© Copyright by Tatsiana Bursevich

Autor metody: Ilya Frank

Tłumaczenie i adaptacja: Ilya Frank, Tatiana Bursiewicz, Anna Sokołova

Tytuł: Wyspa skarbów. Angielski z Robertem Louisem Stevensonem

Kontakt: info@ifrank.pl

Wydanie 2
Poznań 2019

DTP: Tomasz Brończyk Studio StrefaDTP

Projekt okładki: Studio Flow | www.studioflow.pl

Konwersja: eLitera s.c.

ISBN 978-83-65537-42-3

Wydawca: NKB Tatsiana Bursevich

www.ifrank.pl

Niniejsza publikacja ani żadna jej część nie może być kopiowana, ani w jakikolwiek inny sposób reprodukowana, powielana, ani odczytywana w środkach publicznego przekazu bez pisemnej zgody wydawcy. Wykonywanie kopii metodą kserograficzną, a także kopiowanie książki na nośniku filmowym, magnetycznym lub innym powoduje naruszenie praw autorskich niniejszej publikacji.
Wszelkie prawa zastrzeżone.

Z dedykacją

dla wszystkich uczących się

języków obcych

UWAGA!

Polskie tłumaczenie, podane w treści książki, ma charakter jedynie wspomagający. Jest to tak zwane tłumaczenie „instant”, które ma na celu przybliżyć czytelnikowi znaczenie poszczególnych angielskich słów, wyrazów czy myśli. Natomiast głównym źródłem przekazu, nośnikiem emocji i wrażeń jest i powinna być dla czytelnika oryginalna treść w języku angielskim.

Tłumaczenie wykorzystane w niniejszej książce nie stanowi samodzielnej jednostki przekazu myśli, publikacji czy treści.

Z góry dziękujemy za Państwa uwagi i komentarze, które można kierować na adres e-mail: info@ifrank.pl.

Opis metody

Książki z serii Frank Books od Mistrzów Brytyjskiego i Amerykańskiego Słowa służą do nauki języka angielskiego za pomocą metody edukacyjnego czytania Ilyi Franka. Polega ona na lekturze ciekawych książek w oryginalnym języku bez użycia słownika (w treść jest wplecione polskie tłumaczenie).

Dla kogo?

Dla każdego, kto chce się uczyć języka angielskiego – bez względu na dotychczasowy poziom.

Jak to działa?

Po prostu czytamy książkę, zagłębiając się w jej treść.

Cała zawartość książki jest podzielona na akapity. Najpierw czytamy akapit, w którym po każdym zwrocie podane jest w nawiasach polskie tłumaczenie i niektóre gramatyczne wyjaśnienia. Następnie ten sam akapit czytamy już bez tłumaczenia, w oryginalnym języku, czyli płyniemy bez asekuracji. Właśnie wtedy następuje moment, kiedy nasz mózg przyzwyczaja się do rozumienia języka obcego. Język oryginału nie jest w żaden sposób uproszczony czy dopasowany do poziomu, nie ma żadnej ingerencji w tekst. W ten sposób książka posiada wszystkie tak zwane słowne lokalne przyprawy. Dzięki temu można całkowicie zagłębić się w lekturze i zapomnieć, że uczymy się języka. Nasz mózg w takim stanie rozluźnienia i zaciekawienia zapamiętuje więcej, szybciej i na dłużej.

A co z mówieniem?

Taka metoda pozwala uzbierać olbrzymi zapas słownictwa i nauczyć się przede wszystkim rozumienia języka obcego ze słuchania lub czytania. Poprawnego mówienia natomiast ta metoda nie wykształci. Należy wypracować je za pomocą czynnego posługiwania się mową w kontaktach i relacjach. Można powiedzieć, że za pomocą takiego czytania budujemy potężny pasywny grunt w postaci znajomości słownictwa i słuchania ze zrozumieniem, na którym bardzo łatwo można później zbudować umiejętność mówienia w kontaktach i relacjach.

Jak szybko nauczę się języka, stosując taką metodę?

Stosując tę metodę intensywnie (poświęcając na lekturę minimum 1-2 godziny dziennie), można nauczyć się czytać ze zrozumieniem w ciągu około 3 miesięcy.

W ciągu roku (też w zależności od intensywności) można opanować język, czytając na początku takie książki, a potem dodatkowo szkoląc umiejętność mówienia.

Dlaczego muszę czytać,
żeby się nauczyć języka?

Żeby posługiwać się swobodnie danym językiem na poziomie codziennej komunikacji, a nawet wyższym, w zupełności wystarczy znać około 3000 słów. Jednak do zdobycia umiejętności czytania bez słownika lub rozumienia języka na przykład podczas oglądania telewizji lub słuchania potrzebujemy dużo więcej słów – około 10 000. Podręczniki do nauki języka na wszystkich poziomach zawierają co najwyżej około 3000 słów. I właśnie po to, żeby uzupełnić tę lukę, potrzebne jest czytanie książek, które mają w sobie ogromny zapas nowego i powtarzającego się słownictwa. Czytając literaturę piękną, jesteśmy zainteresowani treścią i przebiegiem wydarzeń. Zazwyczaj zapominamy wtedy, że uczymy się języka. Tym sposobem pozbawiamy się barier psychologicznych, emocjonalnych czy też motywacyjnych, które często występują w trakcie nauki, a to z kolei otwiera w naszym umyśle olbrzymie zasoby pamięci. Czytając książki z tłumaczeniem, bez konieczności zaglądania do słownika, możemy całkowicie skupić swoją uwagę na ciekawej treści przekazywanej przez Mistrzów Brytyjskiego i Amerykańskiego Słowa.

Opis książki

Autor

Robert Louis STEVENSON - (1850–1894) - szkocki powieściopisarz, poeta i reportażysta podróżnik. Dokonał odrodzenia w Anglii nurtu powieści przygodowych i historycznych. Nosił pseudonim Kapitan George North. Miał słabe zdrowie i w poszukiwaniu lepszego klimatu sam dużo podróżował, aż w końcu zamieszkał z rodziną na kawałku ziemi w tropikach na wyspie Samoa w południowej części Oceanu Spokojnego, i tam też zmarł. Na jego pomniku napisali: „Pod wielkim gwiezdnym niebem”.

Opis książki/treści

W tej zachwycającej historii o poszukiwaniach skarbu pirata Flinta jest wszystko, co potrzebują miłośnicy przygód: tajemnicza wyspa i niesamowite niebezpieczeństwa, rum i świstanie kul, słona morska woda i dzwon złotych monet, podstępni złoczyńcy i odważni bohaterowie. Bohaterem książki jest Jim Hawkins, chłopak, który pracuje w tawernie „Admiral Benbow”. Traf sprawia, że bierze on udział w wyprawie poszukującej – na podstawie tajemniczej mapy – skarbu legendarnego kapitana piratów Flinta. Jak się skończy ta wyprawa po złoto? Czy załoga faktycznie okaże się dobrze dobrana co kryje wielka tajemnica Flinta?

Wskazówki dla czytelnika

Język w swojej naturze jest środkiem, nie celem, dlatego najlepiej przyswajać go nie wtedy, kiedy specjalnie się go uczysz, ale wtedy, kiedy naturalnie się nim posługujesz – w bezpośrednim, żywym kontakcie albo zagłębiając się w lekturze książki.

Twoja pamięć długoterminowa jest ściśle związana z tym, co czujesz w konkretnym momencie, zależy od Twojego stanu psychicznego i od siły emocji, a nie od liczby powtórzeń. Po to, żeby naprawdę coś zapamiętać, nie musisz mechanicznie wkuwać. Dużo ważniejsze są nowe wrażenia. Zamiast kilka razy powtarzać dane słowo, lepiej spotkać go w różnych kombinacjach i kontekstach semantycznych, wypełnionych nowymi emocjami.

Większość ogólnie stosowanych słów, czytanych zgodnie z metodą Ilyi Franka, możesz zapamiętać bez wkuwania, naturalnie – przez to, że słowa się po prostu powtarzają. Dlatego, czytając tekst, nie staraj się ich zapamiętać. „Dopóki nie przyswoję, nie ruszam dalej” – ta zasada w tym przypadku nie działa. Im bardziej naturalnie będziesz czytać, im szybciej się będziesz poruszać naprzód, tym lepiej. Wtedy ilość materiału robi swoje, a ilość się zamienia w jakość. Dlatego po prostu czytaj, myśl nie o języku obcym, którego musisz się uczyć, ale o treści książki.

Główny problem wszystkich, którzy bardzo długo uczyli się jakiegoś języka obcego, polega na tym, że robią to pomału, a nie angażując się całkowicie. Język to nie matematyka – nie musisz się go uczyć, do niego musisz się przyzwyczajać. Tutaj główną rolę odgrywa nie logika, a pamięć i wykształcona umiejętność. Pod tym względem można go porównać do sportu, którym się trzeba zajmować systematycznie i regularnie, ponieważ inaczej ciężko jest osiągnąć dobre rezultaty.

Jeśli od razu i dużo zaczniesz czytać, to poziom swobodnego czytania w języku obcym będzie kwestią maksymalnie czterech miesięcy (gdy zaczynasz od zera). Jeśli jednak pozwolisz sobie na długie przerwy i nie będziesz czytać systematycznie, to zaczniesz się męczyć i utkniesz w jednym miejscu.

Z tego punktu widzenia język jest podobny do góry lodowej – na nią trzeba się szybko wspiąć. Dopóki tego nie zrobisz – będziesz się ześlizgiwać w dół. Gdy opanujesz już poziom swobodnego czytania, ta umiejętność pozostanie na zawsze, a razem z nią całe słownictwo – nawet jeśli powrócisz do czytania za kilka lat. Jeśli jednak nie dojdziesz do tego etapu, cały wysiłek włożony w naukę języka może po prostu zostać zmarnowany.

A co z gramatyką? Dla zrozumienia tekstu, uzupełnionego taką liczbą podpowiedzi, znajomość gramatyki właściwie przestaje być ważna – i tak wszystko rozumiesz. Mimo to za jakiś czas i tak przyzwyczaisz się do określonych struktur gramatycznych, a gramatyka jako taka przyswoi się automatycznie. Przypomina to sytuację, gdy uczysz się języka, przebywając przez dłuższy czas w określonym środowisku językowym, bez konieczności opanowywania jakichkolwiek zasad gramatycznych.

Nie mówię tego, żeby zniechęcić Cię do nauki gramatyki, która jest bardzo ciekawą i potrzebną częścią językoznawstwa, tylko po to, by uświadomić Ci, że zabrać się za czytanie książek Ilyi Franka mogą prawie wszyscy. Również ci, którzy nie mają głębokiego rozeznania w gramatyce. Wystarczy naprawdę minimalna znajomość. Czytanie takich książek jest polecane już na samym początku kontaktu z językiem. A gramatyką, nawiasem mówiąc, lepiej się zająć już po tym, jak zostanie opanowany poziom rozumienia języka i przyzwyczajenia się do niego. Dopiero wtedy nauka gramatyki będzie naprawdę potrzebna i zalecana.

Książka, którą za chwilę zaczniesz czytać, pomaga przełamać najważniejszą barierę: poszerzyć słownictwo i przyzwyczaić się do logiki języka. Dzięki temu oszczędzisz dużo czasu i sił.

Metoda edukacyjnego czytania Ilyi Franka jest to specjalny sposób adaptacji tekstu, służący do nieświadomego przyswajania języka obcego. Może być używana jako wsparcie, dodatek do praktyki mówienia w obcym języku, ale też jako główne narzędzie do uczenia się języka obcego.

Czytasz po prostu książki przełożone według tej metody. Tekst jest podzielony na krótkie części – najpierw kawałek z wplecionym dosłownym polskim tłumaczeniem, a następnie ten sam tekst, ale już bez tłumaczenia.

Tłumaczenie zawiera krótkie komentarze gramatyczne, semantyczne bądź fonetyczne. To zapewnia spokój i świadomość tego, że nic Ci nie umknie. Tekst jest przedstawiony jako całość, nie ma rozdzielenia na lewą i prawą część (z tłumaczeniem i bez tłumaczenia), co zapewnia całościowy odbiór informacji i nieświadome połączenie polskiego i angielskiego znaczenia.

Jeśli dopiero zaczynasz się uczyć języka angielskiego, najpierw możesz czytać kawałek tekstu przełożonego (z tłumaczeniem), a później – tekst oryginalny. Jeśli podczas lektury oryginału umknęło Ci tłumaczenie jakiegoś słowa, jednak całość jest zrozumiała, to nie musisz szukać tłumaczenia. Na to słowo jeszcze na pewno trafisz w dalszej części. Sens czytania tekstu oryginalnego polega na tym, że przez jakiś czas (nawet krótko) czytający w obcym języku płynie bez koła ratunkowego. Potem zaczyna znowu czytać tekst ze wsparciem tłumaczenia. I tak dalej. Nie trzeba wracać, żeby powtórzyć. Należy po prostu czytać dalej.

Oczywiście na początku poczujesz napływ nieznanych Ci słów i kombinacji. Nie powinieneś jednak się tego obawiać: przecież nikt Cię nie będzie z tego egzaminował. W miarę czytania (nawet jeśli nastąpi to w połowie albo pod koniec książki) wszystko się „ustatkuje” i zdziwisz się: „I po co znowu te tłumaczenia, po co te podstawowe formy słów? Przecież i tak wszystko jest jasne!”. Kiedy następuje ten moment „i tak wszystko jasne”, zacznij czytać odwrotnie: najpierw część bez tłumaczenia, a później zaglądaj do części z tłumaczeniem.

Zapraszam!

Tatiana Bursiewicz
(na podstawie metody Ilyi Franka)

PART ONE

(część pierwsza)

The Old Buccaneer

(Stary korsarz)

Chapter I

(rozdział 1)

The Old Sea-Dog at the ‘Admiral Benbow’

(stary wilk morski w /gospodzie/ „Admirał Benbow”)

1. SQUIRE TRELAWNEY, Dr Livesey (obywatel ziemski, doktor Livesey), and the rest of these gentlemen (i pozostali z tych dżentelmenów) having asked me to write down (prosząc, żebym opisał) the whole particulars about Treasure Island (wszystkie szczegóły odnośnie Wyspy skarbów), from the beginning to the end (od początku do końca), keeping nothing back but the bearings of the island (nie ukrywając nic, oprócz położenia wyspy), and that only because there is still treasure not yet lifted (tylko dlatego, że tam znajdują się skarby dotychczas jeszcze niewydobyte; to lift – podnieść, wykopać), I take up my pen (biorę pióro) in the year of grace 17 – (w 17.. roku Pańskiego), and go back to the time (i cofam się do czasów) when my father kept the ’Admiral Benbow’ inn (kiedy mój ojciec prowadził gospodę „Admirał Benbow” /аdmirał Benbow (1653-1702) – jeden ze słynnych angielskich bohaterów morskich/), and the brown old seaman (i ogorzały stary marynarz), with the sabre cut (z blizną), first took up his lodging under our roof (po raz pierwszy rozgościł się pod naszym dachem).

buccaneer [bʌkə`nıə] write [raɪt] treasure [ˈtreʒər] island [ˈaɪlənd] bearings [ˈbeərɪŋ]

1. SQUIRE TRELAWNEY, Dr Livesey, and the rest of these gentlemen having asked me to write down the whole particulars about Treasure island, from the beginning to the end, keeping nothing back but the bearings of the island, and that only because there is still treasure not yet lifted, I take up my pen in the year of grace 17 –, and go back to the time when my father kept the ‘Admiral Benbow’ inn, and the brown old seaman, with the sabre cut, first took up his lodging under our roof.

1. I remember him as if it were yesterday (pamiętam , jakby to było wczoraj), as he came plodding to the inn door (jak doszedł, ciężko stąpając, do drzwi gospody; to plod – ciężko stąpać, ledwie się włóczyć, przebierać nogami), his sea-chest following behind him in a handbarrow (jego skrzynia marynarska, ciągnęła się za nim na wózku ręcznym; barrow – wózek ręczny); a tall, strong, heavy, nut-brown man (wysoki, silny, ociężały smagły człowiek; nut-brown – orzechowy kolor; nut – orzech); his tarry pigtail falling over the shoulders (jego smolisty warkocz opadający na ramiona) of his soiled blue coat (pobrudzonego niebieskiego kubraku); his hands ragged and scarred (jego szorstkie ręce w bliznach), with black, broken nails (z czarnymi złamanymi paznokciami); and the sabre cut across one cheek (blizna od cięcia w poprzek policzka; across – poprzek, przez), a dirty, livid white (o brudnym, biało-niebieskim /kolorze/). I remember him looking round the cove (pamiętam jak patrzył na zatokę) and whistling to himself as he did so (i gwizdał kiedy robił to), and then breaking out in that old sea-song (później zanucił starą żeglarską piosenkę; to break out in – wybuchnąć, nagle się zaczynać) that he sang so often afterwards (którą śpiewał tak często później):

2. ‘Fifteen men on the dead man’s chest (piętnastu chłopów na skrzynię umrzyka) –

Yo-ho-ho, and a bottle of rum (jo-hо-hо, i butelka rumu)!’

handbarrow [,hænd`bærəu] heavy [`hevı] tarry [`taːrı] sabre [`seıbə] cove [`kəuv]

1. I remember him as if it were yesterday, as he came plodding to the inn door, his sea-chest following behind him in a handbarrow; a tall, strong, heavy, nut-brown man; his tarry pigtail falling over the shoulders of his soiled blue coat; his hands ragged and scarred, with black, broken nails; and the sabre cut across one cheek, a dirty, livid white. I remember him looking round the cove and whistling to himself as he did so, and then breaking out in that old sea-song that he sang so often afterwards: –

2. ‘Fifteen men on the dead man’s chest –

Yo-ho-ho, and a bottle of rum!’

1. in the high, old tottering voice (wysokim, starczym drżącym głosem) that seemed to have been tuned and broken at the capstan bars (który, jak się wydawało, brzmiał jak strzypiące belki kabestanu; to break – łamać się, ucichać; capstan – wałek napędowy /kabestan/ – ciężki = duży bębęn z drewna lub żelaza zamontowany pionowo na pokładzie statku; obraca się za pomocą dźwigni, i ciężkie kotwice podnoszą się lub opuszczają maszt za pomocą lin lub łańcuchów, przy tym owijająją się na wałek). Then he rapped on the door (później uderzył w drzwi) with a bit of stick like a handspike (pałką podobną do dźwigni do obrócenia wałka; handspike – drąg kabestanu – ciężka belka lub dźwignia z drewna, które są używane do obrotu) that he carried (którą niósł), and when my father appeared (i kiedy mój ojciec pojawił się), called roughly for a glass of rum (brutalnie zażądał od niego szklankę rumu).

tottering [`tɔtərıŋ] voice [vɔıs] tuned [tjuːnd] handspike [`hændspaık] roughly [`rʌflı]

2. This, when it was brought to him (kiedy mu go przyniesiono; to bring – przynosić, dostarczać), he drank slowly (pił powoli; to drink), like a connoisseur (jak znawca), lingering on the taste (zwalniając/czekając na łyku = delektując się każdym łykiem), and still looking about him (i rozglądając się dookoła siebie ) at the cliffs and up at our signboard (na klify i w górę na nasz szyld).

3. ’This is a handy cove (to jest wygodna zatoka),’ says he, at length (powiedział wreszcie); ’and a pleasant situated grog-shop (i karczma jest dobrze położona; grog – gorący napój alkoholowy, odmiana ponczu przygotowanego na podstawie rumu, koniaku lub wódki i gorącej wody z cukrem i przyprawami, pity tylko w zimnych porach roku/). Much company, mate (czy dużo jest gości przyjacielu)?’

connoisseur [kɔnə`sə:] signboard [`saınbɔːd] length [leŋθ] pleasant [pleznt]

4. My father told him no (ojciec powiedział mu, /że/ nie), very little company (bardzo mało ludzi), the more was the pity (niestety: «tym bardziej było szkoda»).’

1. in the high, old tottering voice that seemed to have been tuned and broken at the capstan bars. Then he rapped on the door with a bit of stick like a handspike that he carried, and when my father appeared, called roughly for a glass of rum.

2. This, when it was brought to him, he drank slowly, like a connoisseur, lingering on the taste, and still looking about him at the cliffs and up at our signboard.

3. ‘This is a handy cove,’ says he, at length; ‘and a pleasant situated grog-shop. Much company, mate?’

4. My father told him no, very little company, the more was the pity.’

1. ‘Well, then (więc),’ said he, ‘this is the berth for me (ta przystań jest dla mnie). Here you matey (chodź tu, człowieku),’ he cried to the man who trundled the barrow (krzyknął człowiekowi, który ciągnął wózek ręczny); ‘bring up alongside and help up my chest (chodź tu i pomóż podnieść moją skrzynię; to bring up – postawić lub stanąć na kotwicy; alongside – wzdłuż, obok). I’ll stay here a bit (zatrzymam się tu trochę ale nie na długo),’ he continued (kontynuował). ’I’m a plain man (jestem zwykłym człowiekiem); rum and bacon and eggs is what I want (rum, boczek i jajka = jajecznicę – /jest tym/, co chcę = wszystko, czego potrzebuję), and that head up there for to watch ships off (tamten cypel /jest odpowiedni/, żeby patrzeć na okręty z dala /płynące)What you mought call me (jak pan może nazywać mnie; mought = might)? You mought call me captain (pan może nazywać mnie kapitanem). Oh, I see what you’re at – there (rozumiem, czego pan oczekuje – proszę; to be at – zamierzać);’ and he threw down three or four gold pieces on the threshold (i rzucił trzy lub cztery złote monety na próg; piece – kawałek; moneta). ‘You can tell me when I’ve worked through that (pan może powiedzieć mi, kiedy to się skończy; to work – pracować, używać; through – przez, całkowicie),’ says he, looking as fierce as a commander (patrząc surowym wzrokiem, jak komandor).

berth [bə:θ] continued [kən`tınjuːd] pieces [`piːsız] threshold [`θreʃhəuld] fierce [fıəs]

1. ‘Well, then,’ said he, ‘this is the berth for me. Here you matey,’ he cried to the man who trundled the barrow; ‘bring up alongside and help up my chest. I’ll stay here a bit,’ he continued. ‘I’m a plain man; rum and bacon and eggs is what I want, and that head up there for to watch ships off. What you mought call me? You mought call me captain. Oh, I see what you’re at – there;’ and he threw down three or four gold pieces on the threshold. ‘You can tell me when I’ve worked through that,’ says he, looking as fierce as a commander.

1. And, indeed (naprawdę), bad as his clothes were (/chociaż/ jego ubranie nie było dobre), and coarsely as he spoke (/chociaż/ mówił grubiańsko), he had none of the appearance of a man who sailed before the mast (оn nic nie miał wspólnego z wyglądem człowieka, który pływał przed masztem = nie był podobny do zwykłego żeglarza /część starszych osób z załogi statku mieściła się z tyłu masztu/); but seemed like a mate or skipper (аle był podobny do pomocnika kapitana lub szypera; to seem – wydawać się) accustomed to be obeyed or to strike (przyzwyczajonego do tego, żeby go słuchano; to obey – podporządkowywać się). The man who came with the barrow (człowiek, który przyszedł z wózkiem) told us the mail had set him down this morning before at the ’Royal George;’ (opowiedział nam, /że/ poczta wysadziła go tego poranku wcześniej = przybył w dyliżansu do hotelu „Royal George”) that he had inquired (że on wypytywał) what inns there were along the coast (jakie gospody znajdują się na wybrzeżu), and hearing ours well spoken of (i usłyszawszy, /że/ o naszej dobrze wspominano), I suppose (przypuszczam), and described as lonely (opisywano jako odludną), had chosen it from the others for his place of residence (wybrał ją sposród innych jako swoje miejsce pobytu). And that was all we could learn of our guest (to było wszystko, o czym mogliśmy się dowiedzieć o naszym gościu).

clothes [kləuðz] coarsely [`kɔːslı] appearance [ə`pıərəns] mast [maːst] obeyed [əu`beıd]

1. And, indeed, bad as his clothes were, and coarsely as he spoke, he had none of the appearance of a man who sailed before the mast; but seemed like a mate or skipper accustomed to be obeyed or to strike. The man who came with the barrow told us the mail had set him down this morning before at the ‘Royal George;’ that he had inquired what inns there were along the coast, and hearing ours well spoken of, I suppose, and described as lonely, had chosen it from the others for his place of residence. And that was all we could learn of our guest.

1. He was a very silent man by custom (оn był bardzo małomównym człowiekiem z natury). All day he hung round the cove (przez cały dzień brodził nad /brzegiem/ zatoki; to hang round – brodzić), or upon the cliffs (lub wspinał się na klify; to hang upon – zawisnąć, przyczepić się), with a brass telescope (z miedzianym mosiężnym teleskopem); all evening he sat in a corner of the parlour next the fire (przez cały wieczór siedział w kącie wspólnego sali/ przy ogniu), and drank rum and water very strong (i pił rum z wodą bardzo mocny = mało rozcieńczony). Mostly he would not speak when spoken to (przeważnie nie odzywał się, kiedy do niego się zwracało; to speak to – rozmawiać /z kimś/); only look up sudden and fierce (tylko spojrzał w górę = podniósł oczy nagle i surowo) and blow through his nose like a fog-horn (i gwizdał przez nos jak /okrętowa/ syrena; to blow – dąć, wydmuchiwać); and we and the people who came about our house (my oraz ludzie, gościli w naszym domu = goście tawerny) soon learned to let him be (wkrótce nauczyliśmy się zostawiać go w spokoju). Every day (codziennie), when he came back from his stroll (kiedy wracał ze swojego spaceru), he would ask if any seafaring men had gone by along the road (pytał, czy przechodzili obok jacyś marynarze obok=drogą). At first we thought (najpierw myśleliśmy) it was the want of company of his own kind (/że/ to był brak towarzystwa takich samych, jak on) that made him ask this question (który zmuszał go do zadawania pytania); but at last we began to see (ale w końcu zaczęliśmy rozumieć) he was desirous to avoid them (/że/ starał się ich unikać; desirous – chcący, pragnący). When a seaman put up at the ’Admiral Benbow’ (kiedy jakiś marynarz zatrzymywał się w „Admirale Benbow”) (as now and then some did (jak od czasu do czasu niektórzy robili), making by the coast road for Bristol (poruszając się po przybrzeżnej drodze do Bristolu)) he would look in at him through the curtained door (оn patrzył na niego przez niedomknięte drzwi) before he entered the parlour (zanim wchodził do pokoju); and he was always sure to be as silent as a mouse (i zawsze był tak cichy jak mysz; sure – oczywiście, dokładnie) when any such was present (kiedy jakikolwiek podobny /człowiek/ był obecny).

silent [`saılənt] parlour [`paːlə] fierce [fıəs] people [piːpl] desirous [dı`zaıərəs]

1. He was a very silent man by custom. All day he hung round the cove, or upon the cliffs, with a brass telescope; all evening he sat in a corner of the parlour next the fire, and drank rum and water very strong. Mostly he would not speak when spoken to; only look up sudden and fierce, and blow through his nose like a fog-horn; and we and the people who came about our house soon learned to let him be. Every day, when he came back from his stroll, he would ask if any seafaring men had gone by along the road. At first we thought it was the want of company of his own kind that made him ask this question; but at last we began to see he was desirous to avoid them. When a seaman put up at the ‘Admiral Benbow’ (as now and then some did, making by the coast road for Bristol) he would look in at him through the curtained door before he entered the parlour; and he was always sure to be as silent as a mouse when any such was present.

1. For me, at least (dla mnie przynajmniej), there was no secret about the matter (nie było tajemnicy co do tej sprawy = wiedziałem, o co chodzi); for I was, in a way, a sharer in his alarms (ponieważ byłem w pewnym sensie uczestnikiem w jego zmartwieniach = podzielił się ze mną swoją obawą; to share – dzielić, brać udział). He had taken me aside one day (wziął mnie na bok pewnego razu), and promised me a silver fourpenny (i obiecał /płacić/ mi srebrną czteropensową monetą) on the first of every month (pierwszego /dnia/ każdego miesiąca) if I would only keep my ’weather-eye open for a seafaring man with one leg,’ (jeśli tylko będę „uważnie patrzeć, kiedy pojawi się marynarz o jednej nodze”; to keep eyes open – mieć oczy szeroko otwarte, nie przegapić; weather-eye – czujność) and let him know the moment he appeared (i dam mu znać w chwili, gdy się pojawi). Often enough (dosyć często = za każdym razem), when the first of the month came round (kiedy mijał pierwszy dzień miesiąca), and I applied to him for my wage (zwracałem się do niego po swoje wynagrodzenie), he would only blow through his nose at me (on tylko kręcił nosem na mnie), and stare me down (speszył mnie spojrzeniem = surowo patrzył); but before the week was out (ale zanim kończył się tydzień) he was sure to think better of it (zmieniał zdanie o tym), bring me my fourpenny piece (przynosił mi czteropensową monetę), and repeat his orders to look out for ’the seafaring man with one leg (i powtarzał rozkaz wypatrywać „marynarza o jednej nodze”).’

alarms [ə`laːmz] seafaring [`siːfeərıŋ] enough [ı`nʌf] wage [weıdʒ] stare [steə]

1. For me, at least, there was no secret about the matter; for I was, in a way, a sharer in his alarms. He had taken me aside one day, and promised me a silver fourpenny on the first of every month if I would only keep my ‘weather-eye open for a seafaring man with one leg,’ and let him know the moment he appeared. Often enough, when the first of the month came round, and I applied to him for my wage, he would only blow through his nose at me, and stare me down; but before the week was out he was sure to think better of it, bring me my fourpenny piece, and repeat his orders to look out for ‘the seafaring man with one leg.’

1. How that personage haunted my dreams (jak ta postać śledziła moje sny = często mi się śniła; to haunt – często przyjeżdżać w odwiedziny, odwiedzać; prześladować; męczyć; nie dawać spokoju /о myślach itp./), I need scarcely tell you (chyba nie muszę opowiadać wam). On stormy nights (w burzliwe noce), when the wind shook the four corners of the house (kiedy wiatr wstrząsał cztery kąty domu = cały dom), and the surf roared along the cove and up the cliffs (i bałwany morskie ryczały w zatoce i klifach: «wzdłuż zatoki i w górę po klifach»), I would see him in a thousand forms (widziałem go /we śnie/ w tysiącu obrazach), and with a thousand diabolical expressions (o tysiącu diabelnych wyrazach = postaci). Now the leg would be cut off at the knee (albo noga była ucięta po kolana), now at the hip (albo po uda; now... now... – albo... albo...); now he was a monstrous kind of a creature (albo był potworną postacią stworzenia) who had never had but the one leg (które nigdy nie miało /nic/ oprócz jednej nogi), and that in the middle of his body (będącej w środku jego ciała). To see him leap and run and pursue me (widziałem we śnie = jak skakał, biegł i gonił mnie) over hedge and ditch (nie patrząc na drogę: «przez ogrodzenie i rów») was the worst of nightmares (był najgorszym z koszmarów nocnych). And altogether I paid pretty dear for my monthly fourpenny piece (więc płaciłem dosyć sporo za miesięczną czteropensową monetę), in the shape of these abominable fancies (w postaci tych odrażających fantazji).

personage [`pə:sənıdʒ] haunted [`hɔːntıd] knee [niː] hedge [hedʒ] nightmare [`naıtmeə]

1. How that personage haunted my dreams, I need scarcely tell you. On stormy nights, when the wind shook the four corners of the house, and the surf roared along the cove and up the cliffs, I would see him in a thousand forms, and with a thousand diabolical expressions. Now the leg would be cut off at the knee, now at the hip; now he was a monstrous kind of a creature who had never had but the one leg, and that in the middle of his body. To see him leap and run and pursue me over hedge and ditch was the worst of nightmares. And altogether I paid pretty dear for my monthly fourpenny piece, in the shape of these abominable fancies.

1. But though I was so terrified by the idea of the seafaring man with one leg (chociaż byłem tak wystraszony myślą o marynarzu o jednej nodze), I was far less afraid of the captain himself (dużo mniej się bałem samego kapitana) than anybody else who knew him (niż ktokolwiek inny, kto znał go). There were nights when he took a deal more rum and water (były noce, kiedy pił rum z wodą więcej; to take – wziąć, spożyć; deal – pewna ilość) than his head would carry (niż jego głowa mogła wytrzymać); and then he would sometimes sit and sing (i później czasami siedział i śpiewał) his wicked, old, wild sea-songs, minding nobody (swoje niegodziwe, stare, dzikie piosenki morskie, nie zwracając na nikogo uwagi; wicked – zły); but sometimes he would call for glasses round (ale czasami wymagał szklanki /rumu/ dla wszystkich; round – porcja), and force all the trembling company to listen to his stories (i zmuszał całe drżące towarzystwo do słuchania jego historii) or bear a chorus to his singing (lub by refren, śpiewać razem z nim: «nieść chór do jego śpiewania»). Often I have heard the house shaking with (często słyszałem, jak dom trząsł się od /piosenki/) ‘Yo-ho-ho, and a bottle of rum;’ all the neighbours joining in for dear life (wszyscy sąsiedzi dołączali do /śpiewania/ co sił: «za drogie życie»; to join in – brać udział, dołączać), with the fear of death upon them (ze strachem śmierci “na nich”), and each singing louder than the other, to avoid remark (i każdy śpiewał głośniej niż inny, byle uniknąć uwag). For in these fits (z powodu takich napadów) he was the most overriding companion ever known (on był najważniejszym rozmówcą z kiedykolwiek /znanych/; overriding – ważniejszy, dominujący); he would slap his hand on the table for silence all round (uderzał ręką o stół, żeby było cicho dookoła); he would fly up in a passion of anger at a question (stawał się wściekły kiedy go pytano; to fly up – wzlecieć, odfrunąć), or sometimes because none was put (lub czasami dlatego, że żadne /pytanie/ nie było zadane), and so he judged the company was not following his story (dlatego myślał, że towarzystwo nieuważnie go słuchało). Nor would he allow anyone to leave the inn (także nie pozwalał komukolwiek opuścić gospody; to leave – porzucać, opuszczać) till he had drunk himself sleepy and reeled off to bed (dopóki nie upijał się do sennego stanu i nie włóczył się do łóżka; sleepy – senny, nikły; to reel off – zwijać, rozwijać /cumę/).

terrified [`terıfaıd] wicked [`wıkıd] bear [beə] neighbour [`neıbə] overriding [əuvə`raıdıŋ]

1. But though I was so terrified by the idea of the seafaring man with one leg, I was far less afraid of the captain himself than anybody else who knew him. There were nights when he took a deal more rum and water than his head would carry; and then he would sometimes sit and sing his wicked, old, wild sea-songs, minding nobody; but sometimes he would call for glasses round, and force all the trembling company to listen to his stories or bear a chorus to his singing. Often I have heard the house shaking with ‘Yo-ho-ho, and a bottle of rum;’ all the neighbours joining in for dear life, with the fear of death upon them, and each singing louder than the other, to avoid remark. For in these fits he was the most overriding companion ever known; he would slap his hand on the table for silence all round; he would fly up in a passion of anger at a question, or sometimes because none was put, and so he judged the company was not following his story. Nor would he allow anyone to leave the inn till he had drunk himself sleepy and reeled off to bed.

1. His stories were what frightened people worst of all (jego historie były /tym/, co straszyło ludzi najbardziej). Dreadful stories they were (okropne historie były); about hanging (о powieszeniu), and walking the plank (i chodzeniu po desce /w otwarte morze/ – rodzaj kary: korsarze często zmuszali nieszczęsnych ludzi na przejętym okręcie by szli z zawiązanymi oczami po desce a potem skakali w morze), and storms at sea (/о/ sztormach w morzu), and the Dry Tortugas (о /wyspach/ Dry Tortugas /zespół małych wysp koralowych w zatoce Meksykańskiej, południowym zachodzie Florydy/), and wild deeds and places on the Spanish Main (dzikich czynach i miejscach przy hiszpańskim kontynencie /w okolicach morza Karaibskiego/).

2. By his own account (według jego własnego opowiadania) he must have lived his life among some of the wickedest men (musiał przebywać wśród złoczyńców) that God ever allowed upon the sea (którym Bóg kiedykolwiek pozwalał /pływać/ w morzu); and the language in which he told these stories (język, w którym opowiadał te historie) shocked our plain country people (szokował naszych zwykłych wiejskich ludzi) almost as much as the crimes that he described (prawie tak samo, jak przestępstwa, które opisywał).

frightened [`fraıtnd] dreadful [dredful] hanging [`hæŋıŋ] language [`læŋgwıdʒ]

1. His stories were what frightened people worst of all. Dreadful stories they were; about hanging, and walking the plank, and storms at sea, and the Dry Tortugas, and wild deeds and places on the Spanish Main.

2. By his own account he must have lived his life among some of the wickedest men that God ever allowed upon the sea; and the language in which he told these stories shocked our plain country people almost as much as the crimes that he described.

1. My father was always saying the inn would be ruined (mój ojciec zawsze mówił, /że/ gospoda zbankrutuje), for people would soon cease coming there (ponieważ wkrótce ludzie przestaną przychodzić do niej) to be tyrannized over and put down (żeby nie być despotycznie przygnębionymi i upokorzonymi), and sent shivering to their beds (iść ze strachem spać = do domu: „i być zatrutymi, drżącymi w swoim łóżku”; to send – wysyłać, odsyłać); but I really believe his presence did us good (ale ja naprawdę myślałem, /że/ jego obecność pomagała nam). People were frightened at the time (ludzie wtedy byli wystraszeni), but on looking back they rather liked it (ale przypomniawszy sobie, że raczej im to się podobało); it was a fine excitement in a quiet country life (to było wspaniałe wydarzenie w cichym wiejskim życiu); and there was even a party of the younger me (była nawet grupa /ludzi/ młodsza ode mnie) who pretended to admire him (która udawała, że zachwyca się nim), calling him a ’true sea-dog,’ (nazywając go „prawdziwym wilkiem morskim”) and a ’real old salt,’ (prawdziwym obytym /przesolonym/ marynarzem: «prawdziwą starą solą») and suchlike names (i /innymi/ podobnymi imionami), and saying there was the sort of man that made England terrible at sea (mówiąc, że dzięki takim ludziom Anglia stała się postrachem mórz).

cease [siːs] tyrannized [`tırənaızd] excitement [ık`saıtmənt] admire [əd`maıə]

1. My father was always saying the inn would be ruined, for people would soon cease coming there to be tyrannized over and put down, and sent shivering to their beds; but I really believe his presence did us good. People were frightened at the time, but on looking back they rather liked it; it was a fine excitement in a quiet country life; and there was even a party of the younger me who pretended to admire him, calling him a ‘true sea-dog,’ and a ‘real old salt,’ and suchlike names, and saying there was the sort of man that made England terrible at sea.

1. In one way (z jednej strony), indeed, he bade fair to ruin us (naprawdę, on, jak się wydawało, mógł zrujnować nas; to bid fair – przyrzekać, wydawać się prawdopodobnym; to bid – prosić; proponować /cenę/; wyrażać chęć przy spotkaniu, pożegnaniu itp.; fair – szczerze, wylewnie); for he kept on staying week after week (ponieważ zostawał przez tygodnie), and at last month after month (w końcu przez miesiące) so that all the money had been long exhausted (więc wszystkie pieniądze były szybko wydane), and still (i jednak) my father never plucked up the heart to insist on having more (mój ojciec nigdy nie miał odwagi, aby nalegać na więcej = wymagać jeszcze; heart – serce, odwaga). If ever he mentioned it (jeśli kiedykolwiek przypominał o tym), the captain blew through his nose so loudly (/to/ kapitan sapał tak głośno), that you might say he roared (że moglibyście powiedzieć, że ryczy), and stared my poor father out of the room (groźnie patrzył na mojego biednego ojca, który wylatywał z pokoju; to stare – gapić się). I have seen him wringing his hand after such a rebuff (widziałem jak łamał sobie ręce /rozpaczliwie/ po podobnej odmowie), and I am sure the annoyance and the terror he lived in (i jestem pewny, że irytacja i strach, /w których/ żył) must have greatly hastened his early and unhappy death (na pewno znacząco przyspieszyły jego wczesną i nieszczęsną śmierć).

exhausted [ıg`zɔːstıd] mentioned [`menʃnd] wringing [`rıŋıŋ] annoyance [ə`nɔıəns]

1. In one way, indeed, he bade fair to ruin us; for he kept on staying week after week, and at last month after month so that all the money had been long exhausted, and still my father never plucked up the heart to insist on having more. If ever he mentioned it, the captain blew through his nose so loudly, that you might say he roared, and stared my poor father out of the room. I have seen him wringing his hand after such a rebuff, and I am sure the annoyance and the terror he lived in must have greatly hastened his early and unhappy death.

1. All the time he lived with us (przez cały ten czas, /kiedy/ mieszkał z nami) the captain made no change whatever in his dress (kapitan nie zrobił żadnej zmiany w ubieraniu się) but to buy some stockings from hawker (tylko kupił kilka par pończoch od domokrążcy). One of the cocks of his hat having fallen down (jeden z brzegów jego kapelusza opadł; to fall down – padać; /miękkie kapelusze były zakładane z jedną lub więcej stronami zagiętymi w górę i przymocowanymi do ciemienia, w ten sposób zagięte brzegi nazywały się ‘cocks’/), he let it hang from that day forth (оn zostawił go by wisiał od tego dnia), though it was a great annoyance when it blew (chociaż to było dużą niewygodą przy wietrze: «kiedy wiało»). I remember the appearance of his coat (pamiętam wygląd jego kubraka), which he patched himself upstairs in his room (który własnoręcznie łatał w swoim pokoju na górze), and which, before the end (i który pod koniec: was nothing but patches (był niczym, oprócz łat).

2. He never wrote or received a letter (nigdy nie pisał czy nie dostawał listu), and he never spoke with any but the neighbours (nie rozmawiał z nikim oprócz sąsiadów), and with these, for the most part (/nawet/ z większością z nich), only when drunk on rum (tylko kiedy opijał się rumem). The great sea-chest none of us had ever seen open (dużą skrzynię morską , której nikt z nas nigdy nie widział otwartej).

change [tʃeındʒ] hawker [`hɔːkə] patches [`pætʃız] received [rı`siːvd]

1. All the time he lived with us the captain made no change whatever in his dress but to buy some stockings from hawker. One of the cocks of his hat having fallen down, he let it hang from that day forth, though it was a great annoyance when it blew. I remember the appearance of his coat, which he patched himself upstairs in his room, and which, before the end, was nothing but patches.

2. He never wrote or received a letter, and he never spoke with any but the neighbours, and with these, for the most part, only when drunk on rum. The great sea-chest none of us had ever seen open.

1. He was only once crossed (tylko pewnego razu miał sprzeczności; to cross – przeszkadzać, sprzeczać), and that was towards the end (to było mniej więcej /bliżej/ końca), when my poor father was far gone in a decline that took him off (kiedy mój biedny ojciec przebywał w ostatnim stadium /wyniszczającej/ choroby, która go wykończyła; decline – spadek). Dr Livesey came late one afternoon to see the patient (doktor Livesey przyszedł pod koniec dnia obejrzeć pacjenta), took a bit of dinner from my mother (wziął trochę obiadu, którym go poczęstowała moja matka), and went into the parlour to smoke a pipe (i wszedł do wspólnego pokoju, aby zapalić fajkę) until his horse should come down from the hamlet (/oczekując/, kiedy jego konia przyprowadzą ze wsi), for we had no stabling at the old ’Benbow (ponieważ nie mieliśmy stajni w starej /godpodzie/ „Benbow”).’

towards [tə`wɔːdz] decline [dı`klaın] horse [hɔːs] stabling [`steıblıŋ]

2. I followed him in (wszedłem tuż po nim), and I remember observing the contrast the neat, bright doctor (pamiętam dostrzeżenie kontrastu /pomiędzy/ zadbanym, wesołym doktorem), with his powder as white as snow (z peruką podobną do białego śniegu; powder – puder, proszek), and his bright, black eyes and pleasant manners (jego błyszczącymi czarnymi oczami i dobrymi manierami), made with the coltish country folk (a hałaśliwymi mieszkańcami wsi), and above all (przede wszystkim), with that filthy, heavy, bleared scarecrow of a pirate of ours (/w porównaniu/ z brudnym, ociężałym, pijanym: «zamglonym» straszydłem, naszym korsarzem; porównaj: an unshaven, bleary-eyed man – nieogolony mężczyzna o zamglonym spojrzeniu), sitting, far gone in rum (który siedział mocno pijany od rumu), with his arms on the table (z łokciami na stole). Suddenly he (nagle on) – the captain (kapitan), that is – began to pipe up his eternal song (zanucił swoją wieczną piosenkę): –

3. ‘Fifteen men on the dead man’s chest (piętnastu chłopów na skrzynię umrzyka)

Yo-ho-ho, and a bottle of rum (jо-hо-hо, i butelka rumu)!

Drink and the devil had done for the rest (pij, а diabeł skończy z pozostałym; to have done – skończyć, pozbyć się czegoś; for the rest – w pozostałym, co do reszty)

Yo-ho-ho, and a bottle of rum!’

bright [braıt] powder [`paudə] pleasant [pleznt] eternal [ı`tə:nl]

1. He was only once crossed, and that was towards the end, when my poor father was far gone in a decline that took him off. Dr Livesey came late one afternoon to see the patient, took a bit of dinner from my mother, and went into the parlour to smoke a pipe until his horse should come down from the hamlet, for we had no stabling at the old ‘Benbow.’

2. I followed him in, and I remember observing the contrast the neat, bright doctor, with his powder as white as snow, and his bright, black eyes and pleasant manners, made with the coltish country folk, and above all, with that filthy, heavy, bleared scarecrow of a pirate of ours, sitting, far gone in rum, with his arms on the table. Suddenly he – the captain, that is – began to pipe up his eternal song: –

3. ‘Fifteen men on the dead man’s chest

Yo-ho-ho, and a bottle of rum!

Drink and the devil had done for the rest

Yo-ho-ho, and a bottle of rum!’

1. At first I had supposed (na początku przypuszczałem) ’the dead man’s chest’ to be that identical big box of his (że „skrzynia umrzyka” jest tamtą największą jego skrzynią) upstairs in the front room (/stojącą/ na górze w przedpokoju), and the thought had been mingled in my nightmares (ta myśl mieszała się w moich nocnych koszmarach) with that of the one-legged seafaring man (z tą /myślą/ o jednonogim marynarzu).

2. But by this time (ale w tym czasie) we had all long ceased to pay any particular notice to the song (wszyscy dawno przestaliśmy zwracać szczególną uwagę na tę piosenkę); it was new, that night, to nobody but Dr Livesey (była nowa, tamtego wieczoru, dla nikogo oprócz doktora Livesey’a), and on him I observed (i na nim, jak zauważyłem) it did not produce an agreeable effect (nie wywarła pozytywnego wrażenia), for he looked up for a moment quite angrily (ponieważ popatrzył /na kapitana/ przez chwilę dosyć surowo) before he went on with his talk to old Taylor (zanim kontynuował swoją rozmowę ze starym Taylorem), the gardener (ogrodnikiem), on a new cure for the rheumatics (о nowym lekarstwie na reumatyzm). In the meantime (tymczasem), the captain gradually brightened up at his own music (kapitan prawdopodobnie rozpalony swoją własną muzyką = śpiewem; to brighten up – napawać radością, przejaśniać się), and at last flapped his hand upon the table before him (pod koniec uderzył pieścią po stole przed sobą) in a way we all knew to mean – silence (w pewnym sensie, o /którym/ wszyscy wiedzieliśmy, co oznacza – milczenie).

thought [θɔːt] particular [pə`tıkjulə] cure [kjuə] rheumatics [ruː`mætıks]

1. At first I had supposed ‘the dead man’s chest’ to be that identical big box of his upstairs in the front room, and the thought had been mingled in my nightmares with that of the one-legged seafaring man.

2. But by this time we had all long ceased to pay any particular notice to the song; it was new, that night, to nobody but Dr Livesey, and on him I observed it did not produce an agreeable effect, for he looked up for a moment quite angrily before he went on with his talk to old Taylor, the gardener, on a new cure for the rheumatics. In the meantime, the captain gradually brightened up at his own music, and at last flapped his hand upon the table before him in a way we all knew to mean – silence.

1. The voices stopped at once (głosy ucichły natychmiast), all but Dr Livesey’s (wszystkie, oprócz /głosu/ doktora Livesey’a); he went on as before (kontynuował jak przedtem), speaking clear and kind (mówiąc wyraźnie i w przyjazny sposób), and drawing briskly at his pipe between every word or two (energicznie paląc fajkę po każdym słowie czy dwóch; to draw – wdychać, ciągnąć). The captain glared at him for a while (kapitan surowo patrzył na niego przez jakiś czas), flapped his hand again (uderzył pieścią znów), glared still harder (spojrzał surowiej), and at last broke out with a villainous, low oath (i pod koniec bluznął prostackim, nieprzyzwoitym przekleństwem; villain – /hist./ niewolnik, chłop pańszczyźniany; drań, nikczemnik):

2. ’Silence, there, between decks (milczeć, tam, na pokładzie: «między pokładami»)!’

3. ‘Were you addressing me, sir (czy pan zwraca się do mnie)?’ says the doctor; and when the ruffian had told him (i zbój powiedział mu), with another oath (innym przekleństwem), that this was so (że tak).

4. ‘I have only one thing to say to you, sir (mam tylko jedną rzecz do powiedzenia, panie),’ replies the doctor (odpowiedział doktor), ‘that if you keep on drinking rum (jeżeli pan dalej będzie pił rum), the world will soon be quit of a very dirty scoundrel (świat wkrótce się pozbędzie jednego bardzo brudnego drania)!’

drawing [`drɔːıŋ] oath [əuθ] ruffian [`rʌfıən] replies [rı`plaız] scoundrel [`skaundrəl]

1. The voices stopped at once, all but Dr Livesey’s; he went on as before, speaking clear and kind, and drawing briskly at his pipe between every word or two. The captain glared at him for a while, flapped his hand again, glared still harder, and at last broke out with a villainous, low oath:

2. ‘Silence, there, between decks!’

3. ‘Were you addressing me, sir?’ says the doctor; and when the ruffian had told him, with another oath, that this was so.

4. ‘I have only one thing to say to you, sir,’ replies the doctor, ‘that if you keep on drinking rum, the world will soon be quit of a very dirty scoundrel!’

1. The old fellow’s fury was awful (wściekłość chłopa była okropna). He sprang to his feet (оn zerwał się na nogi), drew and opened a sailor’s clasp-knife (wyciągnął i otwarł swój marynarski składany nóż), and, balancing it open on the palm of his hand (i kołysząc nim otwartym na dłoni), threatened to pin the doctor to the wall (groził przypinając nim doktora do ściany).

2. The doctor never so much as moved (doktor ani się nie ruszył). He spoke to him, as before (rozmawiał z nim jak przedtem), over his shoulder (przez ramię), and in the same tone of voice (i z tą samą intonacją /głosu/); rather high (trochę wyższą), so that all the room might hear (żeby wszyscy w pokoju mogli słyszeć), but perfectly calm ant steady (ale zupełnie spokojnym i twardym): –

3. ’If you do not put that knife this instant in your pocket (jeśli pan nie schowa tego noża natychmiast do kieszeni) I promise, upon my honour (obiecuję, daję słowo honoru), you shall hang at the next assizes ( że pan będzie wisieć /na szubienicy/ przy najbliższej wyjazdowej sesji sądu przysięgłych).’

fury [`fjuərı] knife [naıf] palm [paːm] shoulder [`ʃəuldə] honour [`ɔnə] assizes [ə`saızız]

1. The old fellow’s fury was awful. He sprang to his feet, drew and opened a sailor’s clasp-knife, and, balancing it open on the palm of his hand, threatened to pin the doctor to the wall.

2. The doctor never so much as moved. He spoke to him, as before, over his shoulder, and in the same tone of voice; rather high, so that all the room might hear, but perfectly calm ant steady: –

3. ‘If you do not put that knife this instant in your pocket I promise, upon my honour, you shall hang at the next assizes.’

1. Then followed a battle of looks between them (później nastąpiła walka spojrzeń; but this captain soon knuckled under (ale kapitan wkrótce ustąpił; knuckle – staw palca; to knuckle – uderzać, stukać kostkami palców; podporządkowywać się, przyznawać się do porażki), put up his weapon (schował swoją broń), and resumed his seat (i wrócił na miejsce; to resume – ponawiać, znowu otrzymać), grumbling like a beaten dog (warcząc jak zbity pies).

2. ’And now, sir (а teraz, panie),’ continued the doctor (kontynuował doktor), ’since I now know there’s such a fellow in my district (ponieważ teraz wiem, /że/ podobny chłop znajduje się w moim otoczeniu), you may count I’ll have an eye upon you day and night (pan może liczyć, /że/ «będę mieć pana na oku» przez dzień i noc). I’m not a doctor only (jestem nie tylko doktorem); I’m a magistrate (ale /także/ sędzią); and if I catch a breath of complaint against you (jeśli do mnie dotrze najmniejsza skarga na pana) if its only for a piece of incivility like to-night’s (nawet jeśli /będzie/ związana z pańskim grubiaństwem, jak dzisiaj wieczorem; civil – cywilny; cywilizowany, dobrze wychowany, kulturalny; grzeczny), I’ll take effectual means to have you hunted down and routed out of this (powezmę skuteczne środki, aby pana złapano i wyrzucono stąd; to rout – wyganiać, wyciągać /kogoś z łóżka, z domu itp./, wystawiać; wysiedlać). Let that suffice (to wszystko, /co powiem/; to let – puszczać, pozwalać; to suffice – być wystarczającym, starczać).’

3. Soon after Dr Livesey’s horse came to the door (wkrótce koń doktora Livesey’a został podstawiony do drzwi = podano konia), and he rode away (i on wyjechał; to ride); but the captain held his peace that evening (ale kapitan zachowywał spokój tego wieczoru), and for many evenings to come (i później przez dużo wieczorów; in days to come – w przyszłości, w kolejnych dniach).

knuckled [`nʌkld] weapon [`wepən] breath [breθ] incivility [,InsI`vIlItI] suffice [sə`faıs]

1. Then followed a battle of looks between them; but this captain soon knuckled under, put up his weapon, and resumed his seat, grumbling like a beaten dog.

2. ‘And now, sir,’ continued the doctor, ‘since I now know there’s such a fellow in my district, you may count I’ll have an eye upon you day and night. I’m not a doctor only; I’m a magistrate; and if I catch a breath of complaint against you if its only for a piece of incivility like to-night’s, I’ll take effectual means to have you hunted down and routed out of this. Let that suffice.’

3. Soon after Dr Livesey’s horse came to the door, and he rode away; but the captain held his peace that evening, and for many evenings to come.

Chapter II

(rozdział 2)

Black Dog Appears and Disappears

(Czarny Pies pojawia się i znika)

1. IT was not very long after this (to było wkrótce po tym) that there occurred the first of the mysterious events (kiedy miało miejsce jedno z tych tajemniczych zdarzeń) that rid us at last of the captain (które wreszcie pozbawiło nas kapitana), though not, as you will see, of his affairs (chociaż, jak zobaczycie, nie jego spraw = zostawionych przez niego kłopotów).

2. It was a bitter cold winter (była bardzo mroźna zima; bitter – gorzki; mocny, gwałtowny), with long, hard frosts and heavy gales (z długimi silnymi mrozami i silnymi sztormami); and it was plain from the first (wiadomo było od samego początku) that my poor father was little likely to see the spring (że mój biedny ojciec ledwie zobaczy wiosnę; likely – prawdopodobnie, możliwie). He sank daily (słabnął z każdym dniem; to sink – opuszczać się, padać, ubywać; słabnąć), and my mother and I had all the inn upon our hands (i moja matka i ja mieliśmy całą gospodę na swoich brakach = ja i matka musieliśmy gospodarzyć); and were kept busy enough (byliśmy zajęci wystarczająco = mieliśmy pełne ręce roboty; to keep busy – zmuszać do ciężkiej pracy), without paying much regard to our unpleasant guest (nie zwracając dużo uwagi na naszego nieprzyjemnego gościa; without – bez).

mysterious [mı`stıərıəs] affair [ə`feə] gale [geıl] enough [ı`nʌf] regard [rı`gaːd] guest [gest]

1. IT was not very long after this that there occurred the first of the mysterious events that rid us at last of the captain, though not, as you will see, of his affairs.

2. It was a bitter cold winter, with long, hard frosts and heavy gales; and it was plain from the first that my poor father was little likely to see the spring. He sank daily, and my mother and I had all the inn upon our hands; and were kept busy enough, without paying much regard to our unpleasant guest.

1. It was one January morning (był to pewien styczniowy poranek), very early (bardzo wcześnie) – a pinching, frosty morning (męczący mroźny poranek; pinching – cisnący, męczący, ściskający) – the cove all grey with hoar-frost (zatoka /była/ cała szara = siwa od szronu), the ripple lapping softly on the stones (nieduża fala miękko muskała kamienie /brzegu/; to lap – zrobić okrążenie, pluskać /о brzeg/), the sun still low (słońce wciąż było /nisko/) and only touching the hilltops and shining far to seaward (i tylko dotykało /promienami/ wierzchołków wzgórz i świeciło w kierunku morza). The captain had risen earlier than usual (kapitan wstał wcześniej niż zwykle; to rise – wstawać, podnosić się), and set out down the beach (i wyruszył w stronę morskiego brzegu; to set out – ruszać się, wyruszyć), his cutlass swinging under the broad skirts of the old blue coat (jego kordelas chwiał się pod szeroką połą starego niebieskiego kubraka; cutlass – kordelas), his brass telescope under his arm (miedziana mosiężna luneta /była/ pod pachą), his hat tilted back upon his head (kapelusz zsunął się na tył jego głowy; to tilt – nachylić się, zsunąć się). I remember his breath hanging like smoke in his wake as he strode off (pamiętam, /jak/ wydychane powietrze kłębiło się jak dym, kiedy szedł; to hang – wisieć w powietrzu; wake – kalwater, fale spowodowane płynącym przedmiotem lub człowiekiem; to stride – iść dużymi krokami), and the last sound I heard of him (I ostatnim dźwiękiem, /który/ usłyszałem od niego), as he turned the big rock (kiedy obszedł duży klif), was a loud snort of indignation (było głośne oburzające prychanie), as though his mind was still running upon Dr Livesey (tak jak gdyby jego pamięć wciąż /była/ zajęta doktorem Livesey’em; to run upon – obracać się dookoła, powracać do czegoś /w myślach/).

stones [stəunz] touching [`tʌtʃıŋ] cutlass [`kʌtləs] seaward [`siːwəd] breath [breθ]

1. It was one January morning, very early – a pinching, frosty morning – the cove all grey with hoar-frost, the ripple lapping softly on the stones, the sun still low and only touching the hilltops and shining far to seaward. The captain had risen earlier than usual, and set out down the beach, his cutlass swinging under the broad skirts of the old blue coat, his brass telescope under his arm, his hat tilted back upon his head. I remember his breath hanging like smoke in his wake as he strode off, and the last sound I heard of him, as he turned the big rock, was a loud snort of indignation, as though his mind was still running upon Dr Livesey.

1. Well, mother was upstairs with father (matka była na górze z ojcem); and I was laying the breakfast table against the captain’s return (а ja zastawiałem stół do śniadania przed powrotem kapitana), when the parlour door opened (kiedy drzwi /wspólnego/ pokoju się otworzyły), and a man stepped in on whom I had never set my eyes before (i wszedł człowiek, na którego przed tym nigdy nie patrzyły moje oczy = którego nigdy nie widziałem).

2. He was a pale (był bladym), tallowy creature (tłustym /dobrze odżywionym/ stworzeniem; tallow – łój, tłuszcz /do świec, mydła/), wanting two fingers of the left hand (bez dwóch palców lewej ręki; want of – niedostatek, brak); and, though he wore a cutlass (chociaż miał kordelas), he did not look much like a fighter (nie wyglądał na wojownika = wojowniczo). I had always my eye open for seafaring men (= miałem na oku marynarzy), with one leg or two (/bądź/ o jednej lub dwóch nogach), and I remember this one puzzled me (i pamiętam, /jak/ ten stanowił zagadkę dla mnie; to puzzle – utknąć w martwym punkcie, dziwować). He was not sailorly (оn nie był podobny do marynarza; sailorly – marynarski), and yet he had a smack of the sea about him too (i jednak miał posmak /zapach/ morza dookoła niego = czułem, że jest marynarzem).

upstairs [ʌp`steəz] breakfast [`brekfəst] creature [`kriːtʃə] fighter [`faıtə] sailorly [`seıləlı]

1. Well, mother was upstairs with father; and I was laying the breakfast table against the captain’s return, when the parlour door opened, and a man stepped in on whom I had never set my eyes before.

2. He was a pale, tallowy creature, wanting two fingers of the left hand; and, though he wore a cutlass, he did not look much like a fighter. I had always my eye open for seafaring men, with one leg or two, and I remember this one puzzled me. He was not sailorly, and yet he had a smack of the sea about him too.

1. I asked him what was for his service (zapytałem go, co /wolał/ do obsługi= co woli), and he said he would take rum (powiedział, /że/ weźmie rum); but as I was going out of the room to fetch it (ale wychodziłem z pokoju, żeby przynieść go) he sat down upon a table (usiadł przy stole), and motioned me to draw near (i pokazał mi gestem, żebym się zbliżył = zawołał mnie). I paused where I was with my napkin in my hand (zatrzymałem się /tam/, gdzie byłem z serwetką w ręku).

2. ‘Come here, sonny (chodź tu, synku),’ says he. ‘Come nearer here (podejdź tu bliżej).’

3. I took a step nearer (zrobiłem krok bliżej).

4. ’Is this here table for my mate, Bill (ten tu = oto ten stół jest /nakryty/ dla mojego kumpla, Billa)?’ he asked, with a kit of leer (zapytał z chytrym spojrzeniem; kit – umundurowanie, wyposażenie, ekwipunek; to leer – patrzeć chytrze, złośliwie).

service [`sə:vıs] motioned [`məuʃnd] paused [pɔːzd] mate [meıt] leer [lıə]

1. I asked him what was for his service, and he said he would take rum; but as I was going out of the room to fetch it he sat down upon a table, and motioned me to draw near. I paused where I was with my napkin in my hand.

2. ‘Come here, sonny,’ says he. ‘Come nearer here.’

3. I took a step nearer.

4. ‘Is this here table for my mate, Bill?’ he asked, with a kit of leer.

1. I told him I did not know his mate Bill (powiedziałem mu, że nie znam jego kumpla Billa); and this was for a person who stayed in our house (i ten /stół/ był dla człowieka, który zatrzymał się w naszym domu), whom we called the captain (którego nazywaliśmy kapitanem).

2. ‘Well (więc),’ said he, ‘my mate Bill would be called the captain as like as not (mój kumpel Bill mógłby nazwać się = może nazwał się kapitanem, to nie jest wykluczone). He has a cut on one cheek (ma bliznę na jednym policzku), and a mighty pleasant way with him (i bardzo miły sposób /zachowania/), particularly in drink (szczególnie kiedy jest pijany), has my mate, Bill (ma mój kumpel, Bill). We’ll put it, for argument like (załóżmy; we’ll = we will), that your captain has a cut on one cheek (że wasz kapitan ma bliznę na jednym policzku) – and we’ll put it, if you like (i załóżmy, jak chcesz), that the cheek’s the right one (że to jest prawy policzek). Ah, well (ach, dobrze)! I told you. Now, is my mate Bill in this here house (więc, powiedz, czy jest tu mój kumpel Bill, w tym /tu/ domu)?’

3. I told him he was out walking (powiedziałem mu, że poszedł na spacer; to be out – nie być obecnym w domu; to walk – iść, spacerować).

pleasant [pleznt] particularly [pə`tıkjuləlı] argument [`aːgjumənt]

1. I told him I did not know his mate Bill; and this was for a person who stayed in our house, whom we called the captain.

2. ‘Well,’ said he, ‘my mate Bill would be called the captain as like as not. He has a cut on one cheek, and a mighty pleasant way with him, particularly in drink, has my mate, Bill. We’ll put it, for argument like, that your captain has a cut on one cheek – and we’ll put it, if you like, that the cheek’s the right one. Ah, well! I told you. Now, is my mate Bill in this here house?’

3. I told him he was out walking.

1. ‘Which way, sonny? Which way is he gone (którędy = dokąd poszedł)?’

2. And when I had pointed out the rock (i kiedy wskazałem na klif) and told him how the captain was likely to return (i powiedziałem mu, skąd kapitan prawdopodobnie mógł wrócić), and how soon (i za ile), and answered a few other questions (odpowiedziałem na kilka innych pytań), ‘Ah,’ said he, ‘this’ll be as good as drink to my mate Bill (to /zobaczyćgo/ będzie tak samo dobrze, jak alkohol dla mojego przyjaciela; this’ll = this will).’

3. The expression of his face as he said these words (wyraz jego twarzy, kiedy wymówił te słowa) was not at all pleasant (wcale nie był przyjemny), and I had my own reasons for thinking (i miałem swoje własne podstawy, żeby myśleć) that the stranger was mistaken (że przybysz się mylił), even supposing he meant who he said (nawet przypuszczając, /że/ miał na myśli /tego/, o kim powiedział). But it was no affair of mine, I thought (to nie była moja sprawa, pomyślałem); and, besides (i poza tym), it was difficult to know what to do (trudno było wiedzieć, co robić). The stranger kept hanging about just inside the inn door (przybysz dalej stał prosto w drzwiach gospody; to keep hanging about – przez dłuższy czas wałęsać się bez celu, stać nic nie robiąc), peering round the corner like a cat waiting for a mouse (zaglądając do kąta niczym kot czychający na mysz; to peer – wpatrywać się). Once I stepped out myself into the road (jeden raz = kiedy tylko wyszedłem sam na drogę), but he immediately called me back (natychmiast zawołał mnie z powrotem), and, as I did not obey quick enough for his fancy (i ponieważ szybko posłuchałem jego chęci), a most horrible change came over his tallowy face (okropna przemiana = gniew znieksztacił jego zatłuszczoną twarz; to come over – opanować, objąć), and he ordered me in (оn kazał mi /wejść/ do środka), with an oath that made me jump (z przekleństwem, które sprawiło, że podskoczyłem). As soon as I was back again (kiedy wróciłem ponownie) he returned to his former manner (оn powrócił do swojej poprzedniej maniery /wyrażania się/), half fawning, half sneering (pół przymilnej, pół szyderczej; fawn – młody jeleń /do pierwszego roku/; /przest./ młodzik /zwierzę/; to fawn – przymilać się; machać ogonem /о zwierzętach, szczególnie o psie/), patted me on the shoulder (poklepał po moim ramieniu), told me I was a good boy (powiedział mi, że jestem dobrym chłopcem), and he had taken quite a fancy to me (i /że/ prawie polubił mnie; to take a fancy to – przywiązywać się /do kogoś/).

stranger [`streındʒə] ordered [`ɔːdəd] fawning [`fɔːnıŋ] shoulder [`ʃəuldə]

1. ‘Which way, sonny? Which way is he gone?’

2. And when I had pointed out the rock and told him how the captain was likely to return, and how soon, and answered a few other questions, ‘Ah,’ said he, ‘this’ll be as good as drink to my mate Bill.’

3. The expression of his face as he said these words was not at all pleasant, and I had my own reasons for thinking that the stranger was mistaken, even supposing he meant who he said. But it was no affair of mine, I thought; and, besides, it was difficult to know what to do. The stranger kept hanging about just inside the inn door, peering round the corner like a cat waiting for a mouse. Once I stepped out myself into the road, but he immediately called me back, and, as I did not obey quick enough for his fancy, a most horrible change came over his tallowy face, and he ordered me in, with an oath that made me jump. As soon as I was back again he returned to his former manner, half fawning, half sneering, patted me on the shoulder, told me I was a good boy, and he had taken quite a fancy to me.

1. ‘I have a son of my own (mam własnego syna),’ said he, ‘as like you as two blocks (jesteś podobny do niego jak dwie krople wody; block – blok, bryła, kamień), and he’s all the pride of my ‘art (on jest dumą mojego serca; ‘art = heart). But the great thing for boys is discipline (ale świetną rzeczą dla chłopców jest dyscyplina = najważniejsze to dyscyplina), sonny – discipline. Now if you had sailed along of Bill (więc, gdybyś pływał po morzu z Billem; to sail – żeglować, płyć; along of /somebody/ – przez /kogoś/), you wouldn’t have stood there to be spoke to twice – not you (nie stałbyś tam, nie kazałbyś sobie powtarzać dwa razy – /tylko/ nie ty). That was never Bill’s way nor the way of such as sailed with him (to nigdy nie było w stylu ani Billa, ani tych, którzy pływali po morzu z nim). And here, sure enough is my mate Bill (oto jest, nie ma wątpliwości, mój kumpel Bill), with a spy-glass under his arm (z lunetą mosiężną pod ręką; spy – szpiegowski; glass – szkło, luneta mosiężna), bless his old ’art to be sure (niech Bóg błogosławi jego stare serce, oczywiście; ’art = heart). You and me’ll just go back into the parlour, sonny (ty i ja po prostu wrócimy do pokoju, synku), and get behind the door (i schowamy się za drzwiami), and we’ll give Bill a little surprise (i damy = zrobimy Billowi małą niespodziankę) – bless his ’art, I say again.’

pride [praıd] discipline [`dısıplın] twice [twaıs] behind [bı`haınd]

1. ‘I have a son of my own,’ said he, ‘as like you as two blocks, and he’s all the pride of my ‘art. But the great thing for boys is discipline, sonny – discipline. Now if you had sailed along of Bill, you wouldn’t have stood there to be spoke to twice – not you. That was never Bill’s way nor the way of such as sailed with him. And here, sure enough is my mate Bill, with a spy-glass under his arm, bless his old ‘art to be sure. You and me’ll just go back into the parlour, sonny, and get behind the door, and we’ll give Bill a little surprise – bless his ‘art, I say again.’

1. So saying (tak mówiąc = z tymi słowami), the stranger backed along with me into the parlour (przybysz wrócił ze mną do pokoju; to back – przesuwać się do tyłu, cofać się), and put me behind him in the corner (i schował mnie za swoimi plecami w kącie), so that we were both hidden by the open door (więc, obydwoje byliśmy schowani = zasłonięci otwartymi drzwiami; to hide). I was very uneasy and alarmed (byłem bardzo zaniepokojony i zmartwiony), as you may fancy (jak możecie sobie wyobrazić), and it rather added to my fears (to dosyć wzmocniło mój strach; to add – dodawać, dołączać, zwiększać) to observe that the stranger was certainly frightened himself (kiedy widziałem, że przybysz sam z pewnością był wystraszony). He cleared the hilt of his cutlass (оn uwolnił trzonek kordelasa) and loosened the blade in the sheath (i trochę wyciągnął brzeszczot z pochwy; to loosen – osłabić, uwolnić); and all the time we were waiting there (przez cały czas, /kiedy/ czekaliśmy tam) he kept swallowing as if he felt what we used to call a lump in the throat (połykał ślinę, jakby odczuwał /to/, co przyzwyczailiśmy się nazywać = nazywamy „ściskiem w gardle”).

2. At last in strode the captain (w końcu wszedł kapitan), slammed the door behind him (zamknął za sobą drzwi), without looking to the right or left (nie patrząc ani w prawo, ani w lewo = nie rozglądając się), and marched straight across the room (i przeszedł przez pokój) to where his breakfast awaited him (/do stołu/, gdzie czekało na niego śniadanie).

corner [`kɔːnə] uneasy [ʌn`iːzı] loosened [`luːsnd] sheath [ʃiːθ] throat [θrəut]

1. So saying, the stranger backed along with me into the parlour, and put me behind him in the corner, so that we were both hidden by the open door. I was very uneasy and alarmed, as you may fancy, and it rather added to my fears to observe that the stranger was certainly frightened himself. He cleared the hilt of his cutlass and loosened the blade in the sheath; and all the time we were waiting there he kept swallowing as if he felt what we used to call a lump in the throat.

2. At last in strode the captain, slammed the door behind him, without looking to the right or left, and marched straight across the room to where his breakfast awaited him.

1. ’Bill,’ said the stranger, in a voice that I thought he had tried to make bold and big (powiedział przybysz na głos = /takim/ głosem, że pomyślałem, że usiłował nadać mu śmiałe i ważne brzmienie; bold – śmiały, bezczelny, bezwstydny).

2. The captain spun round on his heel and fronted us (kapitan obrócił się na pięcie i zobaczył nas; to spin – obracać się, kręcić się; to front – znajdować się przed, stać naprzeciwko); all the brown had gone out of his face (cały brązowy kolor = opalenizna zeszła z jego twarzy; to go out of – gasnąć, kończyć się), and even his nose was blue (i nawet jego nos był siny); he had the look of a man who sees a ghost (wyglądał jak człowiek, który widzi upiora), or the evil one (lub diabła; evil – zły), or something worse (lub coś gorszego), if anything can be (jeśli coś = takie może być); and, upon my word (i słowo daję), I felt sorry to see him, all in a moment, turn so old and sick (szkoda mi było patrzeć na niego jak w ciągu jednej chwili stał się tak stary i chory).

3. ’Come, Bill, you know me (chodź, Billu, przecież znasz mnie); you know an old shipmate, Bill, surely (znasz = poznajesz starego okrętowego przyjaciela, Billu, na pewno),’ said the stranger.

4. The captain made a sort of gasp (kapitan zrobił coś w stylu sapania = otwarł usta ze zdziwienia; gasp – duszność, utrudnienie oddychania).

ghost [gəust] shipmate [`ʃıpmeıt] surely [`ʃuəlı] gasp [gaːsp]

1. ‘Bill,’ said the stranger, in a voice that I thought he had tried to make bold and big.

2. The captain spun round on his heel and fronted us; all the brown had gone out of his face, and even his nose was blue; he had the look of a man who sees a ghost, or the evil one, or something worse, if anything can be; and, upon my word, I felt sorry to see him, all in a moment, turn so old and sick.

3. ‘Come, Bill, you know me; you know an old shipmate, Bill, surely,’ said the stranger.

4. The captain made a sort of gasp.

1. ‘Black Dog (Czarny Pies).’ said he.

2. ’And who else (а któż jeszcze)?’ returned the other (odpowiedział tamten; to return – zwracać, odpowiadać), getting more at his ease (ożywiając się; to get – dostawać; stawać się; at ease – naturalnie, swobodnie). ’Black Dog as ever was (jak zawsze), come for to see his old shipmate Billy (przyszedłem zobaczyć = odwiedzić swojego starego okrętowego przyjaciela Billy’ego), at the ’Admiral Benbow’’ inn (do /gospody/ „Admirał Benbow”). Ah, Bill, Bill, we have seen a sight of times, us two (widzieliśmy, jak wygląda czas, obydwoje = ile wody upłynęło), since I lost them two talons (od tamtego czasu, jak przegrałem im = straciłem dwa /swoje/ pazury; to lose – stracić, przegrać),’ holding up his mutilated hand (podnosząc swoją okaleczoną rękę).

3. ‘Now, look here (posłuchaj: «patrz tu»),’ said the captain; ‘you’ve run me down (dopadłeś mnie; you’ve = you have); here I am (oto jestem); well, then, speak up: what is it (więc, mów: co to jest = po co przyszedłeś; to speak up – wypowiadać się)?’

else [els] sight [saıt] talons [`tælənz] mutilated [`mjuːtıleıtıd]

1. ‘Black Dog.’ said he.

2. ‘And who else?’ returned the other, getting more at his ease. ‘Black Dog as ever was, come for to see his old shipmate Billy, at the ‘Admiral Benbow’’ inn. Ah, Bill, Bill, we have seen a sight of times, us two, since I lost them two talons,’ holding up his mutilated hand.

3. ‘Now, look here,’ said the captain; ‘you’ve run me down; here I am; well, then, speak up: what is it?’

1. ‘That’s you, Bill (to ty = poznaję ciebie, Billu),’ returned Black Dog (odpowiedział Czarny Pies), ‘you’re in the right of it, Billy (masz rację, Billu). I’ll have a glass of rum from this dear child here (wezmę szklankę rumu od tego miłego chłopca; child – dziecię, dziecko), as I’ve took such a liking to (którego tak polubiłem: «do którego wziąłem taką sympatię»); and we’ll sit down (i usiądziemy), if you please (za twoim pozwoleniem = jeśli chcesz), and talk square, like old shipmates (i porozmawiamy wprost, jak starzy /okrętowi/ przyjaciele).’

2. When I returned with the rum (kiedy wróciłem z rumem), they were already seated on either side of the captain’s breakfast table (оni już siedzieli po każdej stronie = po obydwóch stronach stołu ze śniadaniem kapitana) – Black Dog next to the door (Czarny Pies obok drzwi), and sitting sideways (i siedząc bokiem), so as to have one eye on his old shipmate (z tym, żeby mieć jedno oko = patrzeć jednym okiem na okrętowego przyjaciela), and one, as I thought, on his retreat (а innym, jak pomyślałem, na swoje miejsce ucieczki).

square [skweə] either [`aıðə] sideways [`saıdweız] retreat [rı`triːt]

1. ‘That’s you, Bill,’ returned Black Dog, ‘you’re in the right of it, Billy. I’ll have a glass of rum from this dear child here, as I’ve took such a liking to; and we’ll sit down, if you please, and talk square, like old shipmates.’

2. When I returned with the rum, they were already seated on either side of the captain’s breakfast table – Black Dog next to the door, and sitting sideways, so as to have one eye on his old shipmate, and one, as I thought, on his retreat.

1. He bade me go (kazał mi wyjść; to bid – kazać, nakazać), and leave the door wide open (i zostawić drzwi szeroko otwarte). ’None of your keyholes for me, sonny (żadnych oczu twoich przez dziurkę od klucza = żebyś nie podglądał, synku; key – klucz; hole – otwór),’ he said; and I left them together and retired into the bar (i ja zostawiłem ich razem i poszedłem do baru; bar – bar, stojak, bufet).

2. For a long time (przez długi czas), though I certainly did my best to listen (chociaż z pewnością zrobiłem wszystko żeby usłyszeć = starałem się z całych sił usłyszeć) I could hear nothing but a low gabbling (/niе/ mogłem usłyszeć nic oprócz cichego mamrotania; to gabble – gęgać; mamrotać, mówić niewyraźnie); but at last the voice began to grow higher (ale w końcu głos zaczął rosnąć wyżej = stawać się głośniejszy), and I could pick up a word or two mostly oaths, from the captain (i mogłem rozróżnić słowo czy dwa, przeważnie przekleństwa, /wychodzące/ od kapitana; to pick up – podnosić, podbierać).

3. ’No, no, no, no; and an end of it (nie, nie, nie, nie, i koniec z tym = dosyć o tym)!’ he cried once (krzyknął raz). And again ’If it comes to swinging, swing all, say I (jeśli to = sprawa dojdzie do szubienicy to wisicie wszyscy = niech wiszą wszyscy, mówię).’

bade [beıd] keyholes [`kiːhəulz] retired [rı`taıəd] swinging [`swıŋıŋ]

1. He bade me go, and leave the door wide open. ‘None of your keyholes for me, sonny,’ he said; and I left them together and retired into the bar.

2. For a long time, though I certainly did my best to listen I could hear nothing but a low gabbling; but at last the voice began to grow higher, and I could pick up a word or two mostly oaths, from the captain.

3. ‘No, no, no, no; and an end of it!’ he cried once. And again ‘If it comes to swinging, swing all, say I.’

1. Then all of a sudden (później nagle) there was a tremendous explosion of oaths and other noises (rozległ się okropny wybuch przekleństw i innego hałasu) – the chair and table went over in a lump (krzesło i stół upadły na podłogę: «zamieniły się w bryłę»), a clash of steel followed (brzęk stali było słychać), and then a cry of pain (i później krzyk bólu), and the next instant I saw Black Dog in full flight (w następnej chwili zobaczyłem, /jak/ Czarny Pies uciekał co sił), and the captain hotly pursuing (а kapitan gwałtownie ścigał /go/), both with drawn cutlasses (оbaj /mieli/ obnażone kordelasy; to draw – ciągnąć, wyciągnąć), and the former streaming blood from the left shoulder (i pierwszemu szła krew z lewego ramienia; former – poprzedni, były, pierwszy /z dwóch/). Just at the door (prosto obok drzwi), that captain aimed at the fugitive one last tremendous cut (kapitan wymierzył w uciekającego, ostatni straszny cios = uderzenie; to aim at – wymierzyć, dążyć), which would certainly have split him to the chine (który na pewno rozłamałby = rozrąbałby jego grzbiet na połowę) had it not been intercepted by our big signboard of Admiral Benbow (gdyby o/ostrze/ nie zostało zatrzymane naszym dużym szyldem “Admirał Benbow”; to intercept – przechwycić; blokować drogę). You may see the notch on the lower side of the frame to this day (możecie zobaczyć szczerbę na dolnej stronie ramy do dziś:

tremendous [trı`mendəs] explosion [ık`spləuʒn] fugitive [`fjuːdʒıtıv] chine [tʃaın]

1. Then all of a sudden there was a tremendous explosion of oaths and other noises – the chair and table went over in a lump, a clash of steel followed, and then a cry of pain, and the next instant I saw Black Dog in full flight, and the captain hotly pursuing, both with drawn cutlasses, and the former streaming blood from the left shoulder. Just at the door, that captain aimed at the fugitive one last tremendous cut, which would certainly have split him to the chine had it not been intercepted by our big signboard of Admiral Benbow. You may see the notch on the lower side of the frame to this day.

1. That blow was the last of the battle (to uderzenie było końcem walki = na tym wszystko się skończyło). Once out upon that road (wyskoczywszy na tę drogę; once – raz, kiedy tylko; out – poza, na zewnątrz), Black Dog, in spite of his wound (Czarny Pies mimo swojej rany), showed a wonderful clean pair of heels (uciekał bardzo szybko), and disappeared over the edge of the hill in half a minute (i zniknął za skrajem wzgórza w ciągu pół minuty). The captain, for his part (kapitan, ze swojej strony; part – część, rola), stood staring at the signboard like a bewildered man (stał, gapiąc się na szyld jak zmieszany człowiek = jak osłupiały; bewildered – zmieszany, zbity z tropu). Then he passed his hand over his eyes several times (później przetarł oczy ręką kilka razy to pass over – przeprawiać, przepuszczać), and at last turned back into the house (i wreszcie wrocił do domu).

2. ‘Jim,’ says he, ‘rum (rumu);’ and as he spoke (kiedy mówił = przy tych słowach), he reeled a little and caught himself with one hand against the wall (słaniał się trochę i złapał jedną ręką ścianę = oparł się ręką o ścianę).

3. ’Are you hurt (czy pan jest ranny)?’ cried I.

wonderful [`wʌndəfl] edge [edʒ] bewildered [bı`wıldəd] hurt [hə:t]

1. That blow was the last of the battle. Once out upon that road, Black Dog, in spite of his wound, showed a wonderful clean pair of heels, and disappeared over the edge of the hill in half a minute. The captain, for his part, stood staring at the signboard like a bewildered man. Then he passed his hand over his eyes several times, and at last turned back into the house.

2. ‘Jim,’ says he, ‘rum;’ and as he spoke, he reeled a little and caught himself with one hand against the wall.

3. ‘Are you hurt?’ cried I.

1. ‘Rum,’ he repeated (powtórzył). ‘I must get away from here (muszę odejść stąd). Rum! rum!’

2. I ran to fetch it (pobiegłem przynieść to); but I was quite unsteadied by all that had fallen out (ale byłem bardzo zaniepokojony /tym/ wszystkim, co się stało; steady – stabilny; mocny, twardy; unsteady – chwiejny, chybotliwy; to fall out – wypadać, zdarzać się), and I broke one glass and fouled the tap (stłukłem jedną szklankę i nie mogłem zamknąć kranu /antałku/; to break – łamać, rozbijać; to foul – psuć, brudzić), and while I was still getting in my own way (podczas sprzątałem = podczas sprzątania), I heard a loud fall in that parlour (usłyszałem głośny upadek w pokoju), and, running in (i kiedy wbiegłem), beheld the captain lying full length upon the floor (zobaczyłem kapitana leżącego na całej długości na podłodze; to behold – widzieć, ujrzeć). At the same instant my mother (w tej chwili moja matka), alarmed by the cries and fighting (zmartwiona krzykami i walką), came running downstairs to help me (zbiegła na dół, aby pomóc mi). Between us we raised his head (pomiędzy nami = razem podnieśliśmy jego głowę). He was breathing very loud and hard (oddychał bardzo głośno i ciężko); but his eyes were closed (ale jego oczy były zamknięte), and his face a horrible colour (i twarz /miała/ okropny kolor).

unsteadied [ʌn`stedıd] fouled [fauld] length [leŋθ] breathing [`briːðıŋ]

1. ‘Rum,’ he repeated. ‘I must get away from here. Rum! rum!’

2. I ran to fetch it; but I was quite unsteadied by all that had fallen out, and I broke one glass and fouled the tap, and while I was still getting in my own way, I heard a loud fall in that parlour, and, running in, beheld the captain lying full length upon the floor. At the same instant my mother, alarmed by the cries and fighting, came running downstairs to help me. Between us we raised his head. He was breathing very loud and hard; but his eyes were closed, and his face a horrible colour.

1. ’Dear, deary me (mój Boże),’ cried my mother (krzyczała matka), ’what a disgrace upon the house (jaka hańba na dom = dla naszej gospody)! And your poor father sick (а twój biedny ojciec jest chory)!’

2. In the meantime (w tym czasie), we had no idea what to do to help the captain (nie mieliśmy pojęcia, co robić, żeby pomóc kapitanowi), nor any other thought but that he had got his death (ani jakiejkolwiek innej myśli, poza /taką/, że zmarł: „otrzymał swoją śmierć”) – hurt in the scuffle with the stranger (/śmiertelnie/ zraniony /podczas/ walki z przybyszem). I got the rum, to be sure (przyniosłem dla niego rum, oczywiście), and tried to put it down his throat (próbowałem wlać go do jego gardła = do ust; to put down – opuszczać, kłaść; wypijać); but his teeth were tightly shut (ale jego zęby były szczelnie zaciśnięte), and his jaws as strong as iron (szczęki mocne, jak żelazo = były zaciśnięte jak żelazo). It was a happy relief for us (to była szczęśliwa ulga dla nas = na szczęście) when the door opened and Doctor Livesey came in (kiedy drzwi się otworzyły, i doktor Livesey wszedł), on his visit to my father (w odwiedziny do ojca).

disgrace [dıs`greıs] scuffle [`skʌfl] throat [θrəut] tightly [`taıtlı] jaws [dʒɔːz] relief [rı`liːf]

1. ‘Dear, deary me,’ cried my mother, ‘what a disgrace upon the house! And your poor father sick!’

2. In the meantime, we had no idea what to do to help the captain, nor any other thought but that he had got his death – hurt in the scuffle with the stranger. I got the rum, to be sure, and tried to put it down his throat; but his teeth were tightly shut, and his jaws as strong as iron. It was a happy relief for us when the door opened and Doctor Livesey came in, on his visit to my father.

1. ‘Oh, doctor,’ we cried, ‘what shall we do (co /mamy/ robić)? Where is he wounded (gdzie odniósł ranę)?’

2. ‘Wounded (ranę)? A fiddle-stick’s end (bzdury: “koniec pałeczki do skrzypiec”)!’ said the doctor. ’No more wounded than you or I (nie jest bardziej zraniony niż wy czy ja). The man has had a stroke (miał udar mózgu), as I warned him (jak ostrzegałem go). Now, Mrs Hawkins, just you run upstairs to your husband (teraz, pani Hawkins, niech pani biegnie na górę do pani męża), and tell him, if possible, nothing about it (i niech pani powie mu, jeśli to jest możliwe, nic o tym = niech pani nic o tym nie opowiada). For my part (ze swojej strony), I must do my best to save this fellow’s trebly worthless life (muszę zrobić co do mnie należy = postaram się uratować nikczemne życie tego chłopa); and Jim, you get me a basin (Jimie, przynieś mi miednicę).’

wounded [`wuːndıd] stroke [strəuk] husband [`hʌzbənd] worthless [`wə:θlıs] basin [`beısən]

1. ‘Oh, doctor,’ we cried, ‘what shall we do? Where is he wounded?’

2. ‘Wounded? A fiddle-stick’s end!’ said the doctor. ‘No more wounded than you or I. The man has had a stroke, as I warned him. Now, Mrs Hawkins, just you run upstairs to your husband, and tell him, if possible, nothing about it. For my part, I must do my best to save this fellow’s trebly worthless life; and Jim, you get me a basin.’

1. When I got back with the basin (kiedy wróciłem z miednicą), the doctor had already ripped up the captain’s sleeve (doktor już rozerwał rękaw kapitana), and exposed his great sinewy arm (i odsłonił jego dużą umięśnioną rękę; to expose – wystawiać, odsłaniać; sinew – ścięgno; umięśnienie). It was tattooed in several places (оna miała tatuaże w kilku miejscach). ’Here’s luck (oto powodzenie = na szczęście),’ ’A fair wind (niech wiatr sprzyja),’ and ’Billy Bones his fancy (powodzenia Billy’emu Bonsowi; fancy – zainteresowanie, pasja),’ were very neatly and clearly executed on the forearm (były bardzo starannie i wyraźnie wykonane na przedramieniu); and up near the shoulder (/na górze/ obok ramienia) there was a sketch of a gallows and a man hanging from it (był rysunek szubienicy i człowieka zwisającego z niej = wiszącego na niej) – done, as I thought, with great spirit (wykonane jest, jak pomyślałem, z wielkim zapałem; spirit – duch; zapał, ożywienie).

2. ’Prophetic (wieszczy /rysunek/),’ said the doctor, touching this picture with his finger (powiedział doktor, dotykając tego obrazka palcem). ‘And now, Master Billy Bones (а teraz, panie kapitanie Billy Bones; master – pan, kapitan), if that be your name (jeśli to jest pańskie imię), we’ll have a look at the colour of your blood (zobaczymy kolor pańskiej krwi). Jim,’ he said, are you afraid of blood (czy boisz się krwi)?’

sinewy [`sınjuːı] tattooed [tə`tuːd] executed [`eksıkjuːt] gallows [`gæləs] blood [blʌd]

1. When I got back with the basin, the doctor had already ripped up the captain’s sleeve, and exposed his great sinewy arm. It was tattooed in several places. ‘Here’s luck,’ ‘A fair wind,’ and ‘Billy Bones his fancy,’ were very neatly and clearly executed on the forearm; and up near the shoulder there was a sketch of a gallows and a man hanging from it – done, as I thought, with great spirit.

2. ‘Prophetic,’ said the doctor, touching this picture with his finger. ‘And now, Master Billy Bones, if that be your name, we’ll have a look at the colour of your blood. Jim,’ he said, are you afraid of blood?’

1. ‘No, sir,’ said I.

2. ‘Well, then,’ said he, ‘you hold the basin (trzymaj miednicę);’ and with that he took his lancet and opened a vein (z tym = powiedziawszy tak, wziął lancet i otworzył żyłę).

3. A great deal of blood was taken (znaczna ilość krwi wyciekła) before the captain opened his eyes and looked mistily about him (zanim kapitan mgliście rozejrzał się dookoła siebie; mist – /lekka/ mgła; zamglenie; mgiełka; mgła przed oczami). First he recognised the doctor with an unmistakable frown (najpierw rozpoznał doktora z wyraźnymi: „niewątpliwymi” zmarszczonymi brwiami); then his glance fell upon me (później jego wzrok padł na mnie), and he looked relieved (i on wyglądał na uspokojonego = jakby się uspokoił; to relieve – ułatwiać). But suddenly his colour changed (ale nagle kolor jego /twarzy/ się zmienił), and he tried to raise himself, crying (i on próbował się podnieść = wstać, krzycząc): –

4. ’Where’s Black Dog (gdzie jest Czarny Pies)?’

lancet [`laːnsıt] recognised [`rekəgnaızd] relieved [rı`liːvd] frown [fraun] raise [reız]

1. ‘No, sir,’ said I.

2. ‘Well, then,’ said he, ‘you hold the basin;’ and with that he took his lancet and opened a vein.

3. A great deal of blood was taken before the captain opened his eyes and looked mistily about him. First he recognised the doctor with an unmistakable frown; then his glance fell upon me, and he looked relieved. But suddenly his colour changed, and he tried to raise himself, crying: –

4. ‘Where’s Black Dog?’

1. ’There is no Black Dog here (tutaj nie ma Czarnego Psa),’ said the doctor, ’except what you have on your own back (oprócz /tego/, który gryzie pana od środka: „na pańskich własnych plecach”; to have a black dog on one’s back – mieć czarnego psa na plecach – przestarzały zwrot wyrażający trwogę, rozpacz itp.). You have been drinking rum (pan pił /zbyt dużo/ rumu); you have had a stroke (pana złapał udar: „pan miał = dostał” udar mózgu), precisely as I told you (dokładnie tak, jak mówiłem panu); and I have just, very much against my own will (i przed chwilą, bez żadnej chęci), dragged you head-foremost out of the grave (wyciągnąłem pana roztropnie/głową do przodu (gra słów) z mogiły). Now, Mr Bones – ‘

2. ‘That’s not my name (to nie moje imię),’ he interrupted (przerwał).

3. ’Much I care (dużo dbam = nieważne),’ returned the doctor (odpowiedział doktor). ’It’s the name of a buccaneer of my acquaintance (to imię mojego jednego znajomego korsarza; acquaintance – znajomość); and I call you by it for the sake of shortness (nazywam pana tak dla zwięzłości; for the sake of – dla, w imię), and what I have to say to you is this (co muszę powiedzieć panu, to /następujące/): one glass of rum won’t kill you (jedna szklanka rumu nie zabije pana; won’t = will not), but if you take one you’ll take another and another (ale jeśli pan pije sam, to pan wypije jeszcze i jeszcze), and I stake my wig (stawiam w zakład moją perukę; to stake – stawić, zakładać się) if you don’t break off short (jeśli pan nie przestanie gwałtownie = natychmiast /pić/), you’ll die (to pan umrze) – do you understand that (pan to rozumie)? – die, and go to your own place (pan umrze, pójdzie gdzie dla pana jest przygotowane miejsce), like the man in the Bible (jak człowiek /odchodzi/ = jak jest powiedziane w Biblii). Come, now, make an effort (więc, niech pan się postara: «niech pan zrobi wysiłek»). I’ll help you to your bed for once (pomogę panu /dojść/ do łóżka tym razem; I’ll = I will).’

except [ık`sept] precisely [prı`saıslı] grave [greıv] acquaintance [ə`kweıntəns] Bible [baıbl]

1. ‘There is no Black Dog here,’ said the doctor, ‘except what you have on your own back. You have been drinking rum; you have had a stroke, precisely as I told you; and I have just, very much against my own will, dragged you head-foremost out of the grave. Now, Mr Bones – ‘

2. ‘That’s not my name,’ he interrupted.

3. ‘Much I care,’ returned the doctor. ‘It’s the name of a buccaneer of my acquaintance; and I call you by it for the sake of shortness, and what I have to say to you is this: one glass of rum won’t kill you, but if you take one you’ll take another and another, and I stake my wig if you don’t break off short, you’ll die – do you understand that? – die, and go to your own place, like the man in the Bible. Come, now, make an effort. I’ll help you to your bed for once.’

1. Between us (między nami = razem), with much trouble (z wielkim trudem), we managed to hoist him upstairs (zdołaliśmy wciągnąć go na górę), and laid him on his bed (położyliśmy go do łóżka), where his head fell back on the pillow (gdzie jego głowa opadła na poduszkę; to fall), as if he were almost fainting (tak jakby był prawie nieprzytomny; to faint – zemdlać).

2. ’Now, mind you (więc, niech pan pamięta),’ said the doctor, ’I clear my conscience (oczyszczam moje sumienie = mówię z czystym sumieniem) – the name of rum for you is death (imię rumu dla pana jest śmiercią = „rum” i „śmierc” dla pana jest tym samym).’

3. And with that he went off to see my father (z takimi słowami odszedł = poszedł zbadać mojego ojca), taking me with him by the arm (biorąc mnie ze sobą za rękę).

4. ‘This is nothing (to nic = drobiazgi),’ he said, as soon as he had closed the door (powiedział, kiedy zamknął drzwi). ’I have drawn blood enough to keep him quiet a while (wypuściłem mu wystarczająco krwi, żeby był spokojny przez jakiś czas); he should lie for a week where he is (powinien leżeć w łóżku przez tydzień: «gdzie jest») – that is the best thing for him and you (to jest najlepsza rzecz = zdrowo dla niego i dla was); but another stroke would settle him (ale inny udar zabije go; to settle – zasiedlić się; ustalić, załatwić; ogarniać, regulować; zadecydować, zabić, wykończyć).’

trouble [trʌbl] fainting [`feıntıŋ] conscience [`kɔnʃəns] quiet [`kwaıət]

1. Between us, with much trouble, we managed to hoist him upstairs, and laid him on his bed, where his head fell back on the pillow, as if he were almost fainting.

2. ‘Now, mind you,’ said the doctor, ‘I clear my conscience – the name of rum for you is death.’

3. And with that he went off to see my father, taking me with him by the arm.

4. ‘This is nothing,’ he said, as soon as he had closed the door. ‘I have drawn blood enough to keep him quiet a while; he should lie for a week where he is – that is the best thing for him and you; but another stroke would settle him.’

Zapraszamy do skorzystania z pełnej wersji książki