Tytuł oryginału
BODY-MIND BALANCING

Redakcja
Krystyna Podhajska

Korekta
Jolanta Ogonowska

Projekt okładki
Magda Kuc

Zdjęcie na okładce
© djgis/shutterstock

Redaktor prowadzący
Anna Brzezińska

Wszelkie prawa zastrzeżone. Niniejszy plik jest objęty ochroną prawa autorskiego i zabezpieczony znakiem wodnym (watermark). Uzyskany dostęp upoważnia wyłącznie do prywatnego użytku. Rozpowszechnianie całości lub fragmentu niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci bez zgody właściciela praw jest zabronione.

Copyright © of the text 2003 Osho International Foundation, Switzerland. (http://www.osho.com/copyrights)
Copyright of the audioprocess © & © 2003 Osho International Foundation.
Copyright © for Polish edition by Wydawnictwo Czarna Owca Sp. Z o.o., 2014
Copyright © for Polish translation by Bogusława Jurkevich

Książka ta jest wyborem fragmentów różnych tekstów Osho.

Dołączona medytacja została opracowana przez Osho jako Osho Meditative Therapy.

Materiał zawarty w tej książce pochodzi z różnych wystąpień publicznych Osho. Wszystkie wykłady Osho zostały wydane w całości w formie książkowej i są również dostępne w postaci oryginalnych nagrań. Nagrania dźwiękowe i pełny zbiór tekstów można znaleźć w internecie: OSHO Library, www.osho.com

OSHO jest zarejestrowanym znakiem handlowym Osho International Foundation, www.osho.com/trademarks

Osho International Foundation kieruje szczególne podziękowania do wielu przyjaciół, którzy mieli swój wkład w produkcję nagrania Reminding Yourself of the Forgotten Language of Talking to Your Body Mind, w tym do Veet Marco za skomponowanie i wykonanie intuicyjnej i wspierającej muzyki oraz Bogusławy Jurkevich za przekład i nagranie tekstu w języku polskim, a także Antar Alok za produkcję i opracowanie dźwiękowe.

Wydanie III

ISBN 978-83-8015-110-9

Wydawnictwo Czarna Owca Sp. z o.o.
ul. Alzacka 15a, 03-972 Warszawa
www.czarnaowca.pl
Redakcja: tel. 22 616 29 20; e-mail: redakcja@czarnaowca.pl
Dział handlowy: tel. 22 616 29 36; e-mail: handel@czarnaowca.pl
Księgarnia i sklep internetowy: tel. 22 616 12 72; e-mail: sklep@czarnaowca.pl

Konwersję do wersji elektronicznej wykonano w systemie Zecer.

Integralną częścią niniejszej publikacji jest ścieżka dźwiękowa.
Aby pobrać pliki mp3 kliknij poniższy przycisk.

Jeśli nie możesz pobrać pliku bezpośrednio na czytnik, wpisz poniższy adres w przeglądarce internetowej.

www.czarnaowca.pl/rownowaga_ciala_i_umyslu

WSTĘP

Ciało jest widzialną częścią twojej duszy, a dusza jest niewidzialną częścią twojego ciała. Ciało i dusza są nierozdzielne, przenikają się nawzajem, są częściami jednej całości. Spróbuj zaakceptować swoje ciało, pokochaj swoje ciało, szanuj je i bądź mu wdzięczny…

Ciało jest najbardziej skomplikowanym mechanizmem, jaki istnieje – jest po prostu cudem. I szczęśliwi są ci, co potrafią to dostrzec. Zacznij zachwycać się swoim ciałem. Ono jest ci najbliższe. To dzięki niemu możesz mieć tak bliski kontakt z naturą i z Bogiem. Twoje ciało ma w sobie wodę wszystkich oceanów, twoje ciało ma w sobie ogień wszystkich gwiazd i słońc, ma w sobie powietrze, a zostało zrodzone z ziemi. Twoje ciało zawiera w sobie wszystko, co istnieje. Jaka zmiana! Jaka metamorfoza! Spójrz najpierw na ziemię i zaraz potem na swoje ciało. Jaka zmiana! A przecież nigdy wcześniej cię to nie zachwyciło. Proch stał się boskim – czy może istnieć głębsza tajemnica? Na jakie wspanialsze cuda czekasz? Przecież cuda dzieją się codziennie na twoich oczach. Z błota wyłania się lotos, z prochu powstaje twoje piękne ciało.

Świat potrzebuje nowej wiedzy, dzięki której nauczylibyśmy się wsłuchiwać w ciszę swojego serca – mówiąc inaczej – poddawać się medytacji. Potrzebna jest wiedza, która pomogłaby nam lepiej poczuć nasze własne ciało. Jeśli nie jesteś w stanie odczuwać swojego ciała, nie będziesz umiał współodczuwać z nikim innym. Jest ono żywym organizmem, który nigdy cię nie skrzywdził. Służy ci od chwili poczęcia i będzie z tobą aż do śmierci. Uczyni wszystko, co mu każesz, nawet rzeczy niemożliwe, i zawsze będzie ci posłuszne.

To niewyobrażalne: stworzyć mechanizm, który jest tak posłuszny i tak mądry. Jeśli poznasz wszystkie funkcje swojego ciała, będziesz zdziwiony. Nigdy nie myślałeś o tym, co dokonuje się w twoim organizmie. To wszystko graniczy z cudem, jest takie tajemnicze… Ale nigdy nie zwracałeś na to uwagi. Nie znasz swojego ciała, a uważasz, że możesz kochać innych ludzi? Nie możesz. Przecież oni też mają postać cielesną.

Ciało jest najwspanialszą tajemnicą całego Istnienia. Ta tajemnica pragnie być przez ciebie uszanowana, pragnie budzić twoje życzliwe zainteresowanie.

Niestety, religie zawsze obracały się przeciwko ciału. Z tego wynika, że jeśli nauczysz się mądrości ciała i poznasz jego tajemnice, nie będziesz potrzebował postępować według wskazówek duchownego ani boga. Odnajdziesz w samym sobie największą tajemnicę, która otworzy drzwi do sanktuarium twojej świadomości.

A gdy już zrozumiesz swoją własną świadomość, swoje własne Istnienie, nie będzie żadnego boga ponad tobą. Tylko taki człowiek może w pełni respektować innych ludzi, wszystkie żywe stworzenia, bo wie, że one także mają swoją tajemnicę – odrębny sposób wyrażania siebie – i że taka różnorodność czyni życie bogatszym. I tylko taki człowiek odnajdzie klucz do Najwyższego.

Nauka, która nie uczy cię, jak kochać swoje ciało, jak szanować swoje ciało, jak poznać jego tajemnice, nie będzie w stanie nauczyć cię tego, jak możesz dotrzeć do swojej świadomości. Ciało jest jak próg, jak drzwi wejściowe. Każda nauka, która milczy na temat ciała i świadomości, jest nie tylko absolutnie niekompletna, lecz także szkodliwa, bo stanie się w końcu powodem destrukcji. Jedynie poprzez rozwinięcie świadomości ochronisz się przed destrukcją. A taka świadomość da ci ogromną potrzebę czynienia świata wspanialszym.

Człowiek potrzebuje lepszego, zdrowszego ciała, potrzebuje życia w sposób bardziej czujny i świadomy, potrzebuje także wszelkich wygód i luksusu, jakich Istnienie może dostarczyć.

Istnienie może ci dać raj na ziemi, lecz ty ciągle chcesz opóźnić pojawienie się tego raju – tak by znaleźć się w nim po śmierci.

W Sri Lance umierał pewien znany mistyk… Był szanowany przez tysiące ludzi, toteż zgromadził się wokół niego tłum. Mistyk otworzył jeszcze raz oczy, by zaczerpnąć kilka ostatnich oddechów na tej ziemi i odejść na zawsze. Wszyscy byli ciekawi, jakie będą jego ostatnie słowa. A on powiedział:

– Nauczałem was przez całe swoje życie o bezgranicznym szczęściu, ekstazie, medytacji. Teraz odchodzę na drugi brzeg. Nie będziecie mieli do mnie dostępu. Słuchaliście mnie, ale nigdy nie postępowaliście według moich słów. Zawsze odkładaliście to na później. Nie ma sensu dłużej odkładać. Ja odchodzę. Czy ktoś z was idzie ze mną?

Zapadła głęboka cisza. Ludzie spoglądali jeden na drugiego, myśląc: „Może ten mężczyzna? Był przecież uczniem mistyka ponad czterdzieści lat… może on jest gotów”. Ale mężczyzna patrzył na innych – i nikt nie wstawał, aby towarzyszyć odchodzącemu. W końcu sali ktoś podniósł rękę. Mistyk pomyślał: „Chociaż jeden, który ma dość odwagi”. Ale ten człowiek powiedział:

– Chciałem wyjaśnić, że nie wstałem, by podążać za tobą, jedynie podniosłem rękę. Przypomnij mi, jak dojść na drugi brzeg, bo dzisiaj nie jestem jeszcze gotowy. Wielu spraw nie zakończyłem: mam w domu gościa, mój młodszy syn się żeni. Nie mogę odejść z tobą. Mówisz, że nie można powrócić z drugiego brzegu, lecz za jakiś czas przyjdę się z tobą spotkać. Dlatego – mimo że wyjaśniałeś to nam przez całe swoje życie – przypomnij raz jeszcze, jak przechodzi się na drugi brzeg. Niestety, nie mogę iść teraz. Po prostu chcę sobie przypomnieć, bo gdy nadejdzie ten właściwy dzień…

Właściwy dzień nie nadchodzi nigdy. Nie jest to historia tylko tamtego biedaka. To historia milionów ludzi, prawie wszystkich. Wszyscy czekają na właściwy moment, właściwy układ gwiazd… Zapytują astrologów, wróżą z dłoni, chcą wiedzieć, co zdarzy się jutro. A jutro nie istnieje. Jest po prostu głupią strategią opóźniania. To, co się zdarza, zawsze zdarza się dzisiaj.

Właściwe nauczanie pokaże ludziom, że trzeba żyć teraz, tutaj, tworzyć swój raj na ziemi. Nie czekaj na śmierć i nie bądź nędzarzem aż do dnia, kiedy śmierć ulży twej nędzy. Niech śmierć napotka cię tańczącego, radosnego, kochającego.

To zapewne zabrzmi dla ciebie dziwnie, że człowiek może przeżyć swoje życie tak, jakby był w raju, a śmierć niczego mu z tego nie odbierze. Moim zadaniem jest nauczyć cię, że tu właśnie jest raj, że nie ma go nigdzie indziej i nie potrzeba żadnych specjalnych przygotowań, aby poczuć się szczęśliwym. Nie trzeba sobie narzucać żadnej dyscypliny, aby móc kochać; po prostu potrzebna jest odrobina uwagi, odrobina czujności, odrobina zrozumienia. A jeśli proces nauczania nie daje ci tej odrobiny zrozumienia, to po co ci takie nauczanie?

1. INTELIGENCJA CIAŁA

Zachodnie nauki medyczne rozpatrują człowieka jako jednostkę – oddzielnie od natury. To jeden z największych błędów, jakie popełniono. Człowiek jest częścią natury, a proces jego uzdrawiania to powrót do bycia w zgodzie z naturą. Zachodnia medycyna traktuje człowieka jak maszynę; wszędzie, gdzie mechanik może pomóc – pomaga. Ale człowiek nie jest maszyną, jest naturalną całością i potrzebuje naprawienia nie tylko chorej części. Choroba jakiejś części to jedynie wskazówka, że coś zagraża całemu organizmowi. Chora część zaczyna boleć, bo jest najsłabsza. Leczysz ją, udaje się… ale choroba pojawia się w innym miejscu. Zapobiegłeś temu, by problem był sygnalizowany przez część twego ciała, wzmocniłeś ją. Ale nie rozumiesz, że człowiek jest całością: albo jest zdrowy, albo chory. Nie ma stanu pośredniego pomiędzy tymi dwoma. Człowiek powinien być więc traktowany jako całość.

Najważniejsze jest to, by zrozumieć, że ciało jest zawsze gotowe cię wysłuchać – ale ty nigdy z nim nie rozmawiałeś, nigdy nie próbowałeś nawiązać z nim kontaktu. Jesteś w nim, używasz go, ale nigdy mu nie podziękowałeś. A ono służy ci tak mądrze, jak tylko potrafi.

Natura wie, że jest mądrzejsza od ciebie, bo najważniejsze procesy życiowe zostały powierzone nie tobie, lecz ciału. Na przykład oddychanie albo bicie serca, albo krążenie krwi, albo trawienie pokarmu nie zostały powierzone tobie, bo gdyby tak było, dawno narobiłbyś sobie problemów.

Gdyby dano ci kontrolę nad oddychaniem, dawno byś nie żył, bo w każdej chwili mógłbyś o nim zapomnieć. Walcząc z kimś, mógłbyś zapomnieć o oddychaniu. W czasie snu mógłbyś zapomnieć o biciu serca. Jakże byłbyś w stanie o tym pamiętać? A czy masz pojęcie, jak ciężką pracę wykonuje twój system trawienny? Ty po prostu przełykasz różne rzeczy i myślisz, że to powód do zadowolenia. Takie przełykanie nie jest przecież niczym niezwykłym.

W czasie drugiej wojny światowej zdarzyło się, że pewnemu mężczyźnie kula przeszyła gardło. Uratowano mu życie, ale nie mógł normalnie jeść i pić. Jego przewód pokarmowy musiał zostać zamknięty. Jedzenie wprowadzał do ciała rurką umieszczoną z boku brzucha. Musiał wkładać jedzenie bezpośrednio do tej rurki, co bardzo go denerwowało. Do szału doprowadzało go choćby jedzenie lodów.

– To jest do d…! Nie czuję żadnego smaku! – krzyczał.

Jeden z lekarzy poradził mu:

– Rób tak: najpierw posmakuj, potem włóż do rurki.

I ten człowiek tak właśnie robił czterdzieści lat. Najpierw wkładał jedzenie do ust, by nacieszyć się smakiem, a później – do rurki.

We wnętrzu twojego ciała jest ukryta właśnie taka rurka. Rurka tamtego biedaka była na wierzchu… Może nawet lepiej, można ją było czyścić…

Cały system trawienny dokonuje cudów. Naukowcy mówią, że gdybyśmy mieli odtworzyć wszystko to, co robi niepozorny system trawienny, byłaby potrzebna wielka fabryka dla każdego człowieka, aby zamieniać jedzenie w krew, sortować pierwiastki, wysyłać je w odpowiednie miejsca. Kilku pierwiastków potrzebuje mózg, muszą więc zaraz zostać dostarczone z krwią do mózgu. Inne są potrzebne oku. Jeszcze inne są potrzebne uchu, kościom, skórze. Ciało radzi sobie z tym świetnie przez siedemdziesiąt, osiemdziesiąt, dziewięćdziesiąt lat – a ty nie widzisz, jakie jest mądre.

Mądrość ciała

Słyszałeś o alchemikach, którzy próbowali zamienić zwykły metal w złoto. Twoje ciało robi coś jeszcze bardziej niezwykłego: zamienia wszystkie śmieci, które wrzucasz do środka, w krew, w kości. Nie tylko w krew i kości. Z tych śmieci powstaje twój mózg. Lody i coca-cola są zamieniane w mózg, który może wykreować drugiego Ernesta Rutherforda, Alberta Einsteina, Buddę, Zaratustrę, Lao-cy. Dostrzeż ten cud!

Kiedy pytanie dotyczy spraw ciała, słuchaj ciała. Kiedy dotyczy myślenia, planowania, idei, marzeń, logiki, powodów, słuchaj umysłu. Kiedy zaś pytanie dotyczy całości ciebie, słuchaj swojego serca.

Mózg, taka mała rzecz zamknięta w twojej czaszce… Jeden mózg, mogący zawierać biblioteki świata! Jego pojemność jest prawie nieskończona. Najwspanialszy system pamięci. Gdybyś chciał zbudować komputer z pamięcią o takiej pojemności, potrzebowałbyś kilometrów powierzchni, aby go pomieścić. A on jest zamknięty w twojej małej czaszce. Wiemy, że mimo rozwoju nauki nikt nie potrafi zamieniać lodów w krew. Naukowcy próbowali, ale nie mają zielonego pojęcia, od czego zacząć. Jak zamienić lody w krew? A tym bardziej – jak stworzyć z lodów mózg? Być może nigdy się to nie uda. A nawet jeśli się uda, to dzięki pomocy istniejącego mózgu; znów będzie to cud naszego mózgu.

Rozmowa z ciałem

Kiedy zaczniesz komunikować się ze swoim ciałem, wszystko stanie się bardzo proste. Ciało nie może być do niczego zmuszane. Spróbuj je przekonać. Nie wolno walczyć z własnym ciałem. To okropne, brutalne, agresywne. Każdy taki konflikt powoduje coraz większe napięcie. Nie potrzebujesz żadnego takiego konfliktu – niech złotą zasadą stanie się odczuwanie przyjemności. Ponieważ ciało to piękny prezent od Boga, walka przeciw niemu zaprzecza boskości. Ono jest sanktuarium, w którym mieszkamy, świątynią. Żyjemy w nim i musimy o nie zadbać. To nasz obowiązek.

A więc przez siedem kolejnych dni… Może na początku wyda ci się to absurdalne, bo nikt cię nie uczył rozmawiać z własnym ciałem. Zaczniesz dostrzegać te wszystkie cuda, które stają się codziennie. Teraz ich nie widzisz.

Mówię do ciebie, moja dłoń wspiera mnie gestem. Mówię do ciebie, mój umysł pragnie coś ci zakomunikować, a moje ciało pomaga mu w tym jak najwierniejszy przyjaciel.

Kiedy chcesz unieść dłoń, po prostu ją unosisz. Sama decyzja, że chcesz to zrobić, powoduje posłuszny ruch. Nie musisz jakoś szczególnie się starać. To przecież cudowne. Jak decyzja umysłu zamienia się w konkretną czynność, w jaki sposób wiadomość została przekazana twojej dłoni? Na dodatek w ułamku sekundy!

Przecież to cud. Biolodzy i fizjolodzy nadal nie potrafią wyjaśnić, jak się to dzieje. Chęć jest jedynie chęcią – chciałbyś podnieść rękę. Ale ta „chęć” to tylko myśl. W jaki sposób ta myśl jest w mgnieniu oka, w ułamku sekundy, bez jakiegokolwiek opóźnienia przetwarzana w konkretną wiadomość dla twojej ręki?

Kiedy rozmawiam z wami, moje dłonie współpracują ze mną bez najmniejszego opóźnienia. Ciało działa równocześnie z umysłem. Jest bardzo wrażliwe – powinniśmy się nauczyć, jak z nim rozmawiać, a większość problemów rozwiąże się sama.

Wysłuchaj ciała

Bądź posłuszny swojemu ciału. Nigdy w żaden sposób nie próbuj go zdominować. Ciało jest twoim fundamentem. Kiedy zaczniesz go słuchać, zaczniesz je rozumieć, dziewięćdziesiąt dziewięć procent twoich niedomagań po prostu zniknie. Ale ty nie słuchasz.

Ciało mówi: „Stop! Nie jedz!”. Ty nadal jesz, bo słuchasz umysłu, który mówi ci: „To takie pyszne, takie smaczne. Jeszcze odrobinę”. Nie zwracasz uwagi na ciało, które zaczyna odczuwać mdłości, na żołądek, który mówi: „Stop. Więcej nie mogę. Jestem przeciążony”. Umysł mówi: „Patrz, jakie to pyszne… jeszcze kawałeczek”. I słuchasz umysłu. Gdybyś posłuchał ciała, dziewięćdziesiąt dziewięć procent problemów zniknęłoby. Pozostały jeden procent to byłyby jakieś nieprzewidziane zdarzenia, a nie rzeczywiste problemy.

Od dzieciństwa jesteśmy oddzielani od swojego ciała, odbiera nam się możliwość kontaktu z nim. Dziecko płacze z głodu, a matka patrzy na zegarek, bo doktor powiedział, że można podawać dziecku mleko co trzy godziny. Nie patrzy na dziecko, choć właśnie dziecko jest najlepszym zegarkiem. Ona słucha, co mówi doktor i co mówi zegarek. A dziecko płacze, jest głodne i chce jeść właśnie teraz. Jeśli nie dostanie jedzenia, jego porozumienie z ciałem zostanie zakłócone. Zamiast jedzenia dostaje smoczek. Zostaje oszukane. Matka podaje mu coś sztucznego, plastikowego i zakłóca, niszczy wrażliwość dziecka na potrzeby ciała. Mądrość ciała nie ma możliwości przemówić swoim głosem; wkracza umysł. Dziecko uspokojone za pomocą smoczka zasypia. Ale zegarek pokazuje, że minęły trzy godziny i trzeba dać dziecku mleko. Dziecko mocno śpi, jego ciało śpi, a matka je budzi, bo doktor powiedział, że teraz trzeba dać mu mleko… Znów rozbija się jego naturalny rytm. Powoli całe jego życie staje się jednym wielkim bałaganem. Przychodzi moment, kiedy człowiek traci możliwość porozumiewania się ze swoim ciałem. Już nie wie, czy ciało chce jeść, czy nie chce, już nie wie, czy ciało pragnie miłości, czy nie pragnie. Wszystko jest manipulowane przez coś z zewnątrz. Człowiek bierze w dłonie „Playboya” i ma uczucie, że się kocha. To jest takie głupie, narzucone przez umysł. Taka miłość nie może być wspaniała. Będzie jak kichnięcie, jak ulżenie sobie. To zresztą wcale nie jest miłość. Jak miłość mogłaby się przydarzyć za pośrednictwem umysłu? Umysł o kochaniu się wie tylko tyle, że to obowiązek.

Masz żonę, masz męża, więc musisz uprawiać miłość. To staje się obowiązkiem. Rutynowo, religijnie, każdej nocy uprawiasz miłość. Nie ma w tym spontaniczności. Zaczynasz się martwić, bo to cię nie zaspakaja. Rozglądasz się za inną kobietą. Zaczynasz rozmyślać logicznie: „Może ta kobieta nie jest dla mnie właściwą kobietą? Nie jest pokrewną mi duszą? Może nie została stworzona dla mnie? Ja w każdym razie nie zostałem stworzony dla niej, bo ona mnie nie podnieca”. Problemem nie jest ani kobieta, ani mężczyzna: nie czujesz się dobrze w swoim ciele, ona nie czuje się dobrze w swoim. Gdybyście czuli się dobrze, nie przechodziłoby wam koło nosa to wspaniałe doświadczenie, jakim jest orgazm. Gdyby ludzie pozostawali w zgodzie ze swoim ciałem, każdy z nich mógłby odczuwać boskie muśnięcia dzięki doświadczaniu orgazmu.

Słuchaj swojego ciała. Rób to, co ciało zaleca. Umysł jest głupi. Ciało jest mądre. Jeśli zagłębisz się w swoje ciało, w tych głębiach odnajdziesz swoją duszę. Dusza skrywa się w głębi ciała.

Ciało jest cudem

Jest niezwykle piękne, niezwykle złożone. Nie istnieje nic bardziej skomplikowanego, bardziej delikatnego. Nic o tym nie wiesz. Oglądasz je w lustrze. Nigdy nie patrzyłeś na nie od środka, bo zauważyłbyś, że jest ono jak wszechświat. Właśnie o tym mówili mistycy: ciało jest miniaturą wszechświata. Jeżeli umiesz ujrzeć je od środka, jest ogromne: miliony, miliony komórek, a każda żyje swoim życiem, każda funkcjonuje w tak mądry sposób, że to wydaje się niezwykłe, niewiarygodne. Zjesz coś, a ciało przekształca to w krew, kości, szpik kostny. Zjesz coś, a ciało przekształca to w świadomość, myśl. Cud zdarza się w każdej chwili. Każda komórka funkcjonuje tak systematycznie, w tak uporządkowany sposób, z taką wewnętrzną dyscypliną, że wydaje się to niemożliwe. Miliony komórek! Siedemdziesiąt milionów komórek w twoim ciele jest jak siedemdziesiąt milionów dusz. Każda komórka ma własną duszę, wszystkie funkcjonują w ogromnej zgodzie ze sobą, we wspólnym rytmie i w harmonii. Z tych samych komórek powstają twoje oczy, z tych samych komórek powstaje twoja skóra, z tych samych komórek powstają twoja wątroba i twoje serce, i twój szpik kostny, i twój mózg. Takie same komórki specjalizują się i potem działają w różnych miejscach, ale są takimi samymi komórkami. Przemieszczają się, pracują delikatnie i cichutko.

Zainteresuj się tym, wejdź głęboko w tę tajemnicę, bo masz korzenie. Ciało jest twoją ziemią, jesteś w nim zakorzeniony. Świadomość jest drzewem twojego ciała. Myśli są jak owoce. Medytacja jest jak kwiaty. Ale zakorzeniony jesteś w swoim ciele, ono wspiera ciebie i wszystko, co robisz. Kochasz, ciało cię wspiera. Nienawidzisz, ciało cię wspiera. Chcesz kogoś zabić, ciało cię wspiera. Chcesz kogoś obronić, ciało cię wspiera. We współczuciu, w miłości, w gniewie, w nienawiści, zawsze… Ciało cię wspiera. Jesteś w nim zakorzeniony, ono cię odżywia. Kiedy zaczniesz rozumieć, kim jesteś, ciało także cię wesprze.

Jest twoim przyjacielem, nie przeciwnikiem. Słuchaj jego języka, odczytuj jego znaczenie i krok za krokiem zagłębiaj się w księgę swojego ciała, przewracaj kartki, a poznasz całą tajemnicę życia. W twoim ciele zawiera się ona w skondensowanej formie. Jeśli powiększyć ją milion razy, okaże się, że jest światem, który cię otacza, ale w formie zmniejszonej jest obecna tu, w twoim ciele.

Ciało zna wszystkie tajemnice

Ciało zna wszystkie tajemnice, wszystkie tajemnice świata; jest miniaturą wszechświata.

Jedyna różnica między ciałem a wszechświatem leży w rozmiarach. Pojedynczy atom zawiera w sobie tajemnice materii, ciało zawiera w sobie tajemnice wszechświata. Nie musisz się nigdzie wybierać w poszukiwaniu tajemnic. Zajrzyj w głąb siebie.

Trzeba się troszczyć o swoje ciało. Nie wolno występować przeciwko niemu, przeklinać go. Jeśli je przeklniesz, jednocześnie przeklniesz Boga, bo on mieszka w głębokich zakamarkach twojego ciała. Bóg wybrał dom twojego ciała, aby w nim zamieszkać. Szanuj swoje ciało, kochaj swoje ciało, troszcz się o swoje ciało.

Tak zwane religie stworzyły przepaść między człowiekiem a jego ciałem. To prawda, że nie jesteś ciałem. Ale to nie znaczy, że masz przeciwko niemu występować; ciało jest twoim przyjacielem. Może cię zabrać do piekła, może cię zabrać do nieba. Jest jedynie środkiem transportu. Jest neutralne: pójdzie, dokądkolwiek sobie tego zażyczysz, jest zawsze gotowe. Jest mechanizmem pięknym, uporządkowanym, o niezwykłej złożoności. Im bardziej poznajesz ciało, tym większy odczuwasz respekt. A cóż dopiero mówić o całym wszechświecie? Przecież już w tym maleńkim ciele dokonuje się tyle cudów. Dlatego nazywam ciało świątynią boskości.

Kiedy twoje podejście do ciała się zmieni, będzie ci łatwiej je zrozumieć, bo ciało samo ci na to pozwoli. Zaprosi cię do wniknięcia do swojego środka, zacznie odkrywać przed tobą swoje sekrety. To właśnie w taki sposób poznano sekrety jogi. To właśnie w taki sposób poznano sekrety tao. Joga nie została stworzona poprzez robienie sekcji zwłok. Nowoczesna medycyna opiera się na badaniach zwłok, na ich krojeniu. To zasadniczy błąd. Sekcja nie pozwoli poznać żywego ciała. Dokonywanie sekcji zwłok i wypływająca z tego wiedza to jedno, a wiedza o żywym ciele to całkiem coś innego. Współczesna nauka nie jest w stanie dowiedzieć się czegokolwiek o życiu ciała, bo uważa, że jedyny sposób, aby się czegoś o nim dowiedzieć, polega na pokrojeniu go. Ale ono pokrojone nie jest już tym samym. Rozumieć kwiat na łodyżce, na drzewie – to jedno, a ściąć go, podzielić na kawałki – to zupełnie coś innego. Zupełnie inne zjawisko. Jego cechy są odmienne.

Żywy Einstein ma cechy, których nie ma po śmierci jego ciało, bo nie może mieć. Umiera poeta. Jego ciało jest tutaj, lecz gdzie jest jego poezja? Umiera mędrzec – oto jego ciało, lecz gdzie jest jego mądrość? Ciało mędrca i idioty jest takie samo. Po śmierci nie można wywnioskować na podstawie sekcji zwłok, czy należało do mędrca, czy do idioty, czy należało do mistyka, czy do kogoś, kto nigdy w życiu nie poznał żadnej tajemnicy. Patrzysz jedynie na ściany domu, ale jego mieszkańca już tam nie ma. Oglądasz klatkę, ale ptak odleciał. Oglądanie klatki to nie to samo, co oglądanie ptaka. Ale nie zapominajmy, że ciało zawiera w sobie boskość.

Prawdziwa droga to wniknięcie w siebie i patrzenie stamtąd, z głębi swojego jestestwa, na swoje ciało. To daje ogromną radość… po prostu poczuć, jak funkcjonuje, jak pulsuje. Ten największy cud naszego świata.

Połączenie ciała i umysłu

Większość problemów ma podłoże psychosomatyczne, gdyż ciało i umysł to nie są dwie oddzielne rzeczy. Umysł jest wewnętrzną częścią ciała, ciało jest zewnętrzną częścią umysłu. Wszystko zatem może się rozpocząć w ciele i przejść do umysłu lub odwrotnie – zacząć się w umyśle i przejść do ciała. Nie ma podziału, odizolowanych przegródek.

Większość problemów ma dwie strony, można je poznawać i rozwiązywać poprzez umysł lub poprzez ciało. Do tej pory praktyka wyglądała tak: grupa ludzi wierzy, że problemy powstają w ciele – to fizjolodzy, uczniowie Pawłowa, behawioryści… Oni leczą ciało i oczywiście w połowie przypadków odnoszą sukces. Mają nadzieję, że wraz z rozwojem nauki proporcje się poprawią. Ale to się nie stanie. Nigdy nie osiągną więcej niż pięćdziesiąt procent, bo to nie ma nic wspólnego z rozwojem nauki.

Druga grupa ludzi wierzy, że wszystkie problemy powstają w umyśle – mylą się tak samo jak pierwsza grupa. Członkowie Christian Science¹, hipnotyzerzy i mesmeryści, psychoterapeuci – wszyscy oni myślą, że problemy powstają w umyśle i leczą umysł… Oni także odnoszą sukces w pięćdziesięciu procentach przypadków i także myślą, że wcześniej czy później te proporcje się poprawi, że oni będą odnosić coraz większe sukcesy. Nonsens. Nie osiągną więcej niż pięćdziesiąt procent. To górna granica ich szans na sukces.

Uważam, że każdy problem musi być rozpatrywany z obu stron jednocześnie, musi być atakowany przez oba wejścia. Atak należy podejmować równocześnie na dwóch frontach. Wtedy człowiek może być wyleczony w stu procentach. Zawsze, gdy nauka osiąga całkowity sukces, okazuje się, że podjęła działania z obu stron. Pierwsze jest ciało, gdyż to brama dla umysłu, jego przedsionek. A ponieważ ciało jest duże, łatwiej nim zarządzać. Ciało musi zostać uwolnione od wszystkich nagromadzonych struktur. Równolegle umysł powinien zostać tak zainspirowany, by zaczął poruszać się w górę, odrzuciwszy ciężary, które hamowały ten ruch.

Umysł i ciało nie są dwiema odrębnymi całościami

Zawsze o tym pamiętaj. Nie mów „proces fizjologiczny” i „proces myślowy”. To nie są dwa procesy, ale dwie części jednej całości. Cokolwiek robisz, ma fizjologiczny wpływ na twój umysł. Cokolwiek myślisz, ma psychiczny wpływ na twoje ciało. Nie ma podziałów, one tworzą całość.

Można powiedzieć, że ciało to stan stały energii, a umysł – stan płynny tej samej energii. Tej samej energii! Jakąkolwiek czynność fizjologiczną wykonujesz, nie myśl, że to po prostu fizjologia. Jeśli pijesz alkohol, co dzieje się z twoim umysłem? Alkohol jest przyjmowany przez twoje ciało, nie przez umysł, ale co zachodzi w umyśle? Jeśli zażyjesz LSD, przyjmie je twoje ciało, nie twój umysł, ale co zachodzi w umyśle?

Zaczynasz pościć… Post dotyczy ciała, ale co się dzieje z umysłem, kiedy nie jesz? Albo od drugiej strony: jeśli masz marzenie erotyczne, co się dzieje z twoim ciałem? Wpływ umysłu na ciało jest natychmiastowy. W twoim umyśle pojawia się myśl o seksie, a ciało zaczyna się przygotowywać do seksu.

W pierwszej połowie tego wieku² powstała teoria Williama Jamesa uznana za absurdalną, ale na swój sposób słuszna. Teorię tę zaprezentował James wraz z innym naukowcem o nazwisku Lange i dlatego nazwano ją teorią Jamesa-Langego. Mówimy zwykle, że kiedy się boimy, zaczynamy robić uniki i uciekamy, a kiedy ogarnia nas złość, nasze oczy robią się czerwone i zaczynamy bić wroga. James i Lange twierdzili coś zupełnie odwrotnego. Według nich czujesz strach, ponieważ zaczynasz uciekać; czujesz złość, ponieważ twoje oczy robią się czerwone i rzucasz się na przeciwnika. Czyli ich zdaniem jest zupełnie inaczej, niż nam się wydaje. Jeżeli tak nie jest, mówili, to pokażcie nam choć jedną osobę, która się złości, ale jej oczy nie są czerwone, a ciało się nie porusza. Nie pozwól reagować swojemu ciału i wtedy spróbuj się zezłościć – zrozumiesz, że to niemożliwe.

W Japonii uczy się dzieci bardzo prostego sposobu kontrolowania złości. Mówią im: kiedy czujesz złość, nic z nią nie rób, po prostu zacznij głęboko oddychać. Spróbuj, a nie będziesz w stanie się zdenerwować. Dlaczego? Dlaczego nie możesz się zdenerwować, jeśli bierzesz głębokie oddechy? To staje się niemożliwe. Są dwa powody…

Po pierwsze – oddychasz głęboko, a złość potrzebuje innego rytmu oddychania. Bez tego rytmu złość nie powstanie. Aby zaistniała, jest potrzebny określony rytm oddechu lub oddech chaotyczny. Kiedy zaczynasz robić głębokie oddechy, złość nie wybuchnie. Jeśli świadomie oddychasz głęboko, złość nie może się objawić. Ona potrzebuje od ciebie innego oddychania. Nie musisz nic robić, złość sama zmieni rytm oddechu. Oddychając głęboko, panujesz nad złością.

Drugi powód – twój umysł się przemieszcza. Kiedy czujesz się zdenerwowany i zaczynasz świadomie głęboko oddychać, twój umysł koncentruje się na oddechu, nie na złości. Ciało nie jest w stanie złości, umysł zajmuje się oddechem. Oto dlaczego Japończycy najlepiej na świecie panują nad sobą. Trenują od najmłodszych lat.

Takie podejście trudno znaleźć w innych krajach, ale w Japonii spotyka się je nawet w obecnych czasach. Zdarza się rzadziej i rzadziej, bo nawet Japonia staje się coraz mniej japońska, nasiąka ideami Zachodu, zapomina o swoich tradycjach.

Jeden z moich przyjaciół był w Kioto i napisał do mnie list: „Widziałem dziś tak niezwykle piękne zdarzenie, że chcę ci je opisać. Kiedy wrócę, będę próbował zrozumieć, jak to było możliwe. Pewien człowiek został potrącony przez samochód. Przewrócił się, wstał, podziękował kierowcy i odszedł. Podziękował kierowcy!”.

W Japonii to nie jest trudne. Zapewne potrącony wziął kilka głębokich oddechów – i stało się to możliwe. Zmienia się twoje podejście i jesteś w stanie podziękować komuś, kto przypadkowo nieomal cię zabił albo nawet próbował cię zabić celowo.

Procesy fizjologiczne i psychiczne to nie są dwie odrębne sprawy, to jest jedna i ta sama sprawa. Możesz zacząć z dowolnej strony, aby dotrzeć do tej drugiej i ją zmienić.

Holistyczne podejście do człowieka

W lepszym świecie każdy człowiek zajmujący się leczeniem ciała będzie medytował. Kiedy ciało cierpi, na pewno coś się za tym kryje, bo wszystko splata się ze sobą. Nigdy nie należy leczyć tylko ciała, trzeba zająć się całością. Ale by móc zajrzeć do „całości” pacjenta, musisz najpierw umieć zajrzeć do własnej.

Każdy lekarz powinien uprawiać medytację, w przeciwnym razie nie będzie prawdziwym lekarzem. Może mieć stopnie naukowe, może mieć prawo wykonywania zawodu, ale dla mnie będzie szarlatanem, bo nie zna całości człowieka, więc leczy tylko symptomy.

Ktoś ma pewne symptomy, migrenę lub ból głowy, które można usunąć. Lekarz nie zagląda głębiej, aby się dowiedzieć, dlaczego ten ktoś w ogóle ma migrenę. Może ma zbyt wiele problemów, zamartwia się, ma depresję. Może skurczył się w sobie tak mocno, że to aż boli. Może za dużo myśli i nie pozwala swojemu umysłowi na odpoczynek. Lekarz leczy symptomy, nakazuje im zniknąć za sprawą trucizn i medykamentów, które przepisuje. Ale ból pojawia się w innym miejscu, bo jego źródło nie zostało nawet dotknięte.

Powinno się leczyć osobę, nie symptomy. Osoba to integralna całość. Czasem się zdarza, że choroba objawia się w stopie, ale jej przyczyna znajduje się w głowie. Tak, czasem przyczyna jest w głowie, a choroba w stopie. Bo człowiek jest całością… absolutnie połączoną. Połączone są ze sobą poszczególne części ciała, a ciało jest połączone z umysłem. Z kolei umysł i ciało – psyche i soma – są połączone z transcendentalną duszą.

Zdrowie to dobre samopoczucie; twoje całe ciało funkcjonuje na najwyższych obrotach bez żadnych zakłóceń, masz dobre samopoczucie, czujesz jedność ze wszystkim, co istnieje.

2. ZDEMASKUJ ZŁE NAWYKI

Jedyny obowiązek jaki masz – to być szczęśliwym. Uczyń z tego swoją religię. Jeśli nie czujesz się szczęśliwy, to bez względu na to, co robisz, coś jest źle i konieczne są zmiany. Niech decyduje poczucie bycia szczęśliwym.

Jestem hedonistą. Poczucie szczęścia jest jedynym kryterium, według którego człowiek może oceniać.

Zwróć uwagę na to, co czujesz, kiedy coś robisz: jeśli cię to uspokaja, stajesz się odprężony, czujesz się wypoczęty – jest to słuszne. Oto kryterium właściwe tylko tobie. Co jest dobre dla ciebie, nie musi być dobre dla innych, pamiętaj o tym. Co tobie przychodzi z łatwością, może być trudne dla kogoś innego, a zupełnie co innego będzie dla niego łatwe. Nie ma tu żadnej uniwersalnej prawdy. Każdy musi sam sobie to wypracować.

Co jest łatwe dla ciebie?

Dlaczego wybierasz bycie nieszczęśliwym

To jeden z najbardziej skomplikowanych ludzkich problemów. Musi być rozpatrywany z wielką troską, nie jest przecież teoretyczny – dotyczy ciebie. Każdy zwykle wybiera to co złe, smutne, powodujące depresję, nędzne. Muszą być poważne przyczyny takiej sytuacji i rzeczywiście są.

Pierwsza przyczyna: zasadniczą rolę odgrywa tu sposób wychowania człowieka. Jeśli jesteś nieszczęśliwy, coś z tego powodu zyskujesz, zawsze coś zyskujesz. Jeśli jesteś szczęśliwy, zawsze tracisz. Od samego początku uważne dziecko widzi różnicę. Kiedy jest nieszczęśliwe, każdy je pociesza, więc ono zyskuje współczucie. Każdy usiłuje być kochającym, więc ono zyskuje miłość. Nawet jeszcze więcej: kiedy jest nieszczęśliwe, każdy poświęca mu uwagę, więc ono zyskuje uwagę. Uwaga innych działa jak pożywka dla ego, stymuluje jak alkohol, daje energię, poczucie bycia kimś ważnym. Stąd ta ogromna potrzeba, to pragnienie, aby ściągać na siebie uwagę. Wszyscy na ciebie patrzą – stajesz się ważny. Nikt na ciebie nie patrzy – czujesz, jakby cię nie było, jakbyś nie istniał. Ludzie, którzy na ciebie patrzą, którzy o ciebie dbają, dają ci energię.

Ego żyje w kontaktach z ludźmi. Im większą uwagę skupiają na tobie inni, tym większe staje się twoje ego. Jeśli nikt nie patrzy – ego znika. Jeśli wszyscy zupełnie o tobie zapomną, jak będzie funkcjonować twoje ego? Jak będziesz odczuwał, że w ogóle istniejesz? Dlatego w ludziach tkwi potrzeba przynależności do stowarzyszeń, związków, klubów. Na całym świecie działają kluby: Rotary, Lions, loże masońskie, miliony klubów i stowarzyszeń. Te związki stworzono jedynie po to, by przyciągnąć uwagę do ludzi, którzy nie są w stanie zdobyć jej w inny sposób. Od najmłodszych lat dziecko uczy się następujących sposobów: wyglądaj na nieszczęśliwego, a zdobędziesz współczucie i uwagę innych, wyglądaj na chorego, a wywołasz zainteresowanie sobą. Chore dziecko staje się dyktatorem, cała rodzina musi mu ustępować, natychmiast spełnia jego zachcianki.

Kiedy dziecko jest szczęśliwe, nikt go nie słucha. Kiedy jest zdrowe, nikt o nie nie dba. Nikt nie zwraca na nie uwagi, jeśli jest doskonałe. Dlatego od początku wybieramy gorszą, smutną, pesymistyczną, ciemniejszą stronę życia.

Druga przyczyna jest taka: zawsze, gdy jesteś szczęśliwy, zawsze, gdy jesteś pełen radości, kiedy czujesz błogosławieństwo i entuzjazm, wszyscy ci zazdroszczą. Zazdrość oznacza, że każdy jest ci przeciwny, nikt nie jest przyjaźnie do ciebie nastawiony; w takich chwilach wszyscy są twoimi wrogami. Uczysz się ukrywać entuzjazm, bo on przysparza ci wrogów. Nie dajesz wyrazu swojemu szczęściu, nie śmiejesz się. Popatrz, jak ludzie się śmieją. Robią to w sposób wyrachowany. To nie serdeczny śmiech, pochodzący z głębi ich jestestwa. Najpierw patrzą na ciebie, oceniają… potem zaczynają się śmiać. I śmieją się tylko do pewnego stopnia, do takiego stopnia, jaki jesteś w stanie tolerować, jaki cię nie urazi, do takiego stopnia, abyś im nie zazdrościł.

Nawet nasze uśmiechy są polityczne. Śmiech zaniknął, poczucie błogostanu stało się absolutnie nieznane, entuzjazm jest prawie niemożliwy, bo – niedozwolony. Gdy jesteś nieszczęśliwy, nikt nie pomyśli, że zwariowałeś. Jeśli jesteś pełen entuzjazmu i tańczysz, każdy tak pomyśli.

Odrzucamy taniec, nie akceptujemy śpiewu. Człowiek jest przepełniony szczęściem, a my myślimy, że jest z nim coś nie tak.

Co to za społeczeństwo? Jeśli ktoś jest przygnębiony, to wszystko w porządku – pasuje, bo całe społeczeństwo jest mniej lub bardziej przygnębione. Ten przygnębiony przynależy do nas. Jeśli ktoś jest pełen entuzjazmu, radosny, myślimy, że popadł w szaleństwo, zwariował. Nie przynależy do nas. Patrzymy na niego i czujemy zazdrość. A z powodu tej swojej zazdrości potępiamy go. Z powodu zazdrości będziemy próbować przywrócić go do poprzedniego stanu, czyli takiego, który naszym zdaniem jest stanem normalnym. Psychoanalitycy, psychiatrzy pomogą przywrócić tego człowieka do stanu normalnego… przygnębienia.

Społeczeństwo nie może sobie pozwolić na entuzjazm. Entuzjazm ma rewolucyjną moc. Powtarzam: entuzjazm ma rewolucyjną moc. Jeśli ludzie będą pełni entuzjazmu, społeczeństwo będzie się musiało zmienić, bo obecnie jego podstawą jest stan przygnębienia. Jeśli ludzie są bezgranicznie szczęśliwi, nie można ich poprowadzić na wojnę do Wietnamu, do Egiptu ani do Izraela. Nie. Ktoś bezgranicznie szczęśliwy zaśmieje się i powie: „To nonsens!”. Ludzie szczęśliwi nie ulegają obsesji pieniądza. Nie zmarnują całego życia na gromadzenie pieniędzy. Dla nich to będzie przejaw szaleństwa, że ktoś niszczy swoje życie, zamieniając je na martwy pieniądz, że doprowadza się do śmierci, by zgromadzić jak najwięcej pieniędzy. Kiedy jego już tu nie będzie, pieniądze pozostaną. To absolutne szaleństwo. Ale nie dostrzeżesz go, dopóki nie osiągniesz stanu entuzjazmu.

Jeśli ludzie będą pełni entuzjazmu, cały porządek, na którym opiera się nasze społeczeństwo, będzie musiał się zmienić. Podstawą funkcjonowania naszego społeczeństwa jest poczucie nieszczęścia. Jest ono dla społeczeństwa najlepszą inwestycją. Toteż wychowujemy swoje dzieci od samego początku tak, by wybierały bycie nieszczęśliwymi. I one zawsze to robią.

Każdego ranka każdy z nas ma wybór. Wybierasz zawsze bycie nieszczęśnikiem, bo to rodzaj inwestycji. Wybierasz zawsze bycie nieszczęśnikiem, bo tak się przyzwyczaiłeś, takie masz wzorce, zawsze tak robiłeś. Robisz to sprawnie, stało się to jak chodzenie wydeptaną ścieżką. W chwili wyboru twój umysł natychmiast skłania się w tę stronę.

Przygnębienie zdaje się prowadzić jakby z górki, entuzjazm zaś – pod górkę. Entuzjazm wydaje się trudny do osiągnięcia, ale to nie jest prawda. W rzeczywistości jest całkowicie odwrotnie: entuzjazm prowadzi z górki, przygnębienie – pod górkę. Bycie przygnębionym jest zupełnie sprzeczne z naturą, jest stanem trudnym do osiągnięcia, mimo wszystko osiągasz ten stan. Nikt nie chce czuć się źle, ale każdy czuje się źle.

Społeczeństwo wykonało kawał świetnej roboty. Instytucje edukacyjne i kulturalne, rodzice, nauczyciele wykonali świetną pracę. Zamienili entuzjastycznych twórców w nieszczęśliwe twory. Każde dziecko rodzi się szczęśliwe. Każde dziecko rodzi się boskie. A każdy człowiek umiera obłąkany.

Na tym polega twoje zadanie – znów stać się dzieckiem, odzyskać dzieciństwo. Jeśli będziemy umieli znów poczuć się jak dzieci, cała nędza zniknie.

Nie twierdzę, że dzieci nie przeżywają nieszczęśliwych chwil. Przeżywają je. Ale nie żyją ciągle w stanie przygnębienia. Spróbuj to zrozumieć.

Dziecko może się stać smutne, może być nieszczęśliwe, nawet bardzo nieszczęśliwe – w jakimś momencie. Jest tak przepełnione tym nieszczęściem, jest tak z nim zespolone, że nie można go od niego oddzielić. Dziecko nie istnieje w takiej chwili oddzielnie od swojego nieszczęścia. I dziecko wcale tego nie potrzebuje. Dziecko jest nieszczęściem – tak mocno się w nie angażuje.

Tymczasem kiedy stajesz się jednym ze swoim nieszczęściem, przestajesz je odczuwać jak nieszczęście. Jeśli stajecie się tym samym, jest w tym pewien rodzaj piękna. Popatrz na dziecko (mam na myśli niezepsute dziecko). Kiedy się zezłości, cała jego energia staje się złością; nie ma w nim niczego innego. Zmieniło się i stało się złością. Ono nie czuje złości – ono stało się złością. Dostrzeż piękno, rozkwit złości. Dziecko nigdy nie wygląda brzydko, nawet w złości wygląda pięknie. Wygląda jakby poważniej, jest bardziej pobudzone, bardziej żywotne – jak wulkan tuż przed wybuchem. Takie małe dziecko, a taka ogromna energia – drobinka z całym wszechświatem gotowym do eksplozji.

Złość ustępuje, dziecko staje się ciche, jest nastawione pokojowo, zrelaksowane. Przeżywanie takiej złości może się nam wydać okropne. Dziecko tak nie myśli – było to dla niego nawet dość przyjemne.

Jeśli potrafisz identyfikować się z tym, co cię spotyka, będziesz się czuł szczęśliwy. Jeśli separujesz się od wszystkiego, nic nie przyniesie ci szczęścia, będziesz czuł się nędznie.

To właśnie jest klucz. Wyizolowanie własnego ego to główna przyczyna popadania w biedę. Spróbuj stać się jednością, unosić się wraz z tym, co przynosi życie, tkwić w tym tak intensywnie, tak zupełnie, jakby cię nie było, jakbyś się zagubił. Wtedy wszystko stanie się błogosławieństwem.

Masz wybór, ale nie zdawałeś sobie z tego sprawy. Tak często wybierałeś niewłaściwie, że stało się to twoim ślepym nawykiem; po prostu robiłeś to automatycznie.

Stań się bardziej uważny. Za każdym razem, gdy wybierasz coś, co uczyni cię przygnębionym, pamiętaj że to twój wybór. Sama świadomość tego pomaga. To twój wybór i odpowiadasz za niego, robisz to samemu sobie, to twoje dzieło. Natychmiast poczujesz różnicę. Zmienią się właściwości twojego umysłu. Będzie ci łatwiej przesunąć się w kierunku szczęścia. Kiedy zdasz sobie sprawę z tego, że to twój wybór, cała rzecz zmieni się w rodzaj gry. Chcesz czuć się źle? Proszę bardzo. Pamiętaj tylko, że to na twoje własne życzenie, i nie narzekaj. Nikt oprócz ciebie nie jest za to odpowiedzialny. To twój dramat. Jeśli lubisz stan przygnębienia, jeśli chcesz spędzić swoje życie, czując się nieszczęśliwym, to twój wybór, twoja gra. Ty ją rozgrywasz. Graj, jak umiesz najlepiej!

Lecz wtedy nie chodź i nie wypytuj innych ludzi, dlaczego czujesz się tak nędznym. To absurd. Nie chodź i nie zawracaj głowy mistrzom ani guru pytaniami, jak być szczęśliwym. Tak zwani guru istnieją, bo jesteś głupcem. Najpierw stwarzasz swoją biedę, a potem pytasz, jak się jej pozbyć. Ale nadal będziesz ją tworzył, jeśli nie zaczniesz zwracać uwagi na to, co robisz.

Od tej właśnie chwili spróbuj być pełen szczęścia i błogości.

Dwa sposoby na życie

Są dwa sposoby na to, jak żyć, jak istnieć, jak poznawać: jeden pełen wysiłku, woli, ego, a drugi przeniknięty zgodą na ten świat, bez wysiłku, bez walki.

Wszystkie religie świata uczą cię pierwszego sposobu: walczyć – walczyć z naturą, walczyć ze światem, walczyć z własnym ciałem, walczyć z własnym umysłem. Tylko w taki sposób możesz osiągnąć prawdę, boskość, wieczność. Lecz jest wystarczająco dużo dowodów na to, że pragnienie siły, ta ścieżka ego, te walki i wojny przynoszą porażkę. Przez miliony lat zaledwie garstce ludzi udało się doświadczyć boskości życia. Są oni jedynie wyjątkiem potwierdzającym regułę.

Uczę cię drugiej drogi: nie idź przeciwko prądowi życia, podążaj z nim. Nie jest on twoim wrogiem. Jeśli tylko człowiek próbuje iść w górę rzeki, walcząc z nurtem, bardzo szybko się męczy i nigdzie nie dotrze. Rzeka jest ogromna, ty jesteś maleńką cząstką. W tym ogromie Istnienia jesteś mniejszy od atomu. Jak mógłbyś podjąć walkę przeciwko całości? Taki pomysł trąci brakiem inteligencji. Zostałeś przez tę całość stworzony – jakże mogłaby być twoim wrogiem? Natura jest twoją matką, nie może być przeciwko tobie. Twoje ciało jest podstawą twojego życia, nie mogłoby być ci przeciwne. Służy ci, pomimo że ciągle z nim walczysz. Służy ci na jawie i we śnie. Kto za ciebie oddycha? Ty śpisz głęboko i chrapiesz. Ciało ma swoją własną mądrość. Płuca oddychają, serce bije, ciało funkcjonuje bez twojego nadzoru. Prawdę mówiąc, funkcjonuje nawet lepiej wtedy, gdy jesteś nieobecny. Twoja obecność zawsze powoduje zakłócenia, bo twój umysł jest pod wpływem osób, które nauczyły cię być przeciwko twojemu ciału.

Uczę cię przyjaźni ze wszystkim, co istnieje. Nie chcę, byś wyrzekł się świata, bo przecież jest nasz. Nic, co istnieje, nie jest ci przeciwne. Powinieneś się nauczyć tylko sztuki życia, pełni radości. Opanowawszy ją, będziesz umiał zamieniać truciznę w nektar.

Na wielu lekach jest napisane, że są trujące, lecz w rękach znawcy trucizna staje się lekarstwem. Nie zabije cię, uratuje ci życie.

Jeśli odkryjesz, że coś w twoim ciele albo że natura, świat jest przeciwko tobie, pamiętaj jedną rzecz: to na pewno tylko twoja ignorancja, twoje złe podejście. Dokonujesz takich odkryć, bo nie znasz sztuki życia. Nie zdajesz sobie sprawy, że Istnienie nie może być ci przeciwne. Z niego się zrodziłeś, w nim żyjesz, ono dało ci wszystko, a ty nawet nie odczuwasz wdzięczności. Gorzej – potępiasz je, ponieważ tego uczą wszystkie religie.

Każda religia, która naucza cię, byś potępiał życie, jest trująca. Obraca się przeciwko życiu i stoi w służbie śmierci; nie służy tobie, nie służy Istnieniu.

Dlaczego taki problem w ogóle się pojawił?

Wszystkie religie obracają się przeciwko naturze. Według zasad logiki, którą stworzyły, jeśli nie jesteś przeciwko światu doczesnemu, nigdy nie trafisz do innego, lepszego świata. Także dlatego stworzyły podział na ten świat i tamten świat. Po co im taka logika?

Jeśli życie na tym świecie ma być przeżywane w całej pełni, nie jest ci potrzebny kapłan. Jeśli życie na tym świecie ma być walką, ma być pełne wyrzeczeń, musisz zwalczać swoje naturalne instynkty. Wtedy czujesz się źle. Pozostając w sprzeczności z naturą, nigdy nie będziesz zdrowy, nie będziesz tym, czym tak naprawdę jesteś, nie będziesz w pełni sobą. Zawsze będziesz podzielony, będziesz się czuł jak schizofrenik. Oczywiście, wtedy będziesz potrzebował kogoś, kto cię poprowadzi, kto ci pomoże – będziesz potrzebował kapłana.

Gdy czujesz się winny, idziesz do kościoła, do meczetu, do synagogi i prosisz księdza, pastora, rabina, aby ci pomógł, bo w ciemnościach, które cię ogarniają, potrzebujesz, by ktoś cię chronił, pomagał ci, zapalił światełko. Jesteś tak zdesperowany, że nawet się nie zastanawiasz, czy kapłan rzeczywiście wie więcej niż ty, czy też jest tylko płatnym pracownikiem.

Twój problem polega zwykle na tym, że nie możesz zajrzeć w głąb siebie i zorientować się, o co chodzi. Czy jesteś w rozpaczy, niezadowolony, pełen obaw, pełen udręki, cierpisz, czy może tracisz coś w życiu, nie widzisz nigdzie żadnej wartości i skłaniasz się coraz bardziej w kierunku śmierci?

Ciemność robi się coraz ciemniejsza, każdego dnia śmierć podchodzi coraz bliżej – czy to odpowiednia pora na rozstrzyganie problemów teologicznych? To pora na zmianę. Wiedz, że nie masz zbyt wiele czasu.

Metody opierające się na walce, których uczą cię religie, nie wiodą donikąd. Jedynie psują radości twojego życia. Zatruwają wszystko, czym mógłbyś się cieszyć. Stworzyły smutną ludzkość. Ja chcę ludzkości, którą przepełniałyby miłość, pieśń i taniec.

Chcę podkreślić, że stosuję drugą metodę: nie walcz z biegiem rzeki, nie idź pod prąd – to byłoby głupie. Nie możesz walczyć, prawa natury są zbyt mocne, są wszechogarniające. Najlepiej poobserwuj martwe ciało. Umarli umieją kilka rzeczy, których jako żywi nie umieli.

Żywy człowiek, który nie umie pływać, utonie. To dziwne, bo po śmierci znajdzie się na powierzchni wody. Kiedy był żywy, poszedł na dno, po śmierci jest na powierzchni. Zapewne człowiek umarły wie coś, czego nie wie żywy. Co się stało? Dlaczego rzeka albo ocean inaczej obchodzi się z żywym, a inaczej z umarłym? Znacie odpowiedź: umarły na wszystko pozwala. Ulega. Nawet nie usiłuje pływać. Nie robi nic.

Najlepszy pływak tylko unosi się na wodzie, przesuwa się z nurtem jak martwe ciało. Dokądkolwiek bowiem płynie rzeka – zawsze dopłynie do morza. Każda rzeka prowadzi do morza, więc nie musisz się zastanawiać, czy jesteś w świętej rzece. Święta czy nie – wcześniej czy później dopłynie do morza. Unoś się wraz z rzeką. Właśnie to nazywam zaufaniem – zaufaniem Istnieniu, które doprowadzi cię do właściwej ścieżki, do właściwego celu. Nie jest twoim wrogiem. Uwierz naturze, że dokądkolwiek cię prowadzi, tam jest twoje miejsce.

Jeśli cała ludzkość nauczyłaby się raczej relaksować niż walczyć, raczej odpuszczać niż dokonywać mozolnych wysiłków, nastąpiłyby ogromne jakościowe zmiany w świadomości. Zrelaksowani ludzie poruszający się powoli z biegiem rzeki, niemający własnych celów, niemający ego…

Kiedy unosisz się w takim spokoju, nie możesz mieć ego. Ego potrzebuje wysiłku – musisz coś robić. Ego jest aktywne, a ktoś, kto się unosi, jest nieaktywny. Będziesz zaskoczony tym, że dzięki brakowi aktywności twoje lęki i biedy zaczną odchodzić. Staniesz się zadowolony z wszystkiego, co przynosi ci Istnienie.

Pewien mistyk suficki wybrał się w podróż…

Co wieczór składał podziękowanie Istnieniu:

– Tak wiele ci zawdzięczam, ale nie odpłaciłem ci za to i nigdy nie będę w stanie ci odpłacić.

Jego uczniowie byli trochę zgorszeni, bo czasami życie dawało im w kość. Mistrz – mistyk suficki – był traktowany jak odszczepieniec. Tym razem już od trzech dni nie dostali nic do jedzenia, gdyż mieszkańcy wszystkich wiosek, które mijali, odmawiali im pomocy z tego powodu, że nie byli ortodoksalnymi muzułmanami. Odmawiali im też noclegu, więc mistrz i uczniowie spali na pustyni. Czuli głód i pragnienie. Trwało to już trzy dni.

W czasie wieczornych modłów mistyk znów przemówił do Istnienia:

– Tak wiele ci zawdzięczam. Tyle dla nas czynisz, a my nie możemy ci odpłacić.

Wtedy jeden z uczniów zaprotestował:

– To już przesada. Po tych trzech dniach… Cóż takiego Istnienie dla nas zrobiło? Za co mu dziękujesz?

Stary człowiek zaśmiał się i odpowiedział:

– Ty ciągle nie rozumiesz, co Istnienie dla nas zrobiło. Te trzy dni były dla mnie bardzo ważne. Byłem głodny, spragniony, nie mieliśmy schronienia, byliśmy przeklinani, rzucano w nas kamieniami, a ja zauważyłem, że w głębi siebie nie czuję złości. Dziękuję Istnieniu. Ten podarek jest bezcenny. Nigdy nie będę umiał się za niego odwdzięczyć. Trzy dni głodu, pragnienia, braku snu, ludzie rzucający w nas kamieniami… Mimo to nie czułem złości, nienawiści, żadnego rozczarowania. To musi być jego miłosierdzie, to Istnienie mnie wspiera.

Te trzy dni odkryły przede mną wiele rzeczy, których nigdy bym nie poznał, gdybym dostał jedzenie i nocleg, gdyby przyjmowano nas z otwartymi ramionami. A ty mnie pytasz, za co dziękuję Istnieniu? Będę mu dziękował nawet wtedy, kiedy będę umierał, bo i w takiej chwili odkryje ono przede mną nowe tajemnice, ponieważ śmierć jest nie końcem, ale kulminacją życia.

Naucz się płynąć z prądem, a nie będziesz czuł się zraniony ani winny. Nie walcz przeciwko swojemu ciału, naturze ani czemukolwiek innemu, abyś był pogodny, spokojny i opanowany, abyś czuł się wszędzie jak w domu.

To pozwoli ci stać się uważniejszym, bardziej otwartym, bardziej świadomym, doprowadzi cię do oceanu najwyższego przebudzenia – do wyzwolenia.

Ciało jest twoim przyjacielem

Wszystkie religie uczą, jak zwalczać naturę. Co jest naturalne, jest przeklęte. Religie mówią, że musisz nauczyć się robić rzeczy nienaturalne, bo tylko wtedy wyrwiesz się z oków biologii, fizjologii, naturalnych impulsów i uczuć. Jeśli zaś będziesz postępować zgodnie z tym, co mówią ci twoje ciało, serce i twój umysł, nigdy nie przekroczysz siebie, swojej grzeszności i zwierzęcości. W tym właśnie miejscu nie zgadzam się z żadną religią. One zasiały w tobie trujące ziarno po to, żebyś żył w swoim ciele, ale go nie kochał. Żebyś z nim walczył.

Ciało służy ci przez siedemdziesiąt, osiemdziesiąt, dziewięćdziesiąt lat. Nie ma jakiegoś mechanizmu wymyślonego przez naukowców, który można by z nim porównać. Jego złożoność, cuda, jakie dla ciebie czyni… bez jakiejkolwiek wdzięczności z twojej strony. Traktujesz swoje ciało jak wroga, a ono jest twoim przyjacielem.

Troszczy się o ciebie w każdy możliwy sposób w dzień i w nocy. Nie przestaje nawet wtedy, kiedy śpisz! Oto po twojej nodze idzie pająk. Zostaje zrzucony i nic nie przerywa twojego snu. Noga ma swój maleńki mózg. Nie ma powodu, by używać centralnego systemu – dużego mózgu – bo z pająkiem noga poradzi sobie sama. Komar chce cię ukąsić – twoja ręka go odgania lub zabija bez budzenia cię. Nawet kiedy śpisz, twoje ciało ciągle cię chroni i robi rzeczy, których robić nie musi. Ręka nie powinna mieć mózgu, ale ma przecież coś, co można nazwać maleńkim mózgiem. Być może każda komórka ma w sobie maleńki mózg? Może w twoim ciele są miliony maleńkich mózgów, które ciągle czuwają, ciągle się o ciebie troszczą. Zjadasz różne rzeczy i nie martwisz się, co dalej, co dzieje się po tym, jak je połkniesz. Nie pytasz ciała, czy umie strawić to, co zjadłeś. Twoja wewnętrzna chemia pracuje przez prawie całe stulecie. Ma automatyczny system wymiany zużytych części. Eliminuje je i tworzy nowe części; ty nie masz tam nic do roboty, to dzieje się bez twojego udziału. Ciało ma swoją mądrość.

Wszystkie religie mówią ci, że musisz walczyć, musisz iść pod prąd. „Nie słuchaj swojego ciała! Czegokolwiek ono pragnie – rób coś przeciwnego”. Dźinizm³ mówi: Ciało jest głodne i niech będzie głodne. Zagłódź je, ono potrzebuje takiej kuracji. Ono służy ci dobrowolnie, bez żadnego wynagrodzenia, ale dźinizm mówi: Sprzeciwiaj się ciału, kiedy chce spać – staraj się nie zasnąć.

To na pewno daje wielką moc twojemu ego. Ciało chce jeść, ty mówisz: „Nie”. To twoje „nie” ma wielką moc. Jesteś panem. Sprowadzasz ciało do roli niewolnika, każesz mu wykonywać polecenia i milczeć: „Cokolwiek zdecyduję, tak będzie, ty się nie wtrącaj”.

Nie walcz ze swoim ciałem. To nie twój wróg, lecz przyjaciel. Jest prezentem dla ciebie od natury. Jest częścią natury. Jest powiązane z naturą na wszystkie możliwe sposoby. Jesteś połączony nie tylko z oddechem. Jesteś połączony z promieniami słońca, jesteś połączony z zapachem kwiatów i ze światłem księżyca. Jesteś połączony ze wszystkim, nie jesteś samotną wyspą. Porzuć ten pomysł. Jesteś częścią całego kontynentu, a mimo to zachowałeś swoją indywidualność. Oto co nazywam cudem.

Jesteś nieodłączną częścią Istnienia, a masz własną osobowość. Istnienie sprawiło cud, coś, co wydaje się niemożliwe.

Będąc w harmonii ze swoim ciałem, będziesz w zgodzie z naturą, z Istnieniem. Zamiast iść pod prąd, płyń z prądem. Odpuść. Pozwól życiu, żeby się zdarzyło. Nie zmuszaj się do niczego w imię jakiejś dobrej sprawy. Nie zakłócaj swojej równowagi w imię jakiejś świętej księgi, świętej idei.

Nie ma ważniejszej rzeczy, niż pozostawać w zgodzie, w harmonii z całością.

Respektuj życie, szanuj życie. Nie ma nic świętszego nad życie, nic bardziej boskiego. A ono składa się z maleńkich spraw. Ci religijni mądrale mówią: „Dokonuj rzeczy wielkich!”. Tymczasem życie składa się z drobiazgów. Ich strategia jest jasna. Mówią ci: „Dokonuj rzeczy wielkich, czegoś wspaniałego, czegoś, co sprawi, że twoje imię zostanie zapamiętane”.

Oczywiście, to przemawia do ego. Ego jest czymś w rodzaju agenta kapłanów. Wszystkie Kościoły mają jedynego agenta – ego. Innych agentów nie ma.

„Dokonaj czegoś wielkiego…”. Chcę ci wyjaśnić, że nie ma wielkich rzeczy do dokonania. Życie składa się z drobnych spraw. Jeśli zainteresujesz się tak zwanymi wielkimi sprawami, przegapisz życie. Na życie składają się: picie herbaty, plotkowanie z przyjacielem, wyjście na poranny spacer bez jakiegoś konkretnego celu, bez zamierzonego rezultatu, tak byś w każdej chwili mógł zawrócić. Życie to przygotowanie czegoś do jedzenia dla ukochanej osoby, ugotowanie czegoś dla siebie, bo kochasz także siebie, pranie ubrań, mycie podłogi, podlewanie ogrodu… Te małe sprawy, te maleńkie rzeczy… Pozdrowienie obcego przechodnia, z którym nic cię nie będzie łączyć, bo nie zostanie twoim partnerem ani klientem w pracy.

Człowiek, który przywita się z obcym, może także przywitać się z kwiatem, z drzewem, może zagwizdać piosenkę dla ptaka. Ptaki śpiewają ci każdego dnia – i nigdy nie przyszło ci do głowy, że mógłbyś to odwzajemnić. Małe sprawy, maleńkie rzeczy…

Szanuj swoje życie. Z tego szacunku zrodzi się respekt dla życia innych.

Duch słowa „powinienem”

Rodzina, społeczeństwo, szkoła, uniwersytet kształtują człowieka. Sprawia to, że w człowieku rodzi się napięcie. Co jest podstawą tego napięcia? Poczucie, że nie robisz tego, co powinieneś.

Powtarza się to przez całe twoje życie, podąża za tobą jak koszmar, ściga cię. Nigdy nie da ci spokoju, nie pozwoli się odprężyć. Jeśli się odprężysz, powie ci: „Co ty wyprawiasz? Nie wolno ci się odprężać; powinieneś działać!”. Kiedy działasz, powie ci: „Co robisz? Musisz trochę odpocząć, bo inaczej zwariujesz. Już jesteś na krawędzi”.

Jeśli robisz coś dobrego, powie: „Jesteś głupi. Nie opłaca się czynić dobro, ludzie będą cię oszukiwać”. Jeśli robisz coś złego, powie: „Co ty robisz? To prosta droga do piekła. Będziesz musiał za to odpokutować”. Nigdy nie zostawi cię w spokoju, cokolwiek zrobisz, będziesz zawsze skazany na potępienie.

Ten głos potępienia został ci wgrany. To największa plaga ludzkości. Dopóki się go nie pozbędziemy, dopóty nie będziemy mogli stać się w pełni ludzcy, pełni radości i nie będziemy mogli uczestniczyć w świętowaniu, jakim jest Istnienie. Tylko ty sam możesz się pozbyć tego głosu. W jakimkolwiek kraju się urodziłeś, jakakolwiek jest twoja religia czy ideologia – katolicyzm, komunizm, hinduizm, islam, dźinizm, buddyzm – podstawa jest ta sama: stworzenie w tobie podziału, tak aby jedna część ciebie zawsze potępiała drugą. Jeśli słuchasz pierwszej, druga zawsze cię potępia. Przez to jesteś stale w stanie wewnętrznego konfliktu, wojny domowej.

Ta wojna musi zostać zaniechana, bo jeśli nie – przegapisz całe piękno, całe błogosławieństwo życia. Nie będziesz w stanie śmiać się z głębi serca, naprawdę kochać, w pełni się zaangażować. A tylko poczucie pełni pozwala rozkwitać wraz z wiosną, tak że twoje życie nabiera barw, jest pełne muzyki i poezji.

Pełnia w tobie umożliwia odczuwanie obecności Boga wszędzie dokoła. Jak na ironię ten wewnętrzny podział został stworzony przez tych, których nazywasz świętymi, kapłanami, Kościołami. Prawdę mówiąc, kapłani są największymi wrogami Boga na ziemi.

Powinniśmy się ich pozbyć, bo ich nauki są źródłem patologii. Oni nas krępują, oni wywołują epidemię neurozy. Neuroza stała się tak wszechobecna, że traktujemy ją jako coś normalnego. Myślimy, że życie takie jest i że polega ono na cierpieniu, długim, rozciągniętym w czasie cierpieniu, bolesnej, zamierającej egzystencji.

I jeśli popatrzymy na tak zwane nasze życie – ono właśnie tak wygląda, bo nie ma w nim ani jednego kwiatu, ani jednej pieśni w głębi serca, ani jednego promienia boskiej przyjemności.

Wcale nie jest dziwne, że inteligentni ludzie na całym świecie pytają, jaki jest sens życia. Po co mamy kontynuować życie? Dlaczego jesteśmy tak tchórzliwi, że jeszcze ciągle żyjemy? Czemu nie zdobędziemy się na odwagę, aby zakończyć ten nonsens? Dlaczego nie możemy ze sobą skończyć?

Nigdy przedtem na świecie nie było tylu ludzi przekonanych, że życie jest całkowicie pozbawione znaczenia. Dlaczego dzieje się tak w naszych czasach? To nie ma żadnego związku z „naszymi czasami”. Przez całe wieki, przez co najmniej pięć tysięcy lat kapłani wyrządzali nam szkody. Obecnie osiągnęło to poziom rekordowy. Nie my tego dokonaliśmy. Jesteśmy ofiarami. Ofiarami historii. Jeśli ludzie odzyskają choć trochę świadomości, to pierwszą rzeczą, jaką zrobią, będzie spalenie wszystkich ksiąg historycznych. Zapomnij o przeszłości, była koszmarna. Zacznij od początku, od A, B, C. Tak jakby Adam narodził się ponownie. Zacznij tak, jak byśmy znów byli w rajskim ogrodzie, niewinni, nieskażeni.

Zapraszamy do zakupu pełnej wersji książki

Zapraszamy do zakupu pełnej wersji książki

Organizacja religijna prowadząca działalność oświatową i wydawniczą – przyp. tłum. [wróć]

tzn. XX wieku – przyp. tłum. [wróć]

Religia indyjska szerzona w VI w. p.n.e. przez Vardhamana Mahavirę; obecnie liczy około półtora miliona wyznawców – przyp. tłum. [wróć]