę, pomagał w roli świadka rozwiązać kolejną zagadkę w okolicy – tak jak kiedyś, w przypadku zaginięcia Bruna. Dawniej nawet bym tego nie zauważyła, ale teraz wiedziałam już, jakimi ścieżkami krążyły ich myśli. Wystarczyło na niego zerknąć, jak przeczesał okolicę wzrokiem, jak wręcz liczył każdego sąsiada stojącego w oknie. Dbał też o maniery, bo kiedy podeszliśmy do radiowozu, wpuścił mnie pierwszą, przytrzymując mi drzwi jak damie. Wszyscy troje usiedliśmy ciasno na tylnej kanapie radiowozu. Mama, ulokowana pośrodku, chwyciła najpierw mnie za rękę, a potem tatę. Wyglądaliśmy jak wspierająca się rodzina. Ten widok mógłby każdego zmylić.

Dojeżdżając na komendę, po raz pierwszy widziałam taki ruch na parkingu, wypełnionym autami po brzegi. Ludzie stali na zewnątrz i rozmawiali ze sobą. Zamilkli, gdy wysiedliśmy. Tak, jakby nasza rodzina skupiła na sobie ich uwagę na tyle, że nie mogli jednocześnie patrzeć i mówić. Ich uważne spojrzenia sprawiały mi dyskomfort. Uciekłam wzrokiem, czując zażenowanie, choć nie miałam ku temu powodu. Przecież ja nic nie zrobiłam!

Zostaliśmy zaprowadzeni do poczekali, w której siedzieli już Sianeccy. Mama po raz kolejny zajęła miejsce pomiędzy mną a tatą i chwyciła nasze dłonie. Zaraz obok mnie siedział Sianecki. Ernest po jego lewej stronie. Zapełniliśmy w ten sposób całą ławkę. Pewnie mama zdecydowała się na taki układ, żeby mieć nas blisko i żeby tata nie miał styczności z Sianeckimi, na których reagował alergicznie.

Korytarzem przeszła żona Henia. Była wsparta na kimś, ledwo przebierała nogami, a w dłoni trzymała chusteczkę, którą ocierała twarz. Szlochała. Opuszczała komendę, ledwo stojąc na nogach. Nie zwróciła na nikogo uwagi. Sprawiała wrażenie nieobecnej albo tak pogrążonej w smutku, że nic jej nie interesowało. Zastanawiało mnie jednak, dlaczego nie dawali jej spokoju. Czemu ściągnęli ją tutaj w dniu śmierci jej męża? Czy przepisy są aż tak rygorystyczne, że nawet najbliższym nie można dać spokoju? Doszłam do wniosku, że musieli przesłuchiwać także ją, choć nie umiałam powiedzieć, w jakim celu. Wątpiłam, by ją podejrzewali, ale ostatnie wydarzenia budziły we mnie powątpiewanie w każdego i we wszystko. Spodziewałam się uderzenia nawet ze strony ludzi, których uznawałam za nieszkodliwych i przyjacielskich.

– Ona go znalazła. – Nachylił się do mamy Sianecki. I choć starał się ściszyć głos, jego słowa dobiegły także do taty po przeciwnej stronie, bo zwrócił od razu głowę w stronę mówiącego. – Podobno leżał na ziemi, a z łokcia krew mu wypłynęła. Pobrudził siebie i podłogę… – Żadne z nas nie zareagowało, więc Sianecki, tak jakby chciał nas poruszyć, dodał: – Cała krew podobno z niego wypłynęła i leżał w niej jak w błocie.

– Ciii… – syknęła do niego mama. – Po co to plotki powtarzać!

Zerknęłam na splecione dłonie rodziców. Tata ściskał mamę tak mocno, że jego palce zbielały. Zastanawiałam się, czy zirytowała go rozmowa z nielubianym sąsiadem, czy też fakt, że w ogóle musiał tu siedzieć z jego winy.

– Zapraszam. – Policjant wyszedł i skinął na tatę.

– Pojedynczo? – Tata nawet nie drgnął.

– Tak, zapraszam.

– Córka nie ma osiemnastu lat, nie może zeznawać sama – upierał się, nadal siedząc.

– To wejdzie pan z córką, kiedy przyjdzie na to pora, a na razie proszę do środka.

– Czemu mam być pierwszy?

– Bo siedzi pan na brzegu – walnął poirytowany policjant. – Co, mam wyliczać? Ene, due zrobić? Proszę wstać, bo ja nie będę kwitł tu pół nocy i dyskutował o tym, kto, z kim i kiedy ma wejść.

Tata w końcu się podniósł i wszedł do środka. Mama wyciągnęła z torebki telefon i klikała w nim zawzięcie. Jej mowa ciała wskazywała na to, że nie chce rozmawiać. Wolała się odciąć, niż być zaczepianą. Rozejrzałam się dookoła. Gdy nas tu przywieziono, nie powiedziano, jak długo nas będą maglować ani tym bardziej w jakim celu.

– Muszę do łazienki – stwierdziłam, wstając.

Mama skinęła głową na znak aprobaty, choć ja wcale o to nie pytałam. Zaczepiłam jednego z policjantów i poprosiłam o wskazanie drogi. W nieuprzejmy sposób mruknął do mnie poirytowany albo moim pytaniem, albo moją osobą. Lekko zbita z tropu ruszyłam we wskazanym przez niego kierunku. Weszłam do środka, najpierw zamknęłam się w kabinie, żeby się wysikać, a potem wyszłam na zewnątrz. Ochlapałam wodą twarz w nadziei, że mnie to orzeźwi. Czułam się tak, jakby moja rzeczywistość stała się snem, jakby to wszystko nie działo się naprawdę.

Drzwi skrzypnęły, a ja podniosłam wzrok. Ujrzałam Ernesta.

– Hej – rzucił, a potem podszedł bliżej po to, by się schylić i sprawdzić pozostałe kabiny.

To jednak mu nie wystarczyło za potwierdzenie, że jesteśmy sami, bo dodatkowo zajrzał do każdej. Podszedł do mnie blisko, a zaraz potem mnie objął. W pierwszej chwili sądziłam, że chciał mnie pocieszyć, ale on zaczął szeptać:

– Nigdy nie słyszałaś o molestowaniu, Henio mnie nie szantażował, pokazałem DNA, on odmówił, a potem wyszliśmy. Po dobroci. Zero nerwów, a Henio odjechał w nieznanym nam kierunku, nawet nie mówiąc nam, dokąd jedzie. Zabrałem cię do ojca, tam odbyliśmy rozmowę o chorobie matki, na koniec wróciliśmy do domu sami, we dwoje. Byłaś ze mną przez cały ten czas, a ojciec wrócił do pracy, tak jak zawsze. Okej?

Już miałam potwierdzić, że dokładnie taką wersję chciałam przedstawić, gdy Ernest chwycił moją twarz w obie dłonie i pocałował mnie. W sekundę przeszył mnie prąd. Zupełnie się tego nie spodziewałam. Nawet nie sądziłam, że kiedykolwiek to zrobi po tym, jak zapewniał mnie o braku zainteresowania, a tymczasem całował mnie tak samo intensywnie jak wcześniej. Chciałam, żeby ten moment trwał wiecznie, by jego język bawił się moim, a jego usta miażdżyły moje. Niemniej jednak ktoś wszedł do środka, a potem zagwizdał. Ernest zwolnił, a potem powoli odsunął się ode mnie. Miałam wrażenie, że stracę równowagę i upadnę mu pod nogi.

– Nie możecie teraz przebywać razem – rzucił ktoś z tyłu, na kogo zupełnie nie zwracałam uwagi.

– Oczywiście – odpowiedział Ernest – chciałem tylko pocieszyć swoją dziewczynę.

– Rozumiem, ale proszę wrócić na miejsce. Następnym razem idziecie do kibla pojedynczo.

Ku mojemu zaskoczeniu Ernest wyciągnął do mnie rękę. Chwycił mocno moją dłoń i wyszedł ze mną z łazienki tak, jakby mnie z niej eskortował. W moim brzuchu nadal fruwało stado motyli, odbijając się od ścian i chcąc wydostać się na zewnątrz, by zalać radością świat. Zdumiewało mnie, jak działała na mnie jego czułość. Jak bardzo mnie uszczęśliwiała.

– Nic nie rozumiem. – Nachyliłam się bliżej niego i dotknęłam drugą dłonią naszych splecionych palców. – Mówiłeś, że…

– Słyszałem go, jak szedł korytarzem – wyjaśnił, a uśmiech od razu zniknął mi z twarzy. Ernest pocałował mnie tylko po to, by ten gliniarz po wejściu do toalety nie widział nas umawiających się na zeznawanie. – Pamiętaj zawsze, że ja jestem żołnierzem. Widzę i słyszę więcej niż ty.

To tyle? Czyli to nic nie znaczyło, a ja znów dałam się ponieść emocjom. Pozwoliłam sobie uwierzyć w jego uczucia do mnie, że w tej stresującej chwili potrzebował mojej bliskości i kontaktu ze mną. Zatkało mnie. Cieszyłam się, że szedł pierwszy i nie widział zawodu, jaki wymalował się na mojej twarzy. Jak idiotka pozwoliłam mu się całować, podczas gdy on użył mnie jako rekwizytu do odegrania scenki przed policjantem. Przecież nie mógł powiedzieć, że poszedł ustalać ze mną wersję wydarzeń. Całując mnie, pokazał coś zupełnie innego. Nikt nie będzie kwestionował tego, co robiliśmy w łazience, bo policjant sam widział, jak Ernesta język nurkował w moich ustach.

Wyciągnęłam swoją dłoń z uścisku Ernesta. Obejrzał się, żeby sprawdzić, co się stało. Nachyliłam się do niego, zbliżyłam usta do jego ucha i szepnęłam:

– To był ostatni raz, jak mnie pocałowałeś, przy kolejnym dostaniesz w twarz, rozumiesz? Nie będziesz się mną bawił.

– Gaja – Ernest mrugał zaskoczony moimi słowami – to nie tak…

Wyminęłam go i wyszłam zza zakrętu. Mama uniosła wzrok dosłownie na chwilę. Usiadłam obok, a ona wróciła do telefonu.

– Co czytasz? – zapytałam, desperacko potrzebując powodu, by zająć swoje myśli czymś innym. Inaczej bym się rozkleiła.

– Książkę – rzuciła.

Zajrzałam jej przez ramię. Mamy nigdy nie interesowała literatura. Wolała robić weki, sadzić kwiatki i sprzątać, zamiast poświęcić choćby pięć minut z całego dnia na czytanie. Teraz, na komendzie, późnym wieczorem, czekając na rozmowę z policją, zachciało jej się książki. Pewnie wiedziała, że niezbyt szybko nas stąd wypuszczą albo… wręcz przeciwnie, to też była gra. W skuteczny sposób pokazywała, jak jej to nie rusza, jak potrafi oddać się lekturze po tym, jak została zgarnięta z domu radiowozem i przywieziona na komendę w sprawie morderstwa. Taki stoicki spokój mógł wykazywać tylko ktoś niewinny, ktoś, kto miał czyste sumienie. Pewnie niesłusznie ją podejrzewałam, ale działania ludzi w moim otoczeniu potwierdzały, jak mylnie ich oceniam, jak potrafią mnie zaskoczyć, bo nie umiem przewidzieć ani domyślić się ich intencji. Potrząsnęłam głową zła na siebie i na Ernesta za to, że przez niego zaczęłam podejrzewać nawet własną matkę. Ta kobieta, owszem, pozostawała bierna w kwestii przemocy w domu, ale od zawsze była ofiarą. Nigdy nikomu nie zrobiłaby krzywdy. Co więcej, ryzykowała tak dużo, by pomóc Brunowi, gdy był głodny czy nie miał gdzie się podziać. Nadstawiała wręcz karku, wiedząc, jak ojciec go nie lubi. Nieraz dostała za niego, a mimo to nigdy mu nie odmówiła, bo jej serce i potrzeba poświęcenia się były silniejsze niż strach.

Gdy Ernest wrócił, poprosił ojca, żeby się przesunął, i zajął miejsce obok mnie.

– Słuchaj – szepnął, ale ja nie miałam zamiaru go słuchać, więc postanowiłam jak najszybciej uciąć jego wytłumaczenia.

– Daj mi spokój, okej? – powiedziałam na tyle głośno, by słyszeli to nasi rodzice. – Mam dość całej rodziny Sianeckich, bo ciągle przez was wpadamy w kłopoty. Gdyby nie wy, nasze życie byłoby spokojne. Dlaczego zawsze musicie nas wciągać w bagno?

Chciałam jeszcze dodać, że chronimy ich dupy, ale ugryzłam się w język. Mama za to szturchnęła mnie, co mogłam odczytać dwojako: jako upomnienie, żeby tak nie mówić do Ernesta, lub jako reprymendę za podnoszenie głosu na komendzie. Wydawało mi się jednak, że chodziło jej o to pierwsze, bo przypominałam sobie czasy, gdy Sianeccy nieraz wyciągali do nas rękę. Gdyby nie oni, ten długi miesiąc, który mama spędziła w szpitalu, byłby dla mnie potwornym doświadczeniem. Oni, obcy, pomagali mi w tajemnicy przed ojcem. Gdy wspomniałam te dni, zrobiło mi się głupio, że tak naskoczyłam na Ernesta. Dla przyjaciela, nawet jeśli jest on prostakiem, trzeba stanąć na głowie i pomóc. Obiecywałam sobie jednak, że to będzie ostatni raz, gdy robię coś dla nich. Od tej pory nie będę się interesowała żadnym z nich. Nie spojrzę w okno Bruna naprzeciwko i będę ich obu omijać z daleka. Skoro wszystko zaczęło się ode mnie, to i na mnie się skończy. Gdybym kiedyś nie przyprowadzała Bruna do domu, mój tato nie wpadałby w furię, nie byłoby w domu problemów, a życie stałoby się łatwiejsze. Tato miał rację, że przekleństwo ich domu rozsiewa się i zagości też u nas. Potem jakimś dziwnym zbiegiem okoliczności nasze rodziny się wymieszały i nie było już wyraźnej granicy. Miałam wrażenie, że jedyny front, jaki istniał, był skierowany przeciwko tacie, bo wszystko działo się wbrew jemu i w tajemnicy przed nim.

– Gaja… – Jego głos stał się delikatniejszy.

Usiadłam z drugiej strony mojej mamy. Chciałabym mieć teraz coś pod ręką, co zajęłoby mnie skutecznie, nawet książkę czy telefon, ale zabrali nas tak niespodziewanie, że pozostało mi jedynie gapienie się na ściany. Żadna z tego rozrywka, ale odmawiałam spojrzenia w kierunku Ernesta. On jednak nie chciał dać za wygraną, bo się wychylił. Na szczęście nie zdążył nic powiedzieć, ponieważ jakiś policjant, idący do tej pory korytarzem, stanął naprzeciwko drzwi, za którymi zniknął tata, i zamiast wejść do środka, patrzył na każdego z nas po kolei. Najdłużej zatrzymał wzrok na mnie, co sprawiło, że poczułam się winna, choć niczego nie zrobiłam. Potem wszedł do środka. Nie minęło kilka minut, gdy ponownie wyszedł.

– Zapraszam. – Skinął, patrząc na mamę.

– Ja? – upewniła się, że to faktycznie ona będzie teraz przesłuchiwana.

– Nie, wy obie – wyjaśnił.

Mama dotknęła dłonią mojego ramienia, więc posłusznie wstałam.

Weszłyśmy do pokoju. Tato siedział zwrócony do nas plecami. Przy tym niewielkim stole, lekko z boku, tkwił jeden policjant. Ten, który nas poprosił, przyciągnął nam spod ściany krzesła, które postawił obok taty, a sam zajął miejsce obok swojego kolegi.

– Siadajcie – polecił, co niezwłocznie uczyniłyśmy. Tym razem mama spoczęła pośrodku.

Mina taty niczego nie zdradzała. Zerknął na mamę, a potem, typowo dla siebie, sięgnął po jej dłoń. Trzymali się za ręce tak, jakby mieli po piętnaście lat i nie potrafili wytrzymać choćby chwili bez kontaktu.

– Panie Zbyszku – zabrał głos policjant, otwierając jednocześnie teczkę – poprosiłem rodzinę, tak, jak pan sobie życzył, zatem teraz ja czekam na wyjaśnienia.

– My z żoną nic nie wiemy o tym morderstwie. Owszem, odwiozłem do domu Henia, bo był już bardzo pijany. Leżał na kanapie radiowozu nieprzytomny, co może potwierdzić mój znajomy, którego dane już pan zdobył. W domu się ocknął, poprosił o wódkę, a że był dość zdecydowany, żeby znów wsiadać za kółko, obiecałem, że mu pomożemy. Żona pojechała do sklepu i przywiozła, co chciał. Jak tam byłem, nic nie zdradzało, żeby miał jakieś złe zamiary. Daję słowo. Żalił się i płakał, że ma złe życie, że jest pijakiem, ale to każdy alkoholik tak gada po wódce. Nikogo by to nie zdziwiło ani nie zaalarmowało. Skąd ja miałem wiedzieć, że on się targnie na własne życie?

– Jak się tam pani znalazła? – zwrócił się do mamy.

– Złapałam gumę, zadzwoniłam po męża. Zanim on przyjechał, zatrzymał się Henio. Chciał mi pomóc, ale był tak pijany, że nie dał rady. Szarpał się z głupim lewarkiem. Nawet się przy tym przewrócił. Musiałam mu pomóc się podnieść, bo słaniał się na nogach.

– Przyjechałem, bo żona sama nie zmieniłaby opony – dodał tata, uzupełniając braki w wersji mamy. – Zadzwoniła po mnie, zanim się Henio zgłosił na ochotnika. Widząc go w takim stanie, nie mogliśmy pozwolić, by jechał dalej.

– Ja wsiadłam do samochodu męża, bo mój miał kapcia, i tak odwieźliśmy go na dwa auta.

Policjant w skupieniu słuchał ich zeznań, przerzucając wzrokiem między nimi, jakby kibicował zawodnikom ping-ponga i śledził ruch piłeczki. Zadał w sumie tylko jedno pytanie, a oni tak wyczerpująco, a zarazem dobrowolnie, na nie odpowiedzieli.

– A strzykawka i igły? – zapytał od razu policjant.

Zerknęłam na tatę. Nie sądziłam, że on naprawdę był ostatnim, który widział Henia żywego. Do tej pory sądziłam, że całe to przesłuchanie ma dotyczyć Sianeckich, no ewentualnie mnie i mojej wizyty na komendzie. Myliłam się. Przysłuchiwałam się temu uważnie świadoma, że spora część ostatnich minut życia Henia, przed domniemanym morderstwem, wydarzyła się po mojej wizycie. Co więcej, policjantów moje spotkanie z nim w ogóle nie interesowało.

– Poprosił, to mu żona kupiła – wyjaśnił tata. – Skąd miałem wiedzieć, co z nimi zrobi?

– Czyli poprosił o wódkę i strzykawki?

– Tak.

– Nie pytał pan po co, tak?

– Nie, nie pytałem.

– A gdzie go pan znalazł?

– Już mówiłem kilka razy – zirytował się tato. – Henio zatrzymał się, żeby pomóc żonie z kapciem, ale nie był w stanie.

– Był pijany, tak?

– Ledwo pion trzymał, więc ja za niego dokończyłem robotę, a potem zawiozłem go do domu.

Zmarszczyłam brwi, zupełnie nie rozumiejąc, co mój tata robił w ciągu dnia poza biurem. Jakim cudem odwoził Henia do domu? A ubezpieczalnia? Przecież oni zwykle mieli takie surowe podejście do wychodzenia przed czasem. Każdy zasuwał tam od świtu do zmierzchu. Dlaczego nie zadzwonili po pomoc drogową albo nawet po Ernesta, który miał auto z wypożyczalni? Przecież nie odmówiłby mamie pomocy z gumą. Nie mieściło mi się w głowie, że tata rzucił wszystko i ruszył mamie na pomoc z tak błahego powodu. Jakby w coś uderzyła, jakby doznała jakiegoś urazu, to tak, ale z powodu kapcia?

– Nie mógł utrzymać pionu i się zataczał? – powtórzył za tatą policjant.

– Tak, dlatego mu pomogłem.

– Ale był w stanie wbić sobie maleńką igłę w cienką żyłę – stwierdził policjant, patrząc tacie prosto w oczy. Nie dał mu jednak czasu na odpowiedź, bo zwrócił się do mnie: – Co Henio mówił na komendzie?

Poczułam ciepło wypełniające moje ciało. A jednak! Przypomniał sobie o mnie. Nie miałam nawet czasu zastanowić się nad tym, jak policjant podsumował zeznanie taty, pozostawiając jedną kwestię zawieszoną w powietrzu. Wpatrywał się teraz we mnie, oczekując reakcji. Zastanawiałam się, czy Henio mógł nagrywać rozmowy, które prowadził w swoim gabinecie. Być może wiedzieli doskonale o naszej rozmowie, a teraz sprawdzali naszą prawdomówność. Z drugiej strony, gdyby mieli nagrania, toby nie pytali, prawda?

– Przeprosił mnie – wypaliłam zdecydowanie mimo narastającego stresu, dokładnie tak, jak sobie obiecywałam, że to zrobię.

– Przeprosił? – Głupi uśmieszek na ustach policjanta sugerował, że mi nie uwierzył. – Za co?

– Za to, że przymykał oczy na taty agresję i bicie, za to, że mnie zawiódł, kiedy się poskarżyłam, i za to, że kiedy zostałam zmuszona, by go przeprosić za kłamanie, choć ja wtedy powiedziałam tylko prawdę, przyjął przeprosiny, zamiast sprzeciwić się i postawić się przemocy psychicznej, jaką stosował mój własny ojciec. Miał dowody na przemoc taty, moja mama wylądowała w szpitalu, był ze mną w domu noc wcześniej i wszystko widział na własne oczy, a mimo to był zbyt pijany, żeby wybrać inaczej. Odesłał nas, mówiąc, żebyśmy nie zawracali mu głowy, a przez jego obojętność nasz domowy horror trwał tak długo.

W pokoju zapanowała cisza. Nikt nie spodziewał się takiej odpowiedzi. Tylko na policjancie nie zrobiła ona wrażenia. Nie szukałam wzroku mamy ani tym bardziej spojrzenia taty. Wiedziałam, co bym w nich ujrzała. Zawód. Tyle lat zamiatali pod dywan swoje problemy, a ja jednym ruchem wyciągnęłam je na wierzch. Nie widziałam jednak sensu, by kłamać. Sprawa robiła się coraz bardziej zagmatwana.

– Z zeznań dyżurującego wynika, że wasza rozmowa zakończyła się dość szybko, a komendant od razu wyszedł. – Policjant nawet nie odniósł się do mojego wywodu. Jak jego kolega po fachu wcześniej, udał, że wcale tego nie słyszał, i skupił się na swoim celu. – Czy był wtedy pijany?

– Nie wiem – skłamałam, żeby nie podważać wersji taty. – Skąd mam to wiedzieć?

– Zataczał się? Bełkotał, nie mógł utrzymać pionu? – użył zwrotu, którym przed chwilą posłużył się tato.

Przyglądałam się uważnie policjantowi i przetwarzałam to, co usłyszałam wcześniej od taty. Henio nie był pijany, nie zataczał się. Jeśli spotkał mamę po drodze zaraz po tym, jak się z nami rozstał, jego stan nie mógł budzić żadnych zastrzeżeń. Z drugiej strony może wypił, jadąc? Tylko czy można się tak szybko upić? Nie miałam pojęcia, ale wiedziałam dobrze, że to, co tata próbował forsować, miało niewiele wspólnego z prawdą. Z jakiegoś powodu wciskał policjantowi kit. Albo chciał pogrążyć Henia doszczętnie jako pijaka, albo też próbował od czegoś uciec. Tylko od czego?

– Zataczał się? – powtórzył policjant.

– Chyba nie – powiedziałam cicho. – Ale nie przyglądałam mu się. Wyszliśmy, jak on siedział, a potem widziałam go tylko przez chwilę, kiedy wsiadł do samochodu.

– A śmierdziało od niego wódką?

– Po co pan o to pyta? – interweniował tato. – Przecież mówię panu, że był w cztery dupy pijany. Żona też widziała. Ma pan potwierdzenie od dwóch świadków. Nawet trzech, bo mój znajomy też go widział.

Mama skinęła głową na potwierdzenie. Siedziała sztywno, ale nie puszczała dłoni taty.

– Panie Zbyszku – zwrócił się policjant do taty – proszę nie przerywać, kiedy zadaję pytanie. Tak się akurat składa, że ten trzeci świadek, który notabene jest jedyną osobą spoza waszej rodziny, Henia nawet nie widział. Nic. Nawet czubka jego głowy. Gaja? – wywołał mnie do odpowiedzi, przechodząc z zawrotną prędkością z ostrej kontry wystosowanej pod adresem ojca do mnie.

– Nie umiem powiedzieć. – Pokręciłam głową. – Siedziałam po drugiej stronie biurka. Nie zwracałam na to uwagi.

– To tylko dziecko – dopowiedział tata, choć po raz kolejny nikt go nie pytał o zdanie. – Dzieciaki mają to do siebie, że nie oceniają dorosłych.

– Dziwne – skomentował mundurowy, notując sobie coś na kartce.

– A mnie to nie dziwi – kontynuował tata. – Za to dziwi mnie, że maglujecie nas, zamiast szukać winnego.

– Czyli jednak uważa pan, że jest winny, tylko nie w tym pokoju?

– Pan to zasugerował. Nie ja. Dla mnie ta sprawa wygląda na samobójstwo.

Policjant wykrzywił usta w podkowę i zaczął kiwać głową potwierdzająco, co wyglądało tak, jakby się z tatą zgadzał. Cały czas bazgrolił coś na kartce. Gdy skończył, podniósł wzrok na tatę, a potem przeniósł go na mamę. Przyglądał się każdemu z nich przez chwilę, a potem odchrząknął, szykując się do zabrania głosu.

– Jesteście ostatnimi, którzy widzieli go żywego, bo ten pana znajomy to Henia nie widział. Tylko pana w radiowozie. Za kierownicą. Jeśli nie znajdzie się świadek, mam wszelkie podstawy, żeby was dwoje zatrzymać i oskarżyć o morderstwo.

Nabrałam powietrza w usta. To niemożliwe, żeby moi rodzice mogli się dopuścić czegoś takiego. Ten policjant się mylił i szukał łatwego rozwiązania. Tak jak kiedyś Henio. Widać w tym fachu liczyło się załatwianie spraw na odczep się, bo nasz nieżyjący już komendant osiągnął w tym mistrzostwo. Teraz ten tutaj, nowo przyjezdny gliniarz, też chciał w ciągu jednego dnia wskazać palcem winnego, by wrócić do domu wieczorem w przekonaniu, że genialnie rozwiązał sprawę.

– Tak się kończy pomaganie komuś – podsumował tata. – Gdybym wiedział, tobym go zostawił, żeby wjechał w kogoś i narobił wam kłopotów. Tyle lat żeście pijaka trzymali na stołku, a teraz dobrych obywateli oskarżacie o to, że w końcu gość pękł i odebrał sobie życie. Nawet po śmierci go wybielacie i tuszujecie jego błędy.

– Jaki samobójca sprząta po sobie tak, żeby nie zostawić śladu? – zapytał retorycznie, bo nie zaczekał na odpowiedź taty, tylko dorzucił kolejne pytanie. – Gdzie są te strzykawki?

– Mnie pan pyta? – Tato uderzył dłonią w udo. – Skąd ja mam wiedzieć?

– A pani? – wywołał mamę do odpowiedzi.

– Ja byłam u niego w domu tylko przez chwilę, przywieźliśmy mu alkohol.

– Zamiast przeszukać jego dom od deski do deski, to nas męczycie. Winnego szukacie, a tak naprawdę wy jesteście winni. – Pokazał na nich palcem. – Tyle lat przymykaliście oko na jego pijaństwo.

– Panie Zbyszku, niech pan nie odbiega od tematu – strofował go beznamiętnie policjant. – Popijanie komendanta ma się nijak do tego, że ktoś mu świadomie odebrał życie.

– Niech pan zapyta, jak mu posterunkowy wódkę radiowozem woził – rzucił poirytowany tata. – Nieraz wychodził z monopolowego z butelką owiniętą w papier. Ba, kilka dni temu pił podczas służby. Zaparkował na ulicy i ludzie myśleli, że drogi pilnuje. To nawet zostało nagrane.

Policjant zanotował sobie coś, ale z jego wyrazu twarzy trudno było coś wywnioskować. Ani nie zdradził, że tacie wierzył, ani że nie wierzył. Po prostu obserwował nas uważnie.

– Jakie miał pan z nim stosunki? – kontynuował. – Często u was bywał, prawda?

– Ostatni raz rozmawiałem z nim wieki temu – przyznał już opanowany tata. – Owszem, kiedyś w moim domu nie działo się zbyt dobrze, ale nikomu nie stała się krzywda, a ja przeszedłem terapię, bo kocham swoją rodzinę nad życie.

– Miał pan wyrok i odsiadkę – podpowiedział mu policjant, a ja na nowo nabrałam powietrza w usta.

Czułam się tak, jakby ta rozmowa nie toczyła się naprawdę, tylko była snem – i to takim, w którym przeskakuje się z tematu na temat, urywając poprzedni bez dokończenia. Emocje nadal mnie trzymały, a policjant zdawał się zauważyć moją żywiołową reakcję, ponieważ od razu zwrócił się do mnie.

– Nie wiedziałaś? – zapytał, a ja pokręciłam przecząco głową.

– Nie mówiliśmy córce – zareagował od razu tato. – Przecież nie ma powodu, żeby mówić dzieciom o wszystkim. Zresztą ile ona wtedy miała, osiem, może dziewięć lat? – Skierował wzrok na mamę, a ona znów jak kukła poruszyła głową, potwierdzając zgadywanie taty. – Takim małym dzieciom nie mówi się o więzieniu. Takie małe dzieci trzyma się z dala od problemów.

– No ale bicie widziała, skoro poskarżyła się Heniowi – zauważył policjant. – Siedział pan za przemoc?

– Tak, ale jaki to ma związek ze sprawą?

– Agresja, przemoc…

– Nie, to przeszłość – warknął tata. – Od wielu lat stanowimy normalną rodzinę. Od tamtej pory nie uderzyłem żony ani razu.

– A córkę pan uderzył?

– Też nie – rzucił szybko tato. – Córki nigdy nie dotknąłem i ma pan to w aktach.

Westchnęłam. Jeszcze nie tak dawno temu, gdyby nie Bruno, dostałabym mocniej. Teraz wypierał się tego w żywe oczy. Nawet powieka mu nie drgnęła, gdy wypowiadał te słowa. Z łatwością przedstawiał policjantowi taką wersję wydarzeń, w jaką sam chciał wierzyć.

– No a widzi pan – policjant wyciągnął z teczki kartkę – a ja tu mam zgłoszenie.

Podał tacie dokument. Raport, który mama wypełniła, a o którym on musiał zapomnieć, mimo że spędził noc na dołku. Chyba się zapędził.

– To, proszę pana, było w celach wychowawczych. Miało się nijak do mnie tracącego nad sobą kontrolę. Córka się po prostu przestraszyła. Dużą rolę odegrały tu wspomnienia albo zwyczajnie chciała odciągnąć od siebie uwagę, bo nabroiła.

– A co takiego zrobiła? – zainteresował się policjant.

– Jak to co? – uśmiechnął się tata. – Chłopak. Co innego? Nie zna pan młodzieży?

– Ten chłopak z domu obok? – dociekał.

– Tak, ale nie będziemy teraz omawiać problemów wychowawczych i marnować pana czasu na dochodzenie – rzekł uprzejmie tato, a potem posłał mu uśmiech. – Moja rodzina z chęcią państwu pomoże w takim zakresie, w jakim nam się uda, ale nie może pan oczekiwać, że rozwiążemy za pana śledztwo.

– Ja tego nie oczekuję. – Policjant pokręcił głową. – Jedyne, czego od pana potrzebuję, to prawdy. Wystarczy, że wyzna mi pan teraz, co się wydarzyło, jak spotkaliście się z Heniem, a sprawa się zakończy. Daję panu moje słowo – nachylił się bliżej nas – że po tym, jak wyzna pan prawdę, zadbam o łagodny wyrok. Miał pan przecież problem w przeszłości, sędzia będzie wiedział, że takim jak pan łatwiej stracić nad sobą kontrolę.

Zapadła cisza. Zastanawiałam się, co się teraz działo w głowie taty. Czy wahał się, co powiedzieć, czy też wiedział, w jaki sposób odpowie na ten poruszający wywód. Najbardziej jednak zastanawiało mnie, czy on się w ogóle bał. Jeszcze chwilę temu usłyszał, że może zostać oskarżony o morderstwo, a nic w jego zachowaniu nie zdradzało, by zrobiło to na nim jakiekolwiek wrażenie. Mama siedziała ze spuszczonym wzrokiem, tak, jakby miała dodatkowe oko na czubku głowy, którym lustrowała pokój i twarze ludzi dookoła. Od czasu do czasu podnosiła wzrok, ale szybko wracała do wpatrywania się w ich splecione dłonie. Pocierała swoimi palcami palce taty. Wszystko w jej nerwowym postępowaniu krzyczało, że miała coś na sumieniu. Coś kryła. Albo kogoś.

– Nie wiem, ile razy mam to powtarzać, zanim do pana dotrze – zaczął spokojnie tato. – My chcieliśmy tylko pomóc. W policji, jak widać, macie zerową skuteczność, bo tak samo było z Brunem. Zniknął, a Henio motał się, przesłuchując mieszkańców. Zamiast iść na miasto, szukać tropu gdzieś indziej, utknął w martwym punkcie. Dało mu to coś? – Spojrzał na niego tym razem surowo. – Nic. Zamiast uczyć się na jego doświadczeniach, powielacie błędy.

– A co, jeśli te sprawy są powiązane? – spytał wprost policjant. – Co, jeśli pojawienie się tego chłopaka było jedynie katalizatorem do działania kogoś, komu prawda o jego zniknięciu przeszkadzała?

– Pan mnie o to pyta czy snuje scenariusze? Bo już sam nie wiem, jaką mam teraz pełnić rolę? Doradcy? – syknął z wyższością tato, wyśmiewając policjanta. – To właśnie jest to zakichane państwo polskie, że porządnego obywatela traktuje się gorzej niż psa, podczas gdy zbrodniarze chodzą po świecie bezkarnie. – Przy tych słowach zauważyłam, jak bardzo się zdenerwował. Znów jego głos zmienił się na ten warczący, taki, który stanowił swego rodzaju preludium do wybuchu agresji. Jeśli straciłby panowanie na oczach policjantów, mogłoby się to źle skończyć. – Jak chłopak zniknął, to moja córka miała go szukać, jak się pojawił, ona go miała leczyć, a wie pan, czym zajęli się mundurowi? Non stop wzywali nas na policję i w kółko zadawali te same pytania! Tak jak teraz! Czy kiedyś się to skończy?! – podniósł głos. – Czy wy wreszcie dacie nam spokój?

– Nie może pan zrozumieć tego, że będąc w sercu sprawy, jest pan w nią zamieszany?

– To ja się wyprowadzę! – rzucił ostro. – Mam dość tego ciągłego bycia specem od katastrof w okolicy.

– A może to pan jest ich przyczyną? – wypalił glina z satysfakcją w głosie.

Tym razem tato nie odpowiedział. Zacisnął usta, walcząc sam ze sobą. Dużo go kosztowało, by nie zareagować na te, tak trafne, zaczepki policjanta. Podziwiałam funkcjonariusza za sposób prowadzenia rozmowy. Zdawał się dawkować tacie stres, żeby go powoli, ale skutecznie wytrącać z równowagi. Jakby tylko czekał, aż tato pęknie i powie coś, co go pogrąży. Chciałam wierzyć, że nie było czegoś takiego, że miał czyste sumienie, gdyby jednak ktoś zapytał mnie o szczerość taty, zamilkłabym wymownie. Nawet mnie nie przekonywał, a co dopiero specjalistów.

– Tak mnie zastanawia – policjant przechylił głowę na bok, jakby faktycznie miał z czymś problem i potrzebował pomocy w jego rozwiązaniu – czy pan by ją ukarał za każdego chłopaka, czy tylko za tego z domu obok? Bo widzi pan, wysuwa mi się na pierwszy plan taki wniosek i nie mogę tutaj znaleźć odpowiedzi, liczę, że pan mi pomoże… – Poprawił się na krześle, a potem dokończył: – Skoro ten chłopak tak pana drażni, że teraz ukarał pan córkę za to, że się z nim zadaje, to może kiedyś nie chciał pan, żeby do was przychodził, i… zrobił pan z nim porządek?

Zerknęłam na tatę. Przyglądałam mu się, nie mogąc uwierzyć, w jakim kierunku powędrowała ta rozmowa. Kiedyś tata tak nienawidził Bruna, traktował go tak podle i faktycznie złościło go do granic wytrzymałości, gdy do nas przychodził, więc być może… być może… jednego dnia stracił nad sobą panowanie i usunął go z naszego życia. Może go gdzieś wywiózł i porzucił – jak niektórzy podli właściciele robią z niechcianymi psami. Liczył na to, że Bruno nigdy nie wróci, co w zasadzie działało przez tyle lat. Zaraz! Nie mogłam myśleć w ten sposób. Nie mogłam pozwolić, by policjant zasiewał w mojej głowie wątpliwości. Przecież właśnie na tym mu zależało.

– Tylko ktoś, kto nie ma dzieci, może powiedzieć coś takiego – wycedził przez zęby tato.

– Czyli wcale panu nie przeszkadzało to, że kiedyś do was przychodził?

Wyraz twarzy policjanta niczego nie zdradzał. On zadawał pytania, a gdy sięgał po takie, które na tacie robiły ogromne wrażenie, notował sobie coś na boku w notesie i drążył nadal temat. Już nie wiedziałam, czy to przesłuchanie dotyczyło Henia, Sianeckich, przemocy stosowanej przez tatę, czy Bruna.

– Denerwowało mnie – przyznał zgodnie z prawdą tato. – Był to brudny i niekulturalny dzieciak. Taki, który ściąga kłopoty na dobrze wychowaną dziewczynkę. To się jednak ma nijak do tego, co mu się przytrafiło. Jak każdy rodzic chcę dla swojego dziecka wszystkiego, co najlepsze, ale nigdy nie skrzywdziłbym muchy.

– Muchy nie, ale żonę pan bił i dostał pan za to wyrok – przypomniał mu funkcjonariusz z satysfakcją.

– Leczyłem się na to i się wyleczyłem.

– Tylko że te dwa wydarzenia się ze sobą pokrywają. Pana odsiadka i zniknięcie Bruna. Może doszło w domu do czegoś, co wywołało taki atak agresji, że żona nie wytrzymała i w końcu podjęła…

– Idziemy stąd! – wszedł mu w słowo tato, wstając z miejsca.

Mama i ja pozostałyśmy jednak nieruchomo, ponieważ wyraz twarzy policjanta jasno mówił, że nie pozwoli nam odejść. Trzymał nas w miejscu wzrokiem jak psa na krótkiej smyczy.

– Jest mi bardzo przykro, ale nigdzie się pan nie ruszy – zawyrokował policjant. – Jest pan zatrzymany.

– Na jakiej podstawie?! – ryknął tata, a ja zachłysnęłam się powietrzem.

W tym momencie obie z mamą zerwałyśmy się z miejsc. Chciałyśmy go bronić, ale nie wiedziałyśmy jak. Gdzieś tam przyszło mi do głowy, by wykrzyczeć policjantowi o panu Sianeckim, o tym, że był pedofilem, o tym, że też miał wyrok, choć niezasądzony przez sędziego, a przez ludzi, o tym, że mógł zrobić krzywdę własnemu dziecku, skoro robił to innym. Nie mogłam jednak wydobyć z siebie głosu. Patrzyłam oniemiała, jak drugi funkcjonariusz podszedł do taty i założył mu kajdanki. Wszystko działo się tak szybko, a jednocześnie jakby w zwolnionym tempie.

Mamie też nie starczyło odwagi, by zaprotestować. W pewnej chwili zaczęła bezgłośnie płakać. Łzy ciekły jej ciurkiem po policzkach, a ona ich nawet nie ocierała. Stałyśmy obok taty, nie wiedząc, co zrobić i jak się zachować. Ogarnęła nas niemoc.

– Nie płacz, kochanie – zwrócił się do mamy tato – dzisiaj mnie wypuszczą, najpóźniej jutro. To tylko nieporozumienie.

Mama jednak milczała. Odprowadziłyśmy wzrokiem dwóch funkcjonariuszy, którzy trzymali tatę za łokcie i wyprowadzali go jak skazańca. Odwrócił się, zanim wyszedł, i posłał mamie uśmiech. W jakiś pokrętny sposób uspokajało mnie jego opanowanie, bo skoro on nie tracił fasonu, oznaczać mogło to tylko jedno – był niewinny. Zapewne na mamę również tak to wpływało.

Gdy zostałyśmy same z przesłuchującym nas funkcjonariuszem, mama – jako ta odpowiedzialna i dorosła – zapytała, czy możemy już iść.

– Jeszcze jedno pytanie – zwrócił się do niej glina, wskazując ponownie krzesła, byśmy usiadły obok niego.

Pozostawione bez wyboru zajęłyśmy na nowo miejsca, ale żadna z nas już nie chciała rozmawiać. Chyba naturalne było, że bałyśmy się zarówno o tatę, jak i o siebie. Przebieg tej rozmowy udowodnił nam, jak niewiele trzeba, żeby policja dostrzegła w kimś winnego.

– W jaki sposób złapała pani gumę?

– Nie wiem. – Mama pokręciła głową, ale widząc skupienie na twarzy policjanta, kontynuowała: – To stary samochód, stare opony. Musiałam na coś wjechać i nie zauważyłam.

– I zadzwoniła pani do męża po pomoc, tak?

– Tak.

– Dlaczego?

– Jak to dlaczego? – Zdziwienie w jej głosie sprawiło, że nie odrywałam od niej wzroku. – A do kogo miałam dzwonić?

– Po assistance? – podpowiedział jej. – Do wulkanizatora? To małe miasto, w którym każdy każdego zna, więc ściąganie męża z pracy – i to tak oddalonej…

– Myślę, że każda kobieta postąpiłaby tak samo – upierała się przy swoim mama. – Zawsze pytam męża o zdanie. To naturalne. Żadnej decyzji nie podejmę bez konsultacji z nim. Ufam mu i polegam na nim.

– Nawet jeśli chodzi o wymianę opon?

– To on zajmuje się samochodami. Nie ja. Nie znam się na tym.

– A gdyby męża nie było w mieście, powiedzmy, wyjechałby w delegację, to do kogo by pani zadzwoniła?

– Nie wiem – powtórzyła mama.

– Ale proszę pomyśleć – zachęcał ją mundurowy, posyłając jej jednocześnie uśmiech.

– Gdybym znalazła się w takiej sytuacji, tobym coś wymyśliła. Na pewno. Trudno mi teraz powiedzieć, jak bym się zachowała, gdyby przytrafiło mi się coś takiego. Zawsze mogę liczyć na męża, a on nie jeździ w delegacje.

– A gdyby nie mogła pani na niego liczyć?

– Wtedy musiałabym kombinować na miejscu.

– Rozumiem. Czyli nikt pani nie przychodzi do głowy, tylko musiałaby pani kombinować?

Mama zamilkła. Sięgnęła po moją dłoń. Splotła nasze palce tak, jak zrobiła to wcześniej z tatą. Zastanawiało mnie, po co sięgnęła teraz do mnie. Może w jakiś dziwny sposób dodawało jej to otuchy? Może potrzebowała kogoś obok, czuć obecność bliskiej osoby, żeby dało jej to siłę do przetrwania ognia pytań?

– Jakkolwiek to nie wygląda, chcę tylko panu oznajmić, że ja przeszłam w domu piekło i naprawdę jestem daleka od jakiejkolwiek przemocy – wyjaśniła sama z siebie, nie mogąc poradzić sobie z przeciągającą się ciszą.

– Nie wątpię – przyznał policjant. – I być może pani nikogo nie skrzywdziła, a pani rola ograniczyła się tylko do jednego: upozorowała pani kapcia, co stało się elementem zasadzki na komendanta.

Przeniosłam wzrok na policjanta. Miałam wrażenie, że zaraz zacznie się śmiać. Czekałam na coś, na potwierdzenie, że żartował. A jeśli nie żartował, mogło to oznaczać jedno: zwariował. Jakim cudem moi rodzice mieliby czyhać na Henia i udawać awarię na środku ulicy w biały dzień? Przecież to nie czasy dyliżansów, na które napadano w lesie. Ulica to miejsce publiczne, wszystko dzieje się na oczach ludzi, a jakakolwiek czynność, nawet w pełni legalna, nie przechodzi niezauważona. A przecież Henio jeździł radiowozem, na widok którego każdy się oglądał. Nawet jeśli ktoś nie miał nic na sumieniu, to kierowała nim ciekawość. Tak działała ludzka natura, która wręcz nakazywała człowiekowi sprawdzać, dlaczego policjant się zatrzymał, z kim rozmawia, komu udziela pouczenia.

– To niedorzeczne, co pan mówi. – Cichy głos mamy nie brzmiał pewnie, więc tym razem ja się odezwałam:

– Czy my jesteśmy o coś oskarżone?

– Nie, nie jesteście – wyjaśnił. – Chcę tylko wiedzieć, jaki miałyście udział w sprawie.

– Nie miałyśmy żadnego. – Tym razem mama odnalazła w sobie siłę i pewność, bo jej ton przybrał na sile.

– W radiowozie – kontynuował spokojnie policjant – jest na wyposażeniu lewarek. Wszystko wskazuje na to, że Henio był na tyle trzeźwy, by zatrzymać auto za panią i wyjąć lewarek z samochodu.

Zupełnie nie rozumiałam, w jakim celu to powiedział. Spojrzałam więc na mamę, której kolor skóry zmienił się w szary. Tak bladej jeszcze nigdy jej nie widziałam.

– Ja nawet nie wiem, jak się nazywają części samochodu – zaczęła zakłopotana mama – a pan mnie pyta o jakieś lewarki. Skąd ja mam wiedzieć?

– To kto zmienił koło?

– Mój mąż.

– A potem odwiózł Henia, tak?

– Tak.

– A pani pojechała do monopolowego, tak?

– Tak.

– Czyim autem?

– Męża – wypaliła szybko mama.

– A czemu nie swoim?

– Bo… – zacięła się i zmilkła na dobre mama.

– Bo miało kapcia i nie byłaby pani w stanie nim jechać, tak?

– Bo mąż mi kazał – wybrnęła, a ja odetchnęłam.

Nie wiem nawet, dlaczego wstrzymałam powietrze. Prawdopodobnie sposób, w jaki policjant z nami rozmawiał, sprawiał, że nawet ja czułam się jak winna, mimo że nie zrobiłam niczego złego. Miałam wrażenie, że w tym ogniu pytań odpowiedzi nie miały większego znaczenia. On próbował wymusić na mamie, by przyznała się do czegoś, czego nie zrobiła.

– A gdyby mąż kazał pani wskoczyć w ogień, to też by pani wskoczyła?

– Chce mnie pan obrazić?

– Nie, skąd, tylko to, co pani mówi, kupy się nie trzyma.

– Nie wiem, czego się pan spodziewa. Chwilę temu zatrzymano mojego męża, jestem roztrzęsiona. Nigdy nie zwracam uwagi na szczegóły, kto, co i kiedy zrobił. Życie się po prostu toczy, a teraz pan chce, żebym opowiadała, co się kiedy wydarzyło, gdy moją głowę zaprząta mój mąż.

– A powinien Henio – poprawił ją. – Ten człowiek nie żyje.

– Nie musi mi pan przypominać, jestem tego świadoma.

– To już ostatnie pytanie – rzucił lekko. – Powiem o kolejności wydarzeń i jeśli coś źle zrozumiałem, proszę mnie poprawić. – Mama skinęła głową, że zrozumiała polecenie. – Najpierw złapała pani gumę, potem zadzwoniła do męża, potem komendant zatrzymał się przy pani aucie, chciał zmienić na zapasowe, ale był zbyt pijany. Przyjechał pani mąż, zmienił koło i stwierdził, że odwiezie Henia do domu. Pani została na miejscu. Pan Zbyszek zadzwonił do pani już z domu komendanta i kazał kupić wódkę. Wzięła pani samochód męża, bo tak pani rozkazał, i wykonała polecenie. Na sam koniec dojechała pani pod dom komendanta po męża.

– Tak – potwierdziła szybko mama.

– Była pani w środku?

– To kolejne pytanie – wypomniała mu, bo faktycznie twierdził, że poprzednie będzie ostatnim.

– To nic, proszę odpowiedzieć, bo ja mam luki, które muszę uzupełnić.

– Nie byłam. Czekałam w aucie.

– Długo mężowi zeszło?

– Nie, niedługo. Od razu wyszedł i odjechaliśmy.

– To jak przekazał Heniowi wódkę? Henio wyszedł do pani czy też zrobił to pani mąż? Widziała pani Henia?

– Nie, nie widziałam. Tylko męża. To znaczy mąż najpierw wziął ode mnie siatkę z alkoholem, zaniósł ją szybko, a potem wrócił.

– Rozumiem. A potem państwo wróciliście po pani samochód?

– Tak.

– Mąż pojechał do pracy?

– Nie, już mu się nie opłacało. Zadzwonił i przeprosił, że nie da rady dojechać.

– Gdzie jest ta opona?

Mama oblizała usta.

– Chyba w garażu. – Zmarszczyła brwi, jakby próbowała sobie przypomnieć.

– Nie będzie miała pani nic przeciwko, żeby ktoś z moich ludzi ją obejrzał?

– Mogę ją nawet panu przywieźć – zaoferowała od razu.

– Nie trzeba. Poproszę, żeby ktoś do pani podjechał.

– Dobrze.

– To jeszcze dwie rzeczy. Lewarek z radiowozu wyciągnął Henio, a oponę pani? Czy jednak Henio?

– Ja. Wiem, gdzie jest zapasowe. Tylko nie potrafię wymienić.

Przez chwilę notował sobie coś na boku, a potem pozwolił nam odejść. Ku mojemu zaskoczeniu nie dał nam żadnych poleceń. Nic. Po prostu powiedział, że jesteśmy wolne. Wyszłyśmy niepewnie, spodziewając się, że zaraz wyskoczy z kajdankami, naśmiewając się z nas, że to jednak była tylko podpucha, a on nas, tak jak wcześniej tatę, zatrzymuje i oskarża o współudział.

Wyszłyśmy jednak z komisariatu bez najmniejszego problemu.