Jacek Pawłowski

Oda do Nicości

© Jacek Pawłowski, 2020

Miłość, seks, zdrada, niemożliwa wiara… Bóg Ojciec, Jezus Chrystus i Miłosz, Dorotka, oto tematy i bohaterowie tej książeczki poetyckiej.

Czym jest Nicość, która czasem wkracza nam w duszę i umysł, pyta autor w jednym z wierszy. I odpowiada nam — to diabelskie odarcie z trzech boskich cnót — Wiary, Nadziei i Miłości.

ISBN 978-83-8189-973-4

Książka powstała w inteligentnym systemie wydawniczym Ridero

Oda do Nicości

***

Dla mojej, kiedyś, Dorotki…

***

Powiedziałem duszy mej, bądź spokojna i pozwól, by ciemność zstąpiła na ciebie.

Eliot

***

„Każda wola rodzi się w cierpieniu. Zwierzę chce jeść, albowiem jest głodne; chce pić, albowiem jest spragnione. Najbardziej cierpi człowiek, ponieważ ma największe potrzeby. W chwilach estetycznej kontemplacji uspokaja się wola. Na bezwolnym oglądaniu idei polega istota artystycznego tworzenia. Wyzwolenie całkowite można osiągnąć tylko przez porzucenie własnej woli, a przejście w wolę zbiorową, przez zupełne zapomnienie o sobie i współżycie z innymi, przez cierpienie i działanie dla innych, przez ascezę. W mędrcach, artystach, świętych przezwycięża wola świata siebie samą i to jest sens i cel jej usiłowań.” — Schopenhauer.

„Dobrze wiem, że jeżeli cierpię, żyję pełnią życia.

Nie mam zamiaru publikować. Jest rzeczą piękniejszą, a przede wszystkim pewniejszą, tworzenie dla samego tworzenia, bez żadnych nadziei na nędzną nieśmiertelność.

Najpierw trzeba wszystko stracić, by, choć trochę się czegoś dowiedzieć”.

Camus

Kiedyś

Kiedyś bałem się śmierci

Dziś często jej pragnę

Taka jest cena którą

Codziennie trzeba nam płacić

Za życie

Życie wystawia

Wysoki rachunek.

Powiadasz pan

Panie Nietsche

Że Boga nie ma…

Że Bóg umarł…

No cóż, trzeba sobie jakoś radzić.

***

Kobiety? Kobiety, w pewnym wieku, to strata czasu. Zwłaszcza, gdy mieszkają daleko. Daleko, uważam ponad 20 km.

We wrześniu 2019 roku, gdy życie ostatecznie mnie pokonało i wywiesiłem białą flagę, podpisałem z Nim umowę o dzieło. Może pokonanemu, zdradzi swe tajniki. Jutro kończę 56 lat. Zostało mi jakieś 20 lat czasu.

Nic tak nie boli i nie upokarza, jak samotność u boku niekochającej kobiety. To jak życie w cieniu złego Boga. Nie dość, że stworzył nas niedoskonałymi, to jeszcze pogardliwie odwrócił się od nas, nie płacąc alimentów.

Trzeba walczyć z letargiem, próbując wydźwignąć go na wyżyny kontemplacji, podobnie z życiem, decydując się w końcu twórczo je zwyciężyć.

Czytam, myślę, piszę — czy dla kogoś takiego jak ja, może być wspanialsze życie? Dom swój zamieniłem w klasztor. Choć bez Boga, panuje w nim spokój i harmonia.

W młodości i wieku średnim pisałem szybko, uczuciami. Teraz, w wieku dojrzałym piszę wolno, myślami. Połączyć je w jedno, oto moje zadanie. Jak chciał tego Eliot — połączenie uczucia z intelektem.

Dziś są moje 56 urodziny. Czego sobie życzę? By nie dać się więcej życiu wpędzić w ślepą uliczkę.

Może mi się nie udać, ale próbuję, pisząc ratować duszę. A miłość? Miłość, jeśli istnieje, odnajdzie mnie sama.

O śmierci!

O śmierci!

Jedyna nadziejo

Udręczonego człowieka

Bądź mi łaskawsza

Od życia

Woła często dusza

Zagubiona

W manichejskich ciemnościach.

Moja mama

Moja mama

Ma do zrobienia

Co dzień

Obiad

I to ją trzyma przy życiu!

Ja nie mam

Żadnego takiego obowiązku

Ratującego życie

W dzieło moje nie wierzę…

Letarg coraz częściej zastępuje

Kontemplację

A sen jawę.

Nowa kochanka

Jakże silną musi być istota

Obarczona duszą!

Gdy miłość

Po raz kolejny

Zawiodła

Tylko prawdziwą

Twórczością

Mogę dać wyraz

Racji bytu

Przebaczając życiu.

Wybiła doba

Od twojego ze mną rozstania

A ja już wziąłem sobie nową kochankę

Poezję i piszę.

Przetrwać

Przetrwać

Wszystkie spadki ciśnienia.

Książki — koła ratunkowe rzeczywistości.

***

Mój laptop Lenovo — to hardwear — ciało.

Jego oprogramowanie Microsoft Windows 10

to softwear — dusza.

Softwear

Mego ciała

Dusza

Domaga się

Oczyszczenia i aktualizacji

Po ostatnim cyberataku

Złośliwego wirusa

Fałszywej miłości

Zwanego — Dorotka.

Skaziłaś mą duszę

Nieczystą miłością

Łamiąc przy tym

Naiwne zawsze

Serce.

Wyzwolenie od wysługiwania się sprawom doczesnym

— św. Augustyn.

Chcę umrzeć

Ale zanim to nastąpi

Chcę dotknąć okładki

Tej książki.

***

Niektórzy wierzą już tylko w weekend, i raz na rok w last minute, najlepiej z all inclusive.

„Oto ludzie wędrują, aby podziwiać szczyty gór, spiętrzone fale morza, szeroko rozlane rzeki, Ocean otaczający ziemię, obroty gwiazd. A siebie samych omijają, siebie nie podziwiają” — Św. Augustyn.

Z T. S. Eliota:

„W moim kresie jest mój początek.

Czym może być wiara w życie, tego nie wiem. Dla

chrześcijanina wiara w śmierć, oto, co ma znaczenie.

Artysta powinien prowadzić normalne życie, jeśli ma wykonać swoją pracę.

Dobra poezja powstaje w wyniku oddzielenia „człowieka, który cierpi, od umysłu, który tworzy.

Osobiste doświadczenie w swej największej intensywności, staje się czymś uniwersalnym, tym, co nazywamy „poezją”.

Wielki poeta, pisząc samego siebie, pisze swoją epokę.

Powiedziałem do duszy mej, bądź spokojna, czekaj bez nadziei,

bo byłaby nadzieją niewłaściwych rzeczy; czekaj bez miłości,

bo byłaby miłością niewłaściwych rzeczy; jest jeszcze wiara,

lecz wiara, nadzieja i miłość — wszystkie są w oczekiwaniu.

Czekaj bez myśli, bo nie jesteś gotowa do myśli.

Na koniec ból rozdzierający powtórnych narodzin — wszystkiego, co czyniłeś i czym byłeś.

Kto więc wymyślił mękę? Miłość.

Ach, przyjacielu, ty nie wiesz, ty nie wiesz,

czym życie jest, ty, co je trzymasz w dłoniach”.

„Dzięki poetom metafizycznym Eliot wyciągnął wniosek, tak istotny dla swojej twórczości, że u poety sposób odczuwania powinien być „bezpośrednio i na świeżo kształtowany przez lekturę i myśli”.

Poezja wymaga bowiem, nie tylko dyscypliny i odwagi, lecz również cierpliwości i nadziei”.

Krzysztof Boczkowski, w blogu o T.S. Eliocie.

***

Moje odczucia, a za nimi myśli, torują sobie jakimś cudem drogę we mgle depresji — z życia powstałaś, w poezję się obrócisz. Inaczej zginę!

Słowa świętej Katarzyny ze Sieny o ludziach, „którzy tarzają się ciałem i duchem jak świnie, w błocie rozkoszy cielesnych”

Codzienne doświadczenie i objawienie.

Nie każdy wiersz jest poezją.

Prostota, piękno i głębia wierszy Miłosza inspirowały mnie w młodości. Dziś spróbowałem T.S. Eliota, który mnie przytłacza i tylko powiększa stany depresyjne. Jego poematy są rozwlekłe i mroczne jak londyński smog. Stwierdzenie — „Jedynym zdrowiem jest choroba” — jest może i prawdziwe, ale tylko dla poety i tylko poecie może posłużyć, mnie zmroziło i odebrało resztkę nadziei.

Poezja nie powinna odbierać nadziei, wystarczy, że robi to życie.

Natomiast pytanie– „Gdzie jest Życie, które utraciliśmy żyjąc?” — przemawia do mnie całkowicie. Eliot ostatecznie poszedł na łatwiznę i skończył na chrześcijaństwie, od którego ja zaczynam, jako końca pewnej duchowej drogi. Szukać dalej, czy spocząć już tylko na sobie?

Eliot chrześcijaninem, a jak chrześcijanin, to i antysemita.

Poezja, jako akt boski, powinna oferować nadzieję. Mimo wszystko, a może właśnie, tylko dlatego.

Łatwiej uwierzyć w zmartwychwstałego Chrystusa, niż przyjąć chrześcijaństwo w wydaniu rzymsko — katolickim, stworzyło zasady, którym nieustannie od 2000 lat zaprzecza. Nie jestem w tym jedynie protestantem, Luter nie był świętym, epatując nienawiścią do Żydów. Jak można było spieprzyć tak piękną ideę? Zamiast służby wybierając władzę!

„Właściwe działanie prowadzi do wyzwolenia”.

Camus.

„Tylko ludzie bez wyobraźni muszą wymyślać wszystko od początku. Prawdziwego artystę poznajemy po tym, jak potrafi on spożytkować to, co zaanektował — a anektuje on wszystko”.

Oskar Wilde.

Warto poświęcać życie dziełu? Czasem nie daje ono innego wyboru.

„Sybillo, czego pragniesz? Odpowiadała: „Pragnę umrzeć”.

„Przysłowie: „co ma wisieć, nie utonie” wywodzi się z „sądów bożych” średniowiecza. Osobę oskarżoną pławiono w wodzie, a jeśli nie utonęła (co było dowodem, że jest w zmowie z diabłem), wieszano ją lub palono na stosie” — Krzysztof Boczkowski.

Tak zabawiali gawiedź braciszkowie.

Sam na sam ze sobą. Cóż za wykańczający pojedynek!

Wniebowstąpienie

Nie każdy wiersz jest poezją

Tak samo jak nie każde uczucie

Choć czasem nam się wydaje

Jest miłością

Twoje serce

Było chłodne

Jak wczorajsza

Kawa

Zapomniałaś też je

Osłodzić

Jaki jest więc

Fundament

Na jakim tworzę?

Chcąc przecież

Wznieść ku jakiejś

Wysokości

Swój własny gmach…

Co jest jego podstawą?

Uczuciową

Jak każdego oswojonego zwierzęcia

Potrzeba miłości

Myślową

Jak każdej obdarzonej duszą istoty

Potrzeba

Absolutu.

Piąta rano

W połowie września

Jest mi zimno

Na wspomnienie

O tobie

Czas włączyć ogrzewanie.

Me serce przestało boleć

Rana po latach

Przestała krwawić

Dusza uspokojona

Mogę już

Pisać.

Szukam swojego tonu

Na opisanie Niemożliwego

Stroję instrument

By życie

W Nicości

Wygrało

Swą pieśń.

Moja miłość

Już nie prosi

I nie pyta

Dlaczego?

Moja dusza

Już nie krzyczy

Ratuj się!

Moje serce

Już nie błaga

Miłości mi daj!

Moje życie

Już nie pyta

Dokąd iść?

Zabliźniają się

We mnie

Wszystkie

Rany.

Jestem spokojny

Bo wszystko już wiem

Pogodzony…

Bo wszystko już przeżyłem

Jak Jezus

Zawsze czując

Że ukrzyżowanie

Jest nieuniknione.

Przebaczam wszystkim

I wszystkiemu

Ufnie oczekując

Ziemskiego

Wniebowstąpienia.

Nicość

Jako przeciwieństwo bytu

Też jest bytem

Skoro istnieje

Takim

Jak każdy

Inny

Istnieje

Jak wisielec

Zawieszona

W międzygwiezdnej

Próżni

Gdy zstąpi

W duszę

Czujemy wtedy

Nieogarniętą

Miłością

Pustkę

Wszechświata

Nicość

To tylko

Czarna dziura

Naszej duszy.

***

Piszą, że „możliwości rozprawiania o nicości są ograniczone”.

Moim zdaniem, w naszych czasach, jest odwrotnie.

„Niebytu nie ma” — pisze Parmenides, a ludzi poszukujących wiedzy na ścieżce nicości, nazywa „dwugłowymi”: czyli rozumującymi dwojako, rozbieżnie, bezsensownie.

„W terminologii ontologicznej mówimy więc, o stawaniu się realności z bytu i niebytu. Aby zapewnić tej koncepcji wewnętrzną spójność, Hegel uznał realność niebytu.

Niebyt, wg. Hegla nie posiada potencji realizowania się w konkretnym „czymś”.

Z powyższego wynika więc, równo — cenność, bytu i niebytu” Wikipedia.

„Martin Heidegger urealnił niebyt w dużo większym stopniu. Jednym z centralnych pojęć jego filozofii jest bowiem — Nicość (którą można traktować jako synonim niebytu). Byt jest dla Heideggera zjawiskiem powierzchownym; na poziomie „ontologii fundamentalnej” ma miejsce wyłącznie Nicość. Dopiero w wyniku „nicościowania się nicości” wykształca się „coś”, które po pewnym okresie bytowania ponownie zanurzy się w Niebyt.

Należy zaznaczyć, że autor tej koncepcji zaleca zawierzenie intuicyjnemu rozumieniu tych pojęć; poprzez metaforę i poezję. Sam autor wyznaje w fundamentalnym traktacie Bycie i czas, że jednym ze sposobów odkrycia tkwiącej u korzeni Bytu nicości jest doznanie uczucia Trwogi (Angst)” — z Wikipedii.

„Urealnienie nicości u Jeana — Paula Sartre’a następuje w człowieku. Zgodnie z programem egzystencjalizmu, człowiek jest bowiem napiętnowany niedającym się pokonać brakiem wynikającym z niepełności jego istoty. Każdy byt posiada określoną istotę, tylko nie człowiek: strona esencjalna człowieka jest z każdą sekundą inna, zmienna, określana przez jego egzystencję; Sartre dopowiada: nieistniejąca.

Słynne zdanie Sartre’a „Człowiek jest tym, czym nie jest i nie jest tym, czym jest” dotyczy tego właśnie aspektu ludzkiej egzystencji: ciągłego niedookreślenia jego istoty, które skazuje go na zawieszenie w etycznej i zarazem ontologicznej próżni. Nicością jest życie człowieka — konkluduje Sartre — skoro jego krótkie wyłonienie się z nicości składa się wyłącznie z kolejnego pasma esencjalnego niebytu” — Wikipedia.

Ani wyrazić ani zrozumieć nie można owego „nie jest” — pisał Parmenides.

Nicość — w metafizyce i ontologii synonim niebytu.

***

Konferencja naukowa NICOŚĆ, 17—18 maja 2019, Organizatorzy: Uniwersytet Warszawski.

Szczególnie interesująca będzie dla nas refleksja ukazująca nicość poza sztandarowymi wątkami wiążącymi ją z nihilizmem bądź destrukcją oraz zwracająca uwagę na tkwiącą w niej ewentualną, pozytywną siłę.

Program:

Doświadczenie nicości, spotkanie z nicością, niemożliwość jakiegokolwiek określenia — trwoga;

Pragnienie zjednoczenia się z nicością, nicość jako ostateczne ćwiczenie filozoficzne;

Teologia apofatyczna, nicość przekraczająca możliwości ludzkiego rozumu, niewspółmierność poznawczych wysiłków zmagających się z prawdą stworzenia;

Świat zmagający się z nicością ( J.P. Richter, F.H. Jacobi, F.K. Forberg, F. Dostojewski);

Charles de Bovelles i chwała nicości;

Pustka, jako wyznacznik kondycji współczesnego człowieka;

***

IV Interdyscyplinarna Konferencja Naukowa:

Byt — Nicość — Nihilizm

Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego

24–26 kwietnia 2014 r.

Program:

Dwa pojęcia niczego (Parmenides i Leibniz).

Focus imaginarius — problem bytów urojonych i bytów niezmysłowych w myśli Kanta.

„Nicość” w polszczyźnie dawnej i dziś.

Nicość jako źródło sensu? (Sartre)

Kryzys kultury i religijności katolickiej oraz jego przejawy po Soborze Watykańskim II.

Czy jesteśmy sami w tej próżni? (Wokół dramatów Becketta).

Bohaterowie Żeromskiego wobec nicości.

„Inaczej niż być”. Od bytu ku nicości w poezji Słowackiego i Leśmiana.

Nicość w Śnie grobów Asnyka.

Trzy razy nicość — poezja współczesna.

Samotne ja i świadomość intencjonalna. Od pustki ku pełni.

Twórczość przeciw zniszczeniu — estetyka metafizyczna Platona.

Galaktyczna pustka

Mówią

Że nicość jako byt

Nie istnieje

Jak nie istnieje?

Skoro istnieje!

Co dzień jej

Doświadczamy.

I nie chodzi tu

O zwykłą melancholię

Czy depresję

Te są tylko stanem

Zamrożenia wartości.

Chodzi tu raczej

Aż

O całkowitą wartości

Utratę.

Zimno mi Boże

Galaktyczna pustka

Międzygwiezdnych przestrzeni

Choć cię tam nie ma

Ogrzej mnie

Samotna istota istoty

Łka do ciebie

Opuściłeś nas

Jak faryzeusz

Od Jezusa

Oczekujemy Znaku

Od Ciebie

Wybrania

Mało mając czasu

Nasze życie krótkie

I doczesne

Ogrzej więc mnie

Tu i teraz

Jak alkohol

Rozlej się we mnie

Daj ciepło i ukojenie

Pod niebem

Zimnych gwiazd.

Im dalej idę

Tym mniej

Wierzę

W twoje

I w moje

Dzieło.

Im dalej

Tym ciemniej.

Może lepiej mi

Pójść do jakiejś pracy

Stemplować znaczki

Osiem godzin dziennie

Nie roztrząsając.

Zapomnieć

O pustce.

Sztuczna inteligencja

Sztuczna inteligencja

Wszystko za nas zrobi

Niewiele pracy będzie miała

Stworzona na miarę naszych potrzeb

Napisać nowy program

Zastępując drogich informatyków

Naukowcy

Ku uciesze biznesmenów

W swoich laboratoriach

Już kręcą na nich sznur

Wymyślić nową grę

Ku uciesze zblazowanych internautów.

Inteligentne roboty

Zrobią resztę.

Ludu pracujący miast i wsi

Czasem ogarnia mnie

Poczucie winy i lęk

Że nie robię nic

Produktywnego.

Tylko

Jakość

Moich stron

Może

Usprawiedliwić mnie

W waszych oczach

Ludu pracujący miast i wsi

Podtrzymujący cywilizację

Dzięki wam świat

Co dzień się kręci

Korzę się i proszę o łaskę

Sprawiedliwej oceny

Dziękując za możliwość

Korzystania z wszelkich wygód

To wy dzień za dniem sprawiacie

Że odkręcam wodę i leci

Podkręcam termostat i ciepło

Naciskam włącznik i światło

Otwieram komputer i Internet

Zamawiam książki i kurier dzwoni do drzwi

Nie jesteście przy tym bynajmniej altruistami

Żądając za wszystko gotówki

Co miesiąc wystawiając rachunek.

Staram się sumiennie

Wykonywać swój obowiązek

Mało piję

Nie palę

Nie uganiam się za kobietami

Stąd co dzień

Już o świcie jestem gotowy do pracy.

Nie robię przerw na papierosa

nie siedzę na Facebooku

Nie układam w ukryciu pasjansów

Nie zarywam nawet sobotnich nocy

Nie mam wolnych weekendów

nie biorę urlopu na żądanie

Nie potrzebuję służbowego samochodu

ani ryczałtu na benzynę

Nie oglądam telewizji nie gram w żadne gry

z nikim prawie się nie spotykam

Sam dbam o swój ZUS i jak wy

martwię się przy tym o wysokość emerytury

Co dzień zgłębiam dla was nowe książki

Wklepując w klawiaturę co ciekawsze cytaty

Byście całych nie musieli czytać —

wiem że tego nie lubicie

W zasadzie tak jak kiedyś Tesco

Czynny jestem dla was 24/7.

Więc nie zazdrośćcie mi niczego

Nie pytajcie — a skąd u niego pieniądze?

Szukam za was sensu w życiu

Byście nie musieli tracić cennego czasu

Taka teraz moja praca.

Czy zarobię

Na usprawiedliwienie

Swojej obecności

W świecie?

Preisner

Słucham Preisnera

Reqiuem for my friend

Czyli dla Krzysztofa Kieślowskiego

Czuję się

Jakbym odprawiał

Swój pogrzeb.

Dziś tylko

Depresja i lęk

Pada deszcz

Pogoda smuci się

Razem ze mną.

Moje serce po tobie…

I serce

Serce ostatnie już

Jakie mam i będę

Mieć.

Byłaś…

Byłaś mi

Kochanką

Ciałem

Ale nie

Duszą

Byłaś dotykiem

Zapachem

Śmiechem

Żartem

Obecnością

Aniołem

Strąconym z nieba

I przybrałaś dla mnie ciało

O jakim nigdy nie marzyłem

Takie usta robią tylko w niebie

Talię biodra uda i pośladki wyrzeźbił ci

Michał Anioł

Barwę skóry dobrał ci Vincent

A gibkie ciało wprawił w ruch Leonardo

Nim moim marzeniem

Sam Bóg

Nie zepchnął cię na ziemię.

Miałaś Aniele depresję

Gdy znalazłem cię w przychodni

To normalne u Aniołów nagle zepchniętych na ziemię

Potem wdały się liczne choroby nie zaszczepili cię w niebie

Byłem zawsze przy tobie przy szpitalnym łóżku

Czy wybudzisz się

Byłem przy tobie

Bo dla mnie tylko zstąpiłaś z nieba Aniele

Gdy odjęto ci skrzydła

Musiałem cię jakoś ubrać

Nasze długie rajdy po sklepach

Moje podniecenie w przymierzalniach

Wszystko stawało się tak szybko

Miłość odmieniała nam świat

I znowu czułaś się jak u siebie

W niebie Aniele

Byłaś mi

Na kolanach

Słodkim ciężarem

Gdy przytulałem się

Do ciebie

Byłaś mi

Światem

Bez lęku i trwogi

Z którym co dzień się

Witałem

Marzeniem sennym

I cudem codzienności

Byłaś bezludną wyspą świata

Na której spotkała mnie miłość

Byłaś…

Teraz już jesteś

Tylko

Tematem.

Stuknięty

Może ja faktycznie

Jestem stuknięty?

I to mocno

Bo czego

Ja właściwie chcę?

Słońce wschodzi

I zachodzi

Księżyc też na swoich

Miejscach

Wzrost gospodarczy

Zapierdala 4,5% rocznie

500+ dają już prawie każdemu

Wojny nie było od 75 lat

Fajne książki sprzedają w księgarniach

Kobiety kwitnąc czekają aż zostaną wybrane

Bóg?

Istnieje albo nie

To nie kwestia wiedzy

Ni domysłów

Tylko wiary

Miłość?

W miłości

Jak w życiu

Trzeba mieć szczęście

Raz jesteś wygrany

Raz przegrany

Wiara w ludzi?

Pieprzyć ludzi

I tak ci w niczym nie pomogą.

Może za dużo czytasz?

Infekujesz sobie dusze

I tak już w większości

Nieaktualnymi

Ideami

Jeśli już musisz

To przeczytaj

Dobry kryminał

W miłości

Spuść z tonu

Nie szukaj ideału

Boga

Nie zaczepiaj

Bo nic ci do niego

Za dużo rozmyślasz

Masz za dużo czasu na rozmyślania

Ot co!

Wpierdol dostałeś od życia?

Nie ty pierwszy i nie ostatni

Żaden powód by wszystko nagle

Negować.

A co z pisaniem?

Znajdź sobie inne tematy!

Ok!

Ale teraz otworzę książkę

I raz jeszcze zobaczę

Jak się męczył z pisaniem

Camus

O jejku! A ten swoje!

Na pocieszenie pamiętaj!

Tylko fanatycy mają stu procentową

Pewność!

A teraz

Napij się swojego piwa Somersby

Wyluzuj

Przygarnij jakąś dziewczynkę.

„I żyj albo umieraj, ale nie zatruwaj wszystkiego”

— S. Bellow.

***

„I znów postanowiłem spróbować być człowiekiem, tak jak inni ludzie” — Camus.

„Jego serce i ciało domagają się miłości bez miary” — O. Todd, o młodym Camus.

Ludu mój, ludu, cóżem ci uczynił?

„Coraz bardziej jedyną reakcją na świat ludzi jest indywidualizm” A. Camus

„To, czego zamierzam dokonać, będzie miało wartość tylko wtedy, jeśli zmierzę się z tym, co wydaje mi się ponad moje siły. Jeżeli okaże się, że jestem do tego niezdolny, pozostaje mi już tylko sprzedawać samochody” — A. Camus

Ze wszystkich miłości tego świata, dwie mi się spełniły — miłość matczyna i do książek. Jest jeszcze trzecia, wciąż w pełni niespełniona — do pisania. Jeśli chodzi o kobiety, kochałem jedną, ale jak by to określił Camus, była to miłość absurdalna.

Houellebecq jest dla mnie, w swej najgłębszej warstwie, naturalnym spadkobiercą i kontynuatorem francuskiego egzystencjalizmu Jean Paul Sartre’a i Alberta Camus, w lżejszym, XXI wiecznym wydaniu. Wszyscy oni palili ogromne ilości papierosów, a Sartre oprócz tego fajkę. Palenie, antidotum na Nicość, czy tylko jej skutek?

„Widywałem go czasem rano na ulicy Racine’a, jak szedł zasępiony, przygarbiony, jakby ból istnienia przygniatał go do ziemi, w starej, sfatygowanej kurtce z porządnej niegdyś skóry. Człowiek, który stracił umiejętność bycia szczęśliwym, musi wciąż walczyć, choć nie ma już dla niego żadnej nadziei” — D. Demonpion, Michel Houellebecq.

O Houellebecqu będzie więcej w mojej powieści WIELKI GNIEW!, którą zacząłem pisać i przerwałem, na rzecz Nicości.

Niekiedy sam proces pisania jest ciekawszy od samego dzieła. Dlatego tak lubię biografie.

Gdy ogarnia mnie Nicość, desperacko zaczynam szukać źródła inspiracji, tak dla samego życia, jak i pisania. Gdy ją znajdę, tak jak dziś, zmęczony Camusem — biografię Houellebecq’a, wszystko nagle się odmienia, jaśnieje, staje się prostsze, a moje uprzednie znużenie przechodzi w ciekawość. Ta odnaleziona, po latach, na moich półkach książka, pozwoli mi przeżyć kilka następnych dni.

„Życie bez czytania jest niebezpieczne, trzeba zadowolić się samym życiem, a to niesie ze sobą pewne ryzyko”

Houellebecq.

***

Na 56 urodziny sam sobie sprawiłem prezent, oczywiście książki. Znowu zaszalałem na stronie internetowej Znaku. Wybrałem siedem pozycji, w tym dwutomowe wydanie — 2000 stron! biografii Herberta. Poza tym Walter Isaacson — Leonardo da Vinci, Harari Yuval Noah — 21 lekcji na XXI wiek, Frédéric Martel — Sodoma. Hipokryzja i władza w Watykanie, Fryderyk Nietzsche — Tako rzecze Zaratustra i Ecce Homo oraz Peterson Jordan B. — 12 życiowych zasad. Antidotum na chaos.

Jeszcze stoją na podłodze, nierozpakowane, w kartonie przy biurku.

Koniec darmowego fragmentu książki.

Zachęcamy do zakupu pełnej wersji.